. CCXXXUJU Hiac ceoebras obo^ iiuncLU' Qculo memis, &.ubi regtium^ afFejdlus occupavece,jam illis tanquam 'dominis blandimui) indulgemus, p'^- xerou^.
CCXXXIV. Ita aliena mordicus taniquam noAra apprehendimus: &c Ci decrahancur, lamencamur. 6c afHi^a* musnosipios.
,. CCXXXV. £r hoAra taiiqaam alie* na negligimas, & aveiramnr profn* cura, ceuin primi^ noyia:v& nocicara ampl&cliimur pro ucilibus.
CCXXXVI. Aliena mala nobis videntur leviillma: noftra, illis non mapra> intoiorabiU;^: &iemper queruliy^ nec aiiena deiicieria ferimus ^ nec " CCXXXVII. Necjamnobisplacefiiiisipfi«ncelucmiinduscanLittaiege& ' nbbis facisfacic, Imnnicacas vdlemus ^ ^erum naturas: tama e&^ ex deiiciis fcpati^tia» ' * Digitizod by Googl Iktaod. Sap. 9^.
\. CCXXXVlll, Quas cruccs poiTunt com hk compararij nec fopt; am apud vitftfundfcos tormcnu...^ * CCXXXIX^' Nec daemones aliis {uppliciis funt niirerrimi, quam fu* perDia, invidia, odio, ira.
CCXL. Cernere eft vulfus eorum, (^ni his atfedibus tenentur, qudni Varil funt-s quam anheli truces, horlidi: adeuiKiemmodum&animiiiuu afFedi. -. • " CCXLI. Ira percurbacionum omniu atrociflima » n^axime hominem de« 4ecer.. i CCXLII. Nacuram bominis in tri^ culentam mutac feram.
' baciq mencis aciem & judicium omne obrcuret: tumiratenebj:asdeniiilima$ qfFundic, ut riQc verumt nec«ri/f,ue<^ 4i^*r»aii poflit cernere. ' ^ ; CCLIV. Arrodiccor, ^cvaletudi*.
• ' Digitized 74 Jo. LoD. V.ivis . CCXLVL Jam in facie quin tur* pis inuca(ie.^ qu^ tempeftas 2 oculor^ . lum^ardor / deacium Aridor; derpu- ' macioi tocius oris pallor l.fcecla in lingua cicubatio & clainor 2 CCXLVIU. Ob hanc toruitatem vultus,atrocicatemdi<^orum> crudeli*» tatem fa^oium, adimicur viro omnis. aucoricas, omnis benevolentia, difFugiunc amici, recedonc obviir foIitad« ttfidiqtte: c$mii<»odecunc> omnti.iile« " ^^^' pci.Quid Introd« Ad Sap, 7| CCL, Quid enim lidiculum magis, quam rancuium", tnm imbecillum animalculum, iicferocire, acfurere?
CCLL Et tantas tragoedias, tam atroces, de viliflimis rebus excitare, uc dci:orporeis,de fortui)is: etiam,{idiis placetj de uno verbulo?
CCLII. Iram facile domabis, (i illud animo pcrceptum & fixum te» nueris: « CCLIII. In jiinam non fieri^nifi liedariir animiis: cui a nemine noceripoteft, nifi apollidente, introdu<Sto in eo vitio.
CCLIV. HsEcadhominem, exhomine: nunc altius,nempe ex Deo,etiam fi & illa quoqUe ex Deo, fed hxc aliquanto cxpreflius, acpropius. (d) Caput VIII. ^ t)E RELIGIONI. • • '€CLV.>^ Ihil potuit hoitiittum geneii dari majus aut paeSal>iUus,quam religio: quae eft cognltio ^ amor principis & parentis univerli-i tatis mundi hujus. ' i CCLVL In nuUos homines eft beneficus Deus, ac in iUos, quot 4€K;er,qui Ilt verus fui cultus.
.CCLVIL Idcirco Pfalmifta * Inter, ,3maiima Dei inpopulum Ifraeliticum ' jnuncra, iUud ponit: Qui annunciac y erbum fuum Jacobjiiftitias dc judicia iiialfraeU. ^ Intbod. Ap Sap^ jf . CCLX, UnusDeus eft prinGeps,&' autor, &: Dominus univerforunr, qui poteft, qui fcit omnia, , CCLXI. Mundus Kic, efi: velut domus quacdam cjus^vel potius templum: ipfe ex nihilo in hanc facicm atquc ornatum protuUt. Unde nomen accepit, apudGr^ecos, ornati.
CCLXIL Idemregiiratqueadminiftrat non minore confervationis raira* culo, quam creationis.
CCLXULEtquemadmodumin domo prudentiflimi patrisfamilias nihil injuffuejusagitur: flcinomni mund? nihil injujnTu Dei geritur, omnia potentis &; (cientis. ' • CCLXIV. Illi angelos, daemones, Komines, animantia, ftirpes, lapides^ coelos & elcmenta, cunCla denique curseefle, acparere.
CCLXV^ Nihil fieri, nihil movpri, nihil contingere 5 ac ne ftipulani quidem attolii uUam, aut floccum voiitarp^cxtra illius pra^fcripta & julFa.
yti Jot Lo0. Vivis CCLXVI. Hanc cflfe umvcrfi legem 2 lion alium eflc in rebos cafum y non fortunam, aut foiceui. - • ; CCLXVJL Omnla ab co ficri cum iumma asquicate, Sc fapientia > tametfi CCLXVIU. Quascunque cuivis conf i^igttHt» ad c^ns refcrri commoda^ £ iit bonus; (f) non adiftapccuniolse, aur suundiiiujus momemanei^ fediliius dcrernae raintis* CCLXIX. Ergoquatcunque inhoc taumdo acctdont, tanquam ab atttore> '. Deo I r Digiii^cG by Google ^ Iktrod. Ad S A?.
Deo {g) profedka,.acquis animis acdr piendaacqueapprobancla {unt,neafFe« Gox uoftro, &: tanquam jadicioconfiliutn damnare videamur, & improbacc vofuntacem f uftiflimi illius & fapien* -cifHmi redloiis omaium^ Deit quia noa ailequimur. " CCLXX. Ei nos obfequi Qo) ac Aibdicos prsberei laudare arque appro« biH^ cunda, quas facir^fas piumque eft» CCLXXI. Nospueri, &meliorum reruminfcii, quas danmoiiinma runc» deflemus noii dari: qu£ utiliflifiia^ horreraus tanquciiu uclv^ernnHfia.^'' OCLXXII. Ucniiul^caobisi^pe* -nufBeropeftilenciiis, quiimfieri vocQcum noilrorUm compoces.
D j cctmrr; Sic lcgercredfas jubet. Minus com* . fflpde BafiiieDfis prior: ptrfiBM (Jkl) Incer principcjuPychagara^ feotemitf • niefito fuit: fV>r opcime<|uippe providcixti. Pulcrcquoque illi Abraht- ^icicp: Dominm FrcvidtHSi a<i4^44|| 78 Jo* LoD» Virif " CCLXXIII. Quiimque in tanri<;re- Ikebris ignorationis vencmurr iicDeo vifumcft, urnobis folafir prxflanda-i culpa^fij c^ceraomniailiiuscurxcemhtantun * CCLXXIV. Nobis,velimusnolimus, ^xequeodum eft, auod de nobis ftatuic 'tc jubet redlor nujus tan ti opcris: auorfum igicur fpe&ac » malle cum ialirymis oetrc&antes & relu&^ntes trahi, quamhilarirer & ukro duci?
" eCLXXVt H«c potifllma ratiotft Dei amandi, ficut CHRISTUS in- ^uit: ^ Vos amid mei efitis^ iifeccrU tis qux c^o prapcipio vobis.
CCLXXVII, Oigitized by Introd. Ad S ap. 7f CCLXXVII. Pacificator humani gencLis rum Dco, &c aiitor falutis noftrx eft jESUS CHRISTUS, homo Dcus, Dci cramipotentis filius unige* nitus, quemad!aocipfumpatermifitt quum ci vifum eft mifercri generis humani, quodmaximo fuo malo inimicum fcfecerat Deo^ CCLXXVIII. Nullum excogitari poteft malurt pcftilentius, aut cxitiabilius, quam perfecedtumaDc^ fepa* rars^ pcrenni bonorum omniumfontc^ td pcrnicio/iffimam convcrti mifetiam, & a duIciffiiBia yita in.ac:erbiflGimam mortcm.
CCLXXIX. In hoc, inter cactera CHRISTUS vcnit, utrcaiflimam viam nos cdoccrct, qua infiftercmuf proficifccntcs ad Deum, ncc ab ea vel pilum deflederemus, D 4 ccLxxx.
Handura piuemus, prarter culpam* Qux^ quidinnuanc, seminciB» fHCfi laccac gnaruln laciaiucis.
Jb - Jo. LoD. V I vis CCLXXX. Hanc ipfe & vcrbi^ mdicavit, ac parefecir, Sc exen\i^'o vitse fuje munivit expecliriflimam*itque certiffimam, CXLXXXL Humana omnis fapienria,fi cumreligione Chriftiana conferatVLTy coenumeft, & mera ftultiria.
GCLXXXIL Quicqnidgrave, prudens,fapiefls,purum, Cmftum^religiofum,quicquid cum admiratione,exclamatione,plaufu apud gcnrilesfapientcs legitur: quicquid ex illis commendatur, edifcitur, incoelam^tollitur: id rorum pnrhic, rei^Vius,* apertius, cxpe* ditiusinveniturinpietatenoftia. (k,^ * CCLXXXIIL Hanc nolTe, perfeaia cft fapientia: juxta hanc vivere; perfc(3:a virtus y fed nemo vere novit, qui non lic vivat^ CCLXXXIV. Vira Chrifti teftatur humanam ejus probitatim: miracula, ommpotentiam divinitatis; lex, C(rlcftcm fapientiam.
CCLXXXV. Ut ex probttate accedat cxemplum ad imitandum: ex ahtort^ tate vis ad obcdiendum: cxfapientia fides ad credendi - CCLXXX VI. Probitof amorem eliciat, majeftoi cultum ^Japientia fidem.
CCLXXXVII. Si quis, qua: CHRI- STUS prsecipit, expcndat, compericc omnia ad nollras utiiitates referri: uc ncmo niri maximo fuo bono fentiatfe crcdere, CCLXXXVIIf. Utnihil eftliom'lni gratius,quam fidi fibi,ica nec Deo. nec quisquam bene de illo cogitat, cuiti-* mide feipfum credit.
CCLXXXIX. Fundamentum falutis eftjCredere Deum efTe patrem, & hujuf Fihum unicum JESUM/ CHRU S T U M 5 (l) legislatorem noftrum: (/) Non »070111, in ultima tcmporumpcriodo: fcdcundcm, qui Lcgem cordibu» indidit) candcm<^uc folenAi proaiulga« tigftc iepc;m» Zc exucroquc rpiraii fandum illum affl^tum, fine quonihii agimus, nihiico** *^itamus exccirum ^ auc profuturum nobis.
* -CCXC Verus Dei culnis cft, anlmum moibis & pravis afFo^tibus perpurgare ^ 6c in illius quim proximd •poniimus transformari fimulachrum, iic puri Sc fandi fimus, ficuc Sc ipfo efk: fifeminemocierimusy omniba$prodc£& ftudeamu5?.
• GC XCI. Qiio magis te a corpor alibiis ad incorporea transttiteris i hoc vitam diviniorcm vives.
CCXCII. Itafiet, ut Deus cognatam & fimilem fibi naturam agnofcat,eaquc deledtecur: ac veiuc in vero ^ germa* ' no templo habitet, multo fibi acce* ■ pr iore, quam ifta funt lapidum dc motailorum.. • CCXCIII. Templum Dci fandtum inquit Paulus, quode^s vos» * Intro»] Ad Sa?.* 9J CCXIV. Tantus liofpcs confer* ^ vandus eft, ncctctropcccatorum foc* tore expellendus.
CCXCV. Corporalia opcrafarusu funt ante Dcum, nili conditura cx animo addatun CCXCVI. In occultlllimis reccfllbms, <& procul ab omnium oculis, at- * q:ie adeoin cordcipfo, atqucin animo tuo fcito tc habcre Deum arbitrum,teftem, judicem omnium,etiam cogitalionum tuarum: ut illius praefenriam reveritus, nihilnon modofacias, fed nec in animum admittas ncfarium, aut turpe.
CCXCVII. CharitasergaDcum hxc cfle debet, ut ilUim caetcris rcbus univcrfis anteponas, honoremque &c gloriam iliius chariorem habeas cuuftisr* \itx h.ujus honoribus Sc commodis.
CCXCVIII. Et quemadmodum amicus I quum amici memoria occurrit, benevohi quadam afficitur & piala^titia; Cic curarc te decet,ut,divina omnia oiniciflima tibi lint, Sc pi oinde gratiflima, verferisi^iue in illis mulco libencii^ fime.
' CCXCIX. Quoties noniinari audis Deum, majus quiddam Sc admirabilius occurac » quam (^uod pOflir humana • menscapere.
CCC. Qu^e de illo rebusxjuc df-., V Vinis dicuntur, audi» non quomods> humana, fcd cunrmagnaaniimadmi* i ratione. j ' CCCI. De Deo he quid temer^ i ccnfcas, autdeilliusfadispronuncies aiicer» quam venerabundus & timide* CCCII. Impium, in res facras jO«; ^ari, autdiilaiandarumfcripturarum adlufuSjinepcias, ani!esfebulas, fcom- i mata coavertcre • ceu quis mediclna ad falucem paraca cccnum afpergat; ad ob*. fcoenitatem autem trahere, idvero nc£mum» & incolerabiie.
N ' ^ cccmj X«>I««malai tcgcrc ctfm BiiJJ/if^^ ' CGCIII. Omniadecetilliceffead-i miranda, Sc cum ingenti dignatione in animos recipienda.
CCCiV. Sacris interlis attcnte ac pie: non ignarus, quaecunque ibi feu vides feu audis, efle purillima Sc facrofanda, fpedtareque ad immenfam illaiia Dei majeftarem: quam adorarc faciie eft, comprehendereimpo/ribile.
CCC V. Ita ut in divina illa fapientia alciora femper exiftimes latere, qudm • quo poffit vis uUa humaniingeniipertingere.
CCCVI. Di(51:a fapientum homi* num, etiam non intelleda, veneramur: quanto id cequius eftjdivinis deferri? • CCCVII, Qaoties nominari audis JESUM CHRISTUM, totiesvcniat tibi in mentem chaiitas illius ia "nos inseftimabilis, & recordatioiilius fit tibi dulcedinis & venerationisplena.
CCCVIIII. Quum titulum aliquem, aut epitheton CHRISTI audis, extoUe te in ejus contemplationem: 8c D 7 ora.
9i Jo; LOB. ViTlS ora^ uc ralem fe pr«ebeat erga te; vcluc xum clemcntem, micem, placidum, ut Calem ilium expcriare: quum omni« potentem, uc id oftendac in ce, tx peP ' - mo reddens optimum, ex hofte filium ^ .ex nihilo aliauid: quum cerribilem^ uc eos i quiDUS terrerc, terreat» CCCIX Quum Dominum vocas 9 iacilUfervias: quumpatren^Eicames^ '& te dignum praeftes tanto patrc .£iium.
fo, cujuSjfi vel originem, velnaturam, .Iricesque intuearis, non ruppcdiret^qilo ;ftutorem ooiiiium Ocum aoirmcer^ Qc adores.
l CCQKU C^J ^ii^ etordire, non 4nvocato prius numine. Dcusenim, in . cujus manu funt p r ogr cfTus & cxitus « ^ ^ptato&eos tribuic iis aftibusi quos ab Jpfo auipic^ur». ^.
^ ^ cccxn.
(») laudatur in kanc rcm ffSppnrMits, ^ qui, ioitio artis fux: Non folum, inf ^uic • argj:octt(.pcj|gi^c dQ^Gt pPf OC(li|| \ Oigitized by Google CCCXII. Quicquid aggrelTurus cs, finem fpedtato; 6c ubi tu redum confilium prxftitms, de eventune fis {bllicicus.
CCCXIII. lUi fidc, incujuspotcftatc fu nt rerum evencus.
CCCXIV. Quandoquidem religio omnis fica cft in incimis peiloris, preces da operam ut incelligas: &c cave ne ore tantum pcrmurmures: fed quum oras, totus & animo &c mentc & cogitacione Sc vulcu in liocfis,ut omnia fecum con« fentianc, dc excelletitijfif»<t reipondeanc CCCXV. Execrantur illum coeleftia oracula, qui opus Dei facit negli'- genter, * Jcr.XLVlII, 10.
CCCXVT.
na facientcm: fcd & Mcdicus adhibcrc curationcm, 6c dcprecari DEllM, ut dirigat opcra fua. Confer Prov. iiCII, 19, 10.
(<j) Prcccs, cxcellcnti/rima homlnis aftio* ^cdAOAalia?» fiifi Qualcs kcic 4climmit» 8t Jo, tov. Vivis ♦ CXiCXVI. $i ixk cicharcedo mtpe cft, aliud ipfum ore, aliud fides ejus {o-- •nare: mulco eft curpius, quum Dco pfallimus, aliud linguam dicerc, abud onimum cogitare.
CCCXVIL Voeaaoffararobriarme, &digna qu«iDco pctantur,qusB Deus dec; ne flulcaillum ^ auc inepca o^Fendant; CCCXVIII. Sumpturus cibam, recordarc omnipotencis Dci, qui cunda €x tiihilo c(Hididic: fapicntias ac bc« nignicacis, qui ea fuftinec: maofuecu*-dinis & clcmcncias ^ qui eciam inimiccif Cvios pafcic.
CCCXIX. Expcndc quantum iilad fity coc vitis univecficacis mundi hu jus^- cam variam quotidic afinioibiam fuffi« cerc, confcrvare omnia, & vindicarc ab incecicu, quo num fuo cenduac« ' OECXX.Nullam neque hominiim, necuic angelorum ^pientiam non mo* , hoc non pollcprseftare, fed nec in* ttlligcre.. » - Iktrod, Ad Sap.
• CCCXXI." Itacjue. quum faas tc dc illiiis bonis vivere, cogita qUam et^ ecrandce iit iDgracicudinis, quam per« dttx temeritati$,^a^re te cum dio it&^ micitias cxercerCjCujusbeneficio & vo« I a atace coniiLiis; non ampliuSy ii iiolic f futunisb; w. ^ CCCXXII. Ad menram finr omnia? ^ura^ cordata » iancta.* qualisilleeft^ mnt cu jus munera tunc Yerfaris: ^ CCCXXIV. Quo intolerabilius eft, eum te iocum aiperitate aut odio ia fratrem contaminare, uhi tti benignam &largam in te lcnitatem percipis. . CCCXXY, Quodtiec^ntileslgno^ Farunt, qui eam ob cauiam mcnf^fa-* pra nominabant Ista & fcfta: adquam trifte aUquid aut attox dici» fierivie, ue^. fas crac^ dcc&xvu 9^ Jo. LoD. Vivis CCCXXVL, Quamqiie fis omni^ potenri, (aplentlfllmo, largiflimo Dco cura:: cu inunodicam Xullencandi tui curam depone, canquam bonicaci tilius iliffirus. Unicam curam {ufcipe, quo^ Kiodo illi placeas, ac ratisfadas.
' CCCXXVII, StMltimmumcft,aliiftenclcaufa pravuni ullum facinos ad«^ iftictcrc: Sc illum ofFendere, a quo foloalimenca veniunt. Ut eum cibx iratuna &cias, stquoaUquidconcendisimpei». trare. ^ ' ' . CCCXXVIIL Ptaerercimcuamnotf tlimentls conferveturvlti, fcdvoluntate Dei; quemadmodum divinis ora** eulis declatutttmeft, nonpanekomi* aemvivere, fcdverboDei.*, * MatthJV,4.
CCCXXIX. Habemusryngraphamr JESU, univerforum inccrlo & in tcrra Domini: nihiieoium^ qua:opusfuac koihini» defatnrumiisi qui quatfierint tcgnum Dei, & julUciam cjus.* u L/y Google CCCXXX. TumcxDei donis, au« tpfe arbitrib fuo & largitur, Sc toilit ^ quum is in te tam benignus fuerir, tu in nratrcm tuum» iliius i^ium, malignus neefto, reputans vosexafquocflTcDoi fil^os: nec Deum plus tibi dcbcret^ quamilli: tantum y olmSk di^iM/Mi^ rent & admwtjfraforem e[fe ^ ic i quo fecundum Deum frater tuus peterer. / CCCXXXL Nihil verius diatur Chri^ fto, quam quod egenis datur.
fXCXXXIh Sumptocibo, coniukra cujus fit fapientii, cujus potentia?, vitam 4oilram ii$ rebus quas cdifti fu^ ftentare, & ruentem fuicire« CCCXXXIII. Itaque habcas Deo gratianiy Don quantam babcrcs illl^q^i tibi pecunia (ua cibarium emiilet: quanta habenda cfl: ei, qui te & cibum Ipfiun condidic, & cibum prop ter te ^ & cibo te fuftentat, non vi illius, fe4 fua# ^ CCCXXXIV^ Quum petis quietem,5: quum furgis, rcminifccrc bcneficio- Jo. LOD. Vivis rum Dei, non in t« folum, fed in totum genus hominuai, atq[ue adeo mundam univei ium. '. • CCCXXXy. Coglta quantas fint hoftis hominum per iicentiam quiecis iniidiae» dum^ homo veitit cadaver jacet ^ impos Tui: quo inftantius oranduscft CHRI-, StUS, uc no$ tain imbeciiios cueaoint , CCCXXXfn.ii^cu]ionQ&toi^cccs^ta. \ irricandus eft cuftos & prxlcs nofter, ^ ' €CCXXXnJ.Et{tons8cj^c&\iscxu^ i ci^ Cp) nota extcrius mnnicnduBa: inl: lerius vero piis precibus, & fanClis mc- ^tatlonibus* CCCXXXFllh ff) TtrtuUtani jam tcmporc. ut cx co dc* » mont^tmtChemnitimf ^ poftca, Chri- . ftlaDi uansvcrAia figurim quafi crucis m acrc fbrmabant,itaj(.ucfc (igiiabaiit, No« - certc ad cukinu aut adoratmncm fcd ut iftavcluc vifibilis profcflio commoncfa- ' ^ioquccffet, fcctcdcrein Chrjftumcruircifixum, oGdoemquc in co fiduciam ac ^ Sftmtoll^cm. AbiU fttfcrftitio.
Digitiz Introd. Ad Sap. 95 CCCXXXmi. Ubi jam leaum ingtedeiis, fac cogltes, unumquemque diem imnglnem elle humanae vicae: cui fuccedit nox & fomnus, fimulacium mortis exprefliflimum.
CCCXXXIX. Iraque rogandus eft CHRISTUS, ut in vita & morte adfit femper propitius ac favens, illamque ipfam nocStem pracbeat nobisplacidam atquc tranquillam.
CCCXL. Ne ve infomniis rerreamur: femperque etiam fbpitis, ille menti noftr^e obverfetur; iWms folatiis recreati, ad matucinum tempus fofpites iJtlxti perveniamus, cum pia memoria fan-{kifTimx mortis, precii quo gcnus humanum redemptumeft^ CCCXLI. Cubile fervabis caftum mundumque; ne jus ullam inid inveniat autor illc &c caput totius /purciciei, r ccexuL Jo. LOD, VlVIS^ CCCXLII^ Signo crads ^ & (q) (actaaqiu, & invocationcdivini nuniiuis, fed in primis fanctis cogicatio-. aibus, & ftatuco cuftodiend^ pietatis, omnem ab eodiaboli ditionem pelles.
CCCXLllI. De niane furgens com- I iiieCi& ceCHRISTO: cui&agcgratias t quod illius opc ac prxfidio non es illa ipfa nodc oppxeiTus.dolis &cix^ \ Tidi;r immanis hoiHs.
CCCXLIF. Et qucmadniodum d^ nofte dormifti, |>oftea evigilafti: fic jioftra corpora recordare dormitura pcr mortem, iiinc reddenda virae iCHRISIO, quumapparebit judex vivorum Sc mortuorum.
CCCXLF.
, (g)Qj^^i facra aqua? Quis aquam pro a ni Ictoinftituit? SoIusBaptifmus eft luflci- ' cus illefpns» &Iaracrum in vcrbo. quo «:. R4^g^"^iir a peccatis. Fruflra ad luftralis 1 * >quae ab Alezandro I. faftam inftictttid. , ' ^emfroTOCaciir; ^uomam ante^cgo* :, f^onum M. nulla cjas oftcndi potclt meaOo. Scdn«Uci»f^yaes,aiiUaaici»a iNtlROB; Ad SaP.
Vf CCCXLK Quem(upplcx©bteftarc, ut fequentemdicm velit acfaciat te in obfequio fuo totum conrumere j ne qucm Isedas, neu a quo la^datur tua probitas: fed fcptus undiquc ac munitus pictatc Ciiriftiana, fofpes & integer totevadas retia, tot pedicas, quot per vias omnes & aditus humanos ijpar/ir tetenditque infidiofus diabolus, CCCXLVI. (r) Dcfunaorum in Domino GonfefTorum Chrifti ac San- Clorum, tanquam charorum cjus amicoruni rci vim cfTc: coquc ad inyocarioncm di* ▼ini nominis piasquc cogitationcs lc(flbrcmhortatiir. Vidc, (i placct, if|jp/ffer<i«i $axonia Erangc], Scdl. III. P. II. c 5. o« %9 (r) Durins fonant^ qu« Vircs propofult^ etfi bcnigna facilc intcrpretationc mollienda. Neiiuc profedo contra mentcnt idfecerimus audoris; qut^alio jam loco» «damreos putaAuguftini ddCir. D£I li« bros, VIII9 ult. conqueAus cft » cultuzm ^ ioter fuos jam non humanum» fedrtlv» Siofumctibui fan^isi ac diTiauJn« Digitizc , corum recort^are: Deo pro illis agc^ . grarias, &exempla illorumimiurc. • CCCXLVJ/. De iliorum prascipuc vira aclis crebro vel lcgito vcl auai^o • aircntiifimas & iibcntiffini^^pio 6c vcnerabundo anlmo, uc cibi adimicatio* ..ncni profint, . CCCXLyni. Dc aiis fic fenti, (k loqucre, ranquam non jam hominibuj^.
CCtX^/X Incer honiines veroquum tanra fit cognatiolfmilitadinisin coi^ porci & totoanimo: fimusquc omaes pari )ure in niundum invedti adfich^ iatem &vitae communionemfadli: ad hanc canfervandam iex eft a.Aatura / proclan(f&ta>ne qttis altcri feccrir, quod .libi fadtum nolit.
• • CCCt. Hoc^ onnm inftauraix)!? iller ; MatjIuVIl^xt. ^ Introd. Ad Sap.
CCCLI, Nam ut humanam naruram ad fimilitudincm Dci, quoad ejus ficri poccf!:, fnblatam (uis omnibus nu» nicris confnmmarcr, non modo mutuum amorem i/nperavit, fcd corum quoque qui nos odcrunt.
CCCLU.Uc fimus ccEleftispatrisdmiles, qui (iios quoque inimicos amat: quad declarat, benchciis illos perfequcndo, & quidem maxinais: ncmi-» nem odit.
CCCLIlI. Quid? quodhominunu ingcnium ita fcrt, ucbcncvolos in fe illos vehnr, etiam in quos ipfi funt malevoli. (f) -j ' Caput IX.
DE CHARITATt.
CCCLir. CApientiflimus vitx no- ^ftra: magiftcr, nempe& E autor, (y) Graviflimum pro Viia fociali argufucncum » ad quam impccus at^uevis xiacuialis f d aolcACcm (rahi( acioipcUic» 98 Jo. Lo0« ViYis ' autor, unicutn dcdit ad vivendum ^cumentum, uc^amemus; gnarus, vitamnoftcaiii^fi iameinus, fore felici(r> fimam, nec aliis opus efTe legibus. (r)' . CCCL^. NHiii fcUcius quam;|-* mice. idciccoI>eas &ahgcU feiid&- mi, qui amant omnia. ^ ' ' - CCCtVU Infelicius nihii ^jujsxij odifTe, quo atfb&a* in^ferrimi fiinc .<iiaboli/ CCCLFtL Verus amor omnift ex*, 5equac: ubi is viget, nemo alteri quae-' ^ric pja^erri » nemo a dile(3:Q raperc: CCCLFUI.
($) Ncinpe hmc univerfaliseft prpf oficio, ' dei^ras emnes fub recomplcKar Diiige^ w <^uoil pluribiis cnunciatumprveeptis eft i e# lirtf liS Aiycf amKi(p,i^\cui7Ui% fummatim im Uoc miocomprehendicuri Ko. III. s. Quis Ticio Tertct;Plulofo« pUs, i^pridcipiami aUo li^et Yocabnioi Imtrod, Ad Sat. 5j CCCLyill. Non litem movcre fratricharo, acncquc fe unquam injuria putat ab iilo affici: ideo nec ultionem mcditatur. Nemo invidet ei quem amat: nec quisquam malis amici gaudet, necbonis indolet. Centra potius gaudet cum gaudentibus ^ ("juxta di6tum Apoftoli} flet cum |lentibus: idq j non fifte aut fimulate, fed cx aninio. Qiioniam amor omnia rcddit communia: fuaque efTe cxiftimar,quae funt cjus quem amat. * * Ro,xn, CCCLIX. Documenti hujus folidum ^s: verillimum exemplar > oculis noftris ad imitationem propofitum^ funt Chrifti adhoncs.
, CCCLX. Venit enim Dci filius, non ut verbis modo, fcd exemplo vitx fuac redam nos doccret viviendirationem: ut iiluftratis fole illo fuo animis noftris, apertc, qualis qaaequc rcs cflTcr^ cerneremus* E i CCQIXI.
too ' To. LOD. VlYlJ.
CCCLXU Primum exercitus pet omnegenuspatientis, qu^ntamoftendir animi moderationem, in quanta potenua? imperirustot tam gravibus contumeliis^ nemini maledixin tan« tum docuir viam Dei, adverfam deccftatus. Vinciri fe eft pailiis^qui mua«. dum evertere tei unico poccrat nutu* | CCCLXII. Calupiniam quam pa« ^ntertulit?
CCCLXllL Deniquefic geflit/efei utnemoineopotetithm novetit» niii ad juvandumi, * CCCLXiy'. Kcx & Dominusuttiverforum, per quem fecit pater hunc mundum » quam a^quc tulir a^quari fe infimts mortaiium? & propriam fibi domum, 8c charis fuis miniAris deeflf alimenta^ CCCLJTf^, Coiulkot rcAorque Hfttarx^ malorum naturs noftrae expcfs aoafuit; QTui^ii^ i^c, dckfTacus Iktrod. Ad SaK 40t fuit, &m(Ell:us: quorrum hscc? (uj Cerce (uc ad cxpiationem dciidloruni lic &:J ad excmplum noftrum.
CCCLXf^J. Tam amicus pacis,concor* dix, charicatiSjUt nulium vitium magig fit infedatus quam fuperbiam: & quac iiiiqc oriuntur, arrogantiam, ambitio» .nem,contenrionem,di{Iidia,fimuItate5« CCCLWll. Oftendens, nihil elTe qmir quis vel ab externis fibi quLcquatn venciria^caliena.
CCCLXrin. Nec ab internls. flc Tirtute,quum a Deo dcntur. Etdbhoc ipfunak^tolluntur, quod quis ejusmodf - muneribus fcfe efferat, ncc fonccm atq; briginem agnofcat: dcfpicicns cos^ ad quorum utilicatcm hacc d Dco accepit» CCCLXIX. Et ad fuperbiam infriu* . gendam, ne quis tanquam rit^ fubdi'* tus religioni|& fcrutator legis fibi placeat, audivimus ab eo: Quumonvnia, CCCLXX. QiiaAca ftaltitia eft e<>- nim, qui fc exadtc Chriftianos gloriantur l & aliis ia obfecvanda lege lefe an->. tepdnant? ^ • CCCLXXI. Quum nemo de fe norit, &n virtutemhabeat^ Cx) anille, coi^ {t(t pnefert, virtute fit locupletior i zn' afcitus & deftimatus in confortiunx • Xyr) ^tMCi LA V 11« I o;^^ tcff em verHttis./^ ^(x) AdditctiamExcmpliaf Bafilicnfc utrumrquc: Utrum $dio Dei gratia dignu^Jit. TV.QojB^ttiiiem e vulgata Coh. IXy x.,fcpc*_ ^'^i^ra «^ccztaiaTtlientico no|i re/pcoidefyt. • Ejusenidtihicf^bcireft; Ec amorem tsd cdium nofi norit homo; omnia^acl (a« ciescornm; /M^p/f, hominum. Senfum ex R.omancnibus exprcfnt Jo. Pcrus: Non potes jiK^icare ex facie hominis » aa ckAiis fic y nec^nc? five profpcricatcm * xcfpidast fiyt adYccfitaccm in ocules in^ cnrrcoccm. Thcologaftros cciam eos a^pcUac Jo. Mcrccrus, Parilicnlis Profcf- \^ Salomoni icpitf m tribuuac » Introd. Ad S ap, xq| cceleftium, c^uum (\t ipfc mifcriis fempicernis affignatua-.
. CCCLXXII. JdcircQ judicium omne de homine homini ademit, caeco 5c ignaro recefliium cordis: ad fe tranftulit, fcrutatorem pedoris humaqi.
CCCLXXIII/ Exterioraenim,qu« folaocuhis horainis intuctur, infirma &c incerta funtinteriorum figna.
CCCLXXIV* (j) Non ergo un» congreffu, quod nonnulli faciunt tcmerarii, noncentum, nonlongiffimo convidu, deingenio, vitiis, autvir- E 4 tutivclut dubitantiura homini Chriftiano crte ftatucrit, ^c amorc DEl crga crcdcntcm. Quod nobili/Timo fidci noftrxca* piti dcrcmiffioncpcccatorumrcpugnct^ {y) Judicium Au<flori$ dc charaftcrifticcr ac artc cognofccndi aliorura animos* Lcginicrctur Scipio Claramontius# dc conjcdandis cujusquc moribus & latitantibuf aniroi afFcftibusj ac libcr mfrimisdccimus, cjuttfigna tradiiitaffctftuumt mibus ciijusquam fen»inti*«> '^^ tuin fcras. ^ ' "CCCLXXV. Longiflimx &;obicuriffims runcinhomano cord? larcbrac: ^ua: humana acies in tantam caligin^na penecrabicJ ^ CCCLXXVI. Et cdm CHRJSTUS univerfum gcnus horainum morte fua fibi aflorueric, cantoque piedo de lervitute diaboli redemerit, nemo aufit «oncenmete, ncmo ludere animam, ^uam ita Dominus amavic, uc mhU cuB^tatus fic Yitaiu fuam ptAilla eftim* CCCLXXVII. Vro mntvtrfit ctaaifixus eft Dominus, & ^tofingulu. GCCLXXVUL Nec fperes iore - CHRISTO remgraratn,fi Cttodexis« quemtlle amac.
CCCLXjllX. Haftcvulcfibireferri gcaciam, ut quernadiixodum ipf* P*'^ tniaus nos fervos ncquam & peflimc roeritos amavit, ita & nos (»nfcrvo« aoftcos*. ■ CCCiXXX* Intkod. Ad SaP^ fof CCCLXXX. Hic inchoavit mutuam hominum intef fc & cum Deo charitatcra: hoc eft, humanx beatitu-<4inis jecit fundamcnta, in ccelo abfolvit.
CCCLXXXI. Hxc eft vita & gratia C H R. i S T I, fipientia humanum ingenium excedens: ^Ec^uitate intelli* gentibus congtuens, bonitate cunitos aUiciens.
CCCLXXXIL Nemo fe Chriftianum elTeputet, ncmo fe Deo efte charum conhdac, fi qucm odit: quum CHRISTUS nobis homines omnes commendarif.
CCCLXXXIIL Hominem tibi ^ a DEO commendatum,(i dignus eft^ama, quia dignus eft quem ames: fin indignus^ama^quiaDeus dignus,cui pareas.
* Infignis locuscft Sir.XVII, IL.
CCCLXXXIV. Non jejunia, (z.)
E 5: non Adco a(flioncsrcsque noftrarcxpropo» fico magis, quam ex fa(^o jcftimaacur* \o6 Jo. LoD. Vivis Tion crof^atx opcs omnes in pauperum ufum, hominemDco gratiofum rcddunc: folahocprasftat nominumcharitas 5 hocnos Apoftoius ejus docuit^-^^ LCo, xin,3.. • CCCLXXXV. Nuliumvidehis hominem, qucm non exiftimes debere tibi elTc fratris germani loco, ut ejus rcbus profperis gaudeas, adverfis doleas, juvesquc qu.mtum crit opis tux.
CCGLXXXVI. Non natio affeaurii hunc minuat, non civitas, noncognatio, non profeftio, nen conditio, non ingcnium. llnus eft omnium pater Deus: quem tu edodus a CHRISTO, quotidic patrem compellas: qui te filium agnofcct, fi tu ejus filios fratres non agnovcris, CCCLXXVIL Ne fit tibi turpe fratrcm illum habere, qucm Deus non ded'gnatur fiUum. " CCCLXXXVIII. Pacem & conc«rdiam & amorem invcxit Deus.
CCCLXXXIX.
Digitizeu Introd; Ad Sats CCCLXXXIX. Partes, & faariones, & privatas utilitates cum alienis damnis, ficut ctiam diflidia, rixas, contentiones, bella, diabolus, peritiffimus horum artifex.
CCCXC Deus ^ quia vult nos falvos, fpargit benevolenriam: diabolus, quiaperdiros, inimicirias.
CCCXCL ConcordiaetiampufilU coalefcunt: difcordia, maxima diffi' pantur.
CCCXCII. Qui pacem, qul concordiam ftudentrnter homines vel conciliare, velconfcrvarefartam tedam, ii filii Dei vocabuntur,tefte CHRISTO: hi vere funt pacifici: de quibus ipfc lo-t quitur. Qui vero difcordias lereret charitarem hominum inter fe rcfcindere, ii filii diaboli* CCCXCIII. Summum inimicitiarum,quo belliiarum feritatcm omnium homofuperat (a) bellum, fcito rera E 6 efTe (^) Quofcnfu Paxcllftatushomini, quatc* nuf a Brucis diftiDguicur; peculiaxis* cfle non hominmn,- fcdquod vcrbunu ipfumlaqutnir, belluarum.
^i^^^'^* Quam dctcftatar natil-- ra, qa«honiinemmermcmgemut,ad manructudinem & communicationem virte: avcriatur Deus, quipcnitus vult & impcrat mutuam inter homincs omnes chariratem. \ CGCXCV, Nec quisquam hofn6 hominivcl bellumfacerc, vclnocerc pote/lfinelcelere..
CCCXC VI. Si quem arbitrcris iniquo aut infenfo cfTc in te animo. niillum. laborem aut opcram rcfugias, dum iilumquacuaquc ratione lenias^ *: placeS tibi, V cccxcvli.
^ PwpclarcCicero: Duo, inquicfunt gc^ ; ncradcccrtanJi: unum pct diftcptacioncm, altcrum pcr vim cumquc tllud proprium Ht bominif; hat bciiiarttni: ^ confagieoclum cft ad poftcrius, fi uti ^;^ iron lieet fupcriorc. Quarc fufcipicnda - S";^cai^bclla func cam ob cau(ram,ui fioc injuna m pacc vivatur^ QfiCtl.lt; iaU* "Digiti^ed by Google CCCXCVII. Neque in ea re vel precibus, vel obreqiiio, vel foitunis, parcas, modo tibi gratiam omnium pares, celcrem viam ad grariam Dei.
CCCXCVIII, Neminem irriferis, cogitans quod uni alicui accidir, polTc cuivis accidere, Age potius Deo gratias, quod te extra eam fortem pofuerit: &ora, tum tibi nequidtal^acci* dat, tum illi fic afilido faltcm remc* dium aliquod, vcl aequum animum: &:ipfefubveni, fipotes» '.
- CCCXCIX, Crudeiis animi eft^,^ alienis malis gauderc, & non mifereri communem naturam.
CCCC* Eftohominibus mifericors^ & confcqucre a Deo mifcricordiam.
CCCCI. Fortuna & cafus humani funt omnibus communes, unicuiquc xninantur, unicuique impcndcnt..
CCCCII- Hoc amore bomi^ibus debito, nihil exiftimato pofle te fa* cerc aptius & congruentius, quam fi raaximum bonum, hoc eft virtutem, E 7 tis I lO Jo. LoD. Vl VIS cisprocuraverisifi ftudueri«,utomnes, fi potes, utique qudm plurimos reddas bonos.
CCCCIII. Nihilmagisamorididbnum, nihil damnofius aut deterius feceris, quam fi quos malos rcddideris vel fuanbus, vel exemplo, vel uUo alio incitamento.
CCCCIV*. Primum omnlum & feliciffimum eft, fi amesetiamodiofus; fed jucundiftimum quoquceft, &maxime tutum, amari.
CCCCV. Nullas ccrtiores epes, quam ccnx amicitia?.
CCCCVL Nullumpotentiusfatcllitium, quam amici ficfcles.
CGCCVIL Solem cmundotolUt, qui c vita amiciciam.
CCCCVIIL Sed vera & folida & durarura amicitia, tantuaimodo efl: inter bonos, inter quos facile amor coalcfcit.
CCCCIX. Mali nec inter fe amici funt, ncc cum bonis...ccccx.
Introd* Ad Sap, iir CCCCX. Ut amcris, certilTima e(t & breviflima per amorem via: nihil enim fic amorem elicit,' ut amor.
CCCCXI, Conciliatur quoque virtute, qu^E natura fua amabilis eft, uc vel ignotiflimos ad fe amandum invitet & trahat.
CCCCXIL Tum eciam virtutls fignis, manfuetudine^modeftia, pudore^ humanitate, comitate, affabilitate: y? ftthtlveldixerisy velfecerisy quodarro* ganttam^ aut infolentiam, autpetulantiam, aut obrcoenitatem rejipiat: oninia fintdulcia, mitia, lenia &:pura.
CCCCXIIL Amiciti« venenum, Ci ames tanquam ofurus: & amicum fic habeas, ut putes pofle inimicum fieri^ CCCCXIV. Salutare iUud; Odi tanquam amaturus.
CCCCXV. In amicitianullafitininiicitia^ cogitatio, Quem habes amicum, ne cred^isfuturum unquaminiinicum: alioquiinfirma &c fragihs eric amicitia. * ccccxvi.
itt Jo. LoD. Vivis CCCCXVr. In qua decet ineflTe fidcm, conftantiam, fimpUcitatem,ut de inimico necipfefufpiceris, nec fufpicantibus aut deferentibus aurem accommodes.
CCCCXVIL Vita non eft vita fufpicacibusi aut timidis, fedalHdiiij mors.
CCCCXVIIL Ne in alienaS vitas inquiras, ne vecuriofms fcruteris quld quisque agat: multae hinc fuboriunturfimultates.
CCCCXIX. Et qui hxc faciunt, fuorum folent elTe incuriofi,aIienorum foliiciti. Stultum eft, alios tam p roba nolfe, feipfumignorare.
CCCCXX. Nec amarc tantum homines debes, fcd etiam quos asquum cftrevcreri, acintereos honefte verfari & cum decore, in quo eft officium vitac communis.
CCCCXXL Ne putes nihil intercfle, ubi, CttiTX quibus, apud quos - agas.
c i Introd, Ad Sap. II j Caput X.
DE CONVICTII HOMINUM. CCCCJrm* Clt tlbi Inter homincs '^modeftia,& moderatio in univerfo corporc; & prxcipuc in oculis ^ Pcrtincnt iAa Dotflrinam dc Dccoro* Eflautcm dc gcncralc c]uoclcIam» quod ia omni hoQcflatc vcifatur: &aliud, huii fubje^um, ^uod pcrtinct ad fingulas par* lcis hooeftati^, Ciccr, OfF I, 17» qucni locum clcganti Commcnraiionc illuftra» vit» przciarc dc iiis litcris mcritus^Omci* f us. Ad poflerius pcrtinct 7i 'n^inof in inccfTu totoquc habitu corporis; BC inacqualitatcm prsccipue hominum fupponit,ac quemlibct fuo ftatui, cxtcrisquc #Tfl7 convcnicfltcr fcgcrerc jubcr^ Specialior pars cflmorum CiTilitas, alli^ cicndi amoris caufTa; qux vel Tcnufta« tcma^ionum oftcndit, jel amabilica* tem; ilUm U bienfeari^e ^ hsnc U honvi graee, fignificantibus utiquc vocabulis, adpcllant Galli. Sed & cxcri ca civiiitaf poteft dcbctque, fcrmonc, nutu, gcftti» operc. Abfit adulatio; Abfic & afFc^atio.
X*t4 ]o. LoD/ V1V19 oculis, ac ore toto: a quo abfit fpecies ^ omnis faftidii & contemptus, abfit gefticulatio &lafcivia: fennitas illud& tjHietudo exornent, argumentum ani^-mi ad eum modum afFe<5ti, CCCCXXm. Solum humano! faciei tegumentum decorumin primis &favorabilc, modeftia & verecundia, qua nudis nihil dici poteft focdius, aut de- ^ teftabilius. ' ^ ' ^ CCCCXXir, Defpcranda illius falus, ' qucmdefiitpudere malehicerc.
* bifccvcro tcipfummultomagisquam alios revcrcri?
CCCCXXr, Nec vultus fit in atrocitatem, aut fevcritatem nimiam compofitus, unde colligitur facvus & impotens animus.
CCCCXX^/. Rifus ne fit frequens, aut immoderatus, aik cum clamore & con* Sci Ycrum kciiP tritum illud; f«pius non jdemcffc, cum <3ug faciunt idcm. Infupct iiftintfli funt; qui indccentcr vi-Tunt, &<juib)is decorum ilceit« Introd, Ad Saf, ITf concuffione corporis, nec in cacchinnum aut irrifum exeat.