De clementia
- Language:
- Latin
- Status:
- Complete work
- Authorship:
- Written by the author
- Condition of the text:
- No scanning noise detected (automatic measure over the whole text, not checked by hand)
- Extent:
- ~13,900 words · 66 passages
Cite this work
- APALucius Annaeus Seneca. (n.d.). De clementia. Digital reproduction: SigPhi. https://sigphiai.com/en/works/seneca/de-clementia
- MLALucius Annaeus Seneca. De clementia. Digital reproduction, SigPhi, https://sigphiai.com/en/works/seneca/de-clementia.
- ChicagoLucius Annaeus Seneca. De clementia. Digital reproduction, SigPhi. https://sigphiai.com/en/works/seneca/de-clementia.
Reference to the edition that SigPhi reproduces: SigPhi is its digital reproduction, not its publisher. The edition's year is not in the metadata (hence "n.d."), and the translator appears only when recorded.
What it is about
A treatise on mercy addressed to Nero, then eighteen and newly in power with Seneca as his tutor.
Context and history
It is at once moral philosophy and a practical attempt to shape an emperor, and it cannot be read without knowing how it ended: that young man had his mother killed, and ten years later ordered Seneca to take his own life. Widely read in the Renaissance as a mirror for princes. This entry is the Latin original; the catalogue also carries the English translation as a separate work. Cite the original.
Editorial context, not a citable source: unlike the passages of the work itself, these statements cannot be checked against the corpus.
1. Esse autem aliquos scio, qui clementia pessimum quemque putent sustineri, quoniam nisi post crimen supervacua est et sola haec virtus inter innocentes cessat. Sed primum omnium, sicut medicinae apud aegros usus, etiam apud sanos honor est, ita clementiam, quamvis poena digni invocent, etiam innocentes colunt. Deinde habet haec in persona quoque innocentium locum, quia interim fortuna pro culpa est; nec innocentiae tantum clementia succurrit, sed saepe virtuti, quoniam quidem condicione temporum incidunt quaedam, quae possint laudata puniri. Adice, quod magna pars hominum est, quae reverti ad innocentiam possit, si poenae remissio fuerit>. 2. Non tamen volgo ignoscere decet; nam ubi discrimen inter malos bonosque sublatum est, confusio sequitur et vitiorum eruptio; itaque adhibenda moderatio est, quae sanabilia ingenia distinguere a deploratis sciat. Nec promiscuam habere ac volgarem clementiam oportet nec abscisam; nam tam omnibus ignoscere crudelitas quam nulli. Modum tenere debemus; sed quia difficile est temperamentum, quidquid aequo plus futurum est, in partem humaniorem praeponderet. III. 1. Sed haec suo melius loco dicentur. Nunc in tres partes omnem hanc materiam dividam. Prima erit manumissionis; secunda, quae naturam clementiae habitumque demonstret: nam cum sint vitia quaedam virtutes imitantia, non possunt secerni, nisi signa, quibus dinoscantur, impresseris; tertio loco quaeremus, quomodo ad hanc virtutem perducatur animus, quomodo confirmet eam et usu suam faciat.