eoiitineBS, fic: Sbiltifia est nuBcnsae ^jkaim cipi£tai. Est liaec qaideoi stnltitia, sed ex psrte qudtti, non ex omni generey definila, ControTeruim est, in qao ad dabiom demonstrandom dobia canssa adfertnr, hoc modo: 'JSho ta, dii^ quibas /st poteUas m6tus super6m atfu inferdm, Pdcem inter sesd concUiant^ eSnfenuU cancdrdiam, Perspicnnm est» de qno non est controTersia: iit| o qnis, cnm •Orestem accnset, plannm faciat, ab eo nudrai tsse occisam. Non concessnm est, cum idj qnod angetor, 578 in controTersia est, nt, si qnisy cnm IJlixera accoset, in hoc maxime commoretnr: Indignnffi esse, ab boauiM ignaTissimo Timm*fortissimam» Ajacem^ necatnm. Ts^ est^ qnod ant eo loco, in qno dicitur; ant eo bomiBe, Sni dicat; ant eo tempore, qno dicitur; ant iis, qni »'* innt; ant ea re^ qna de agitnr^ indignnm, propte^ inltonestam rem, Tidetnr. Offensnm est, qnod eoram, qn andinnt^ Tolnntatem laedit: nt, si quis apnd eqoites Bomanosi cupidos indicandi, Caepionis legem iudiciariim laudet.
Bst haec quidem stultiiia].^Leid. 1« ett autem haec st, Oio.
M duhium dem, dubia ^aueea adf,] Sck iMm ioeicftiiur ei JL dem, dubium adf Saprafcr. i. dubia caussa^'^fiD.
Pacem inteceese condHian^ Leid. I, p. perfr^uam ett;- LcSd.IL iaier ee. yide L. tl. «d QereoD. c aS. Ouo.
Si qaie cum Or. accueet » pl.faciat] Seh. ei qin Or, aceseeet^ plaimm faciunt, tnprjicer. cum; Leid. II. ei ie qui Or, acc., pi /•" siet. VoM. II. Leid. III. si qui cam Or. occ* pL facUu^ %eei»% X AOpE. Oup.
Matrem eeee oeeieam'] Deett Terbom Sch. Vom, II. Ooo.
Quod augetur] Ed. Omn. q. agitur. Ooo.
ii auie, cum Vlixem accueetf in A. m. commoretur] Sck Leid. 111. ei qui^ Scb. Ulixen, recte. In eodem accueent et caf morentur. Ouo, ' jiut eo homine, qdi dicat] Scb. Leld. II. 111« jiut ab h. q* ^ VoM. II. Ed. Omn. aut hom, q. d. Ouo.
Ba re, qua de agitur] Sch. ad eam rem, q, d.^ ag* Leid.1). ea, q. d. ag. re. Lcid. 1. de qua ag. Ooo. reuUo foet prtpi^ inhoneetatem tcriptit Sch. pro eo, qnod Tolgau hebec: propter mhoneetam reml Orelliut iam fidit» inhoneetas Tertmm tme Tff* tuUijnedmy aoQ Ciceronianom. Idem tcribendfim centei isheae' siam raiion^m, tecondnm Lambinnm. Accedo, L.
Apud eq. Romanoe, cupidoe iud.] Sch. apud eq, ett tspidMt iud, II m. I. cupidue Leid. III. cupidiue £d. Omn. Ono.- DE INVENTIONE Lib. I. Cap. i^ 5o. 510 CAP. L. ContrariTim est^ qnod contra ea dickur, qnae ii, qui aodiunt, fecerunt: ut, si quis apud Ale:jcandruin Macedonem contra aliquem urbis expugnatofem diceret: niliil esse crndelius, quam urbes diruere, cnii^ ipse Aiexauder Thobas diruisset. Inconstans est, quod ab eo^ dem de eadem re. diverse dicitur: ut, si quis, ctnn dixe-« rit, qui virlutem habeat^ enm nullius rei ad bene rivendumindigere, neget poM;ea sihe bona valetudine posse bene vivere: aut se amieo sdesse propter benevolentiam; iperare enihi aliquid commodi ad se perventurum.
Adversum est, quod ipsi caussae aliqua ex parte officit, ut si quis boslium vim, et copias, et felicitatem augeat, cam ad pugnandum milites adbortetur. Si non ad id, quod inslituitur, adcommodabilur aliqua pars argumentatipnis, horum aliquo in vitio reperietur. Si j$lura pollicitusy pauciora demonstrabit; aut si, com totum debebit ostende^e^^de parte aliqua loquatur, hoc modo: Mulierom genus avarum est. Nam Eriphyle auro viri vitam 87&- Omn. Omoia male. Vide Comm. «d Val. Maz. L.VI. c. 9. $• i5« P(i;hiuin io Ano. kd A. DCXLVil. Quo.
CAP. %j, Contrarium esi] Noo agootcunt^terbom Vom. I. ec Si quh apud M, Af.} Scli. a m. f. Leid. lU. ^i quL Addit Leid. nl. dicens. Oud.
8i quis cum dixerit] Sch. Vost. L Leid.II. JIl. £d. Omo. si aui, Bene^ nt sopra. dixerintj Voia. L Ouo. PaoUo po»t: poese herie pivi Orelliut «criptit e Cod. T. Recte. Mox Sch. aut aiat se amicoj tioe cauisa fofficieote, iudice etiam Orellio^ qui recie ex antrccd. neget h. 1. diccU auppleri poise ottendit. Rea M nota ei pleoi Latini scriploret eioamoili seugmatom. L.
Fropter benepiblt-ntiam] Yoea. II. per ben, et, Oud. ^ Sperare enim aliquid commodi eto.] Sic omnino Pal. aec. Nam pr. sp, tamen, qnod erat in GreTcnb. placebalque Gnlielmio; no^ etiam mibi. Grut. MSS. O. et Cd. Omn,^Sperari tamen, Mihi vocolae' enim et tamen a librariis intrnaaa videntnr: quo Xacit 3choL qni diaerte babet a ai. L aimplictter spercare^ Terum a m. 11« 9«t sp, tamen, Ouo. Tamen eiiam Cod. B. £nim T. Scripait iamen Scb. Tetiouii enim Orellint. L, M se pen/enturum] Leid. II. ad se esse p, Opd.
8i non ad id,"] Leid. I. ^n non ad id, Oud.
Debebit osl»^ de parte alifua l,] Voat. I. debeat, decit idiqua Leid. IL OuD.
Mulitrum genus avarum est] Leid. II. mulier, g, au, est Oud« Eriphyle] Sic Leid. II. et m. II. Leid.I. In ceieria et Ed.Omn. Snpfyla, Latinam barnm Tocom terminationem oimia femere pro-•akis icriptoribua / immo et poetii, couira MSS. auctoritatcm 'abiu-* dicamnt viri docti quidam. Quod ciim ab aliit, tum a m«f monitom ad Soeion. Aog. c. 65, Oitd. Eurifhila B» Eripfyla rT. quod vendidit. Aot^u non id, quod ^cduaabitQry defendet: at sl quisy cum ambltus acctuabitur, manu se fortem eni defendet^ ut Amphion apud Euripidem: ilem apud Picovium, quiy vilaperata musica, sapieutiam laudat Aat a res ex kominis vitio viluperabitur, ul| si quis doctrinam ex alicttitts docti vitiis reprehendat Aut, si qni, coa aliquem volet laudare, de felicitale eius, non de Tirtoto dicat Auty si qui rem xum re ita comjyarabit, ut tlteram se non putet laudare, nisi alteram vituperarit: aot u alleram ila laudet, ut alterius noa faciat mentioneni.
Aut sif ciip de cerla re.quaeretury de commaiii instituetur oralio: ut, si quis, cum aliqui deliberent, b^om geratur, an non^ pacem laudet omnino, non illud bellam inutile esse demonstret Aut, si ratio alicuius rei reddeip«um probal Oud«ndorpius' ad ApnleiuA Tom. I. pag. 96. Bccic^ tit mihi videfOi'. L.
Si guia, cum ambituM acc.'\ Scb, Leidd. O. rartiu si qui, On, j4ccujfetur Sch» X.
Porte/n esse drfendet'] Sch. • m. I. defendat, Ouo. DefaiA Scli. Moiavit «d huoc locom Orelliuty quam iocerU «ii io bii rebai ooolectura, qaum propler compendia in Codd. obvia, taa q«ii tcriptor orationit variandae c«utta modo tic* modo aliter lo^ poincrit. 'Zn Jtem apud Pacupium] Detunt Vott.I. Ovd« Si qui3 doctr, ex al. d, i^Htiis] Leid« L 111. #s ijui, LddL 111. pitio, Ouo.
Si qtti curk-ah polet laadare] Vot$, I. *i quis, Leid. 11. ii cum al. uelit /. Odo. PauUo- poit de pirtute dicet^ LtQbiaoa lecului, tcWpsit Sch. X.
Si 'qui rem cum re] Vost. IL ei quis* Leid. If. ' ei quam, Ei Omn. caret voce qui^ Oco.
Alteram pituperant] Scb. al. pituperaret» Vott. I. ai, pttnf rabit, Leid. 11. 111. aL pituperaverit, Ouo. rauUo pott ita u^ dabit tcriptit Sch. tecondum Lambinum. L, Aut ei, cum de certa re etc.] Periodam haoo, loco taaqaaB too moiam, tic iraatp<»taerat laout Oulielmiot iadicio Grernb. raembranarura. Adseniior et egOy euA tt enadem depreheadtriB fliium in Pall. pv. ac tec, Grut. Aut eicum de c, re etc. in^ tuetur oratio, Tota haec periodui deett Vott* II. poiiiiar potl vct^ bura demonstrut iu Leid. I. III, Cd. Omn. cum extoUt a Lcid. I. inetruitur Sch. a. ra.-l. canetituitur Voat. L Ouo.
Ut si quie] Sch. • m. I. Leid«'|, tuii ei, omitto cuisg fi<^ •bett etiam a Leid. II. Ouo.
Deliberent] Voti. I. deberent deliberare, Ouo, Bellurn geratur] MSS. O. 5. gerant, Ouo. Gerant etitoi &-netliut ex tribut tuis Codd. tcripiit. Idem ex T. dodit OreiL» cc Ero. secuiut est Sch« CoQseotit Cod. B. X«.
Beiium iruUiie] Leid. 111« b, utH^i Oujt, IXE INVENTfONfi Lw-LCap.So.5i. 512 tar ikls^y lioc modo: F^ctiniii boiiiiiii est, propterea quod ea maxime vitam beatam efficiat. Aut si infinna, tttPlautuat jimiciim castlgdre ob meritam ndxiamj Immune est facidusj i^eruni iii aetate utTle Et cdnducibile: ndm ego amicum hodi^ meum Concdetigabo p(6 commaritd ndfia. > CAP. LI. Ant ^adem/hocmodo: Maximnm malum est aTariCia; muUos enim magnis incbmmodis adficit pecuniae cnpiditas/ Atit parum ido^fei^y hoc mo^: Ma^inHim S80 bonmn est amieitia; piurimae; enim dcleetatibnes sunt in Qnartns modus erat reprebcfnsionis, per qtiem -«Jontra firmam argumentationemy -aeque firthai aut firinior ponebator. Uoc genus in delibetationibiis maxime ^ersabitur, jimiciini caetigarel you.I. am* euum c»' Vid, id JL. 11. adHer, Ob merttam noxiam'] MSS. O. Ed. Omn. ob'm, noxd)n. OtrD* Oh meritam noxam in pueritia B. i.
Jmmoene est facinusl SIc legendom esse adraonnimnf.supYa lib. II. Bheioric. Corni6cii ad (lereiinium. Lakb. MSS.O. Cd. Omn« immane, Oud. In mane Cod. B." L* ^ Concahtigaho pro commerita rioxia, Aui ead»m] 'tt^ reicripftx» miiSf secoii Gdem Pall. el Grev. item editiouom meliorum; nam' Lambinas adiecerat adhue versum: Int^ituSy ni id me inintet ut fa^ eiam fides s qni nnspiam aliorum ia libris comparet.- Gntrv. Scb« Voss. I. Leid. II. III. Cd. Omn. non castigabo, Voss. 11. Leid. f. castigabo aoprasc. non, Sch. Lrifl. 1. pro merita. In MSS. quioqo« «t Ed. Omo. noxa, Leid. I. culpa. Ood. Non casiigabo B. Tom noxa idem. His anbitciuut Tersum: Inpitus, ni i^ me invitetp ut faciam, fidce Lamb. et aliqnot Ozono. L.
CAT. Li» Maximum matum] Voaa. 11. Leid.II. carent prima -Yoce. Ovn, Incommodis adficit] MSS. 0« Ed. Omn. inc, adfecit» OoD. Affecit ez MS. Casselano reieeptt Ern. £ Cod. T. dedit idem OrelL- L, Flurimae enim del.] Deesl enim Leid. I. ^OaD.
Quart,- modus erat] Sch. Voss. U. ^i m. erit, Oixo* Firmior ponebatur^ Scb. Voss. II. Ed. Omn« ponitur. Qood com auperiori erit praefero. Oud* Maxime versabitur] Palt. isiud yolebant «t ailitjo ▼etaf. lUeaitior> persatury qoam ctiam dcaerit Gre?. GaxtT* Leid. IL peT" cnm alsqiud, quod eontra dkitory aeqmim «ae conced»* mnSf std id, qood uo* defeadimus, necessfti^ijam eue demonstramas: aut cnm id, qaod illi defendant, ntile ene fateamar; qnod Hos dicamuSy demonstremas esse honestoiL Ac de Teprehensione haec qnidem existimaTimus esie dic^nda. Deinceps nunc de Conclnsione ponemus.
Hermagoras degressiohem deinde, tum postremain condusiaBem ponit In hac. aafcem. defressione ill^ pntat oportere qoamdam inferri orallionem, a canssa, atque a iiulicatione ipsa reanotam, quae 9^t ^^i laodem, aut adTertarii Titupeaeation^m contifi^at, aut in aliam canssam dedocat f ex qua conficiat aL'quid confirmationis, aut reprehen-•ionis, Bon ai^umentand^i aed i^igendo per qiiamdiun implificatipQem, fiUnc ai quja pfurtem puUrit orationii» «esetur. OuD. VerMOiur dedil Scb* Vereahitur e Cod. T. M»iU OrelL TuJD»' S^h. defendamme, ^ifntemur — 4finfwt/r<ifliB#/ Bbiqae ▼«IgMHni reiiiMiit OreU. 2».
Quod noe dicamus] Lcid. I. q/n. dicinuu, Oin>.
Detncepf Munf de comlueione ponemus] Pal- tert. conebtit» nem ponemue, ut pablicafit LambiBat, aed alternm restai \u ccinii JQM., prima Toro editio praefert: de conciueiohe dicemue^ ul iotiean ullima illa toz eiici debeal, taoqtaam adicitiiia. GauT. Coac^«U7/}em, qaemadmodom LambAD.- emendal, •cripiom infeninM in duobni Grypb. Tib. de conclusiohe, excnii babenc, Ald, Victac Manot. alU. BauT. Vois, 1: Leid. 1. 111. conclueionem ponemiu, Leid. IL de concL ponetur, Ed. Omn. de concl, dicemke; nii » fine hui. capitis. Mibi haec omnia. deincepe nunc de comcI, pon, •puria iridenlnr, a« plane otioaa. Oud. Eieoit hacc Sch., nadi iaduiit OrcU. L.
Deffreeeitnem] Sie pfimus fecii Lambinns^ sWte qnem onid dirreeeutnem, quae icriptnra qqom aH qnoqae in noatrit Kripiii, hai>eat eliam Mariua Viciorinut, aiiit quidem Terbtt, aed cadcA •enieniia eam deacribent, qua Cicero^ nnde paiaat,. aliqnem ca BMtlom non degrcdi a canaaa, aed yel maxime ei inaer?ire, landiada •Qoty el advertarinm ▼ilnperando, ut ecL magia aua coafirmcl, aikil Tidco, cor non prina praeferreiur. Cootfa cap. LV. retinoi r«ttf demittitur animue Aominump ubi novicii dimittitur, Gaov. D^ greeeionem, et paoUo infra, degreseione et degredi, quam raUanem acribendl seqnitnr Lamb.« in duobna Grjpb. exempl. vecmwNmia habetur. DauT. £d. Omn. Hermag, auiem digr, Ceienyn 1I5& O. bic el deince|fk aemper digreee, digredi^ Qnod male, maiitil Lambinna aliique io degr, Ouo* Foetremam conciueionem] Leid. L extrsmam c IIL potirf Inferri orationem"] Leid. I. inferre or, Oero, Atque a iudicatione'] Deeit praepoaiiio eidem. Oud.
Si quis partem puitwit] Sch. Lfid. 111. ei quit nt anpra lacf* Cbit in MSS..quinque. putopit Voaa. II. eeso addU Leid. IL caa Ojao* Ojtd, DB It? VENTIONE Lrt. L Cap, 5i. 5a. 514 qoafiir H^rmagotam licel^t Nam et angendi^ et lan- 881 dandi > et yityperandi praeoepta a nobis partim data snnt, partim suo loco dabnntur. Nobis autem non placet, haAO partem in numero reponi, quod de caussa degredi, nisi per locum communem, dispUcety quo de ^nere posteriua est dicendum» Laudes autem^ et yituperationes non sepa^ ratim placet tractari, sed in ipsis argumenlationibus eas^ implicitas. ^ Nunc de conclusione dicemus. v CAP. LIL Conclusio est exitus, et determinatio totiuB orationis. Haec babet parles tres, enumerationemy indignationem y conquestionem. £numeratio est, per quam rea disperse^ et diffuse dictae, unum in locuin ooguntur^ et reminiscendi caussa, unum snb adspectum subiiciuntur. Uaec si seifiper eodem modo tractabitur, perspic^e ab omnibus ' artificio quodam tractaxi intelligetar^ 3iin yarie fiet^ et hanc suspicionem ' et satietatem vitare jpoterit. Quare tum oportebit ita facere, ut plerique fkciunt pro-* pter facilitatem, singillatim unamquamque rem adtingere^ et ita omnes transire breviter argumentationes: tmn autem id, qijtod difficilins est, dicere, quas partes exposueris in Sequatur Hermagoram licebit] In flaobut oodd, non le^i me^ diam ▼ocem» <|uam el priorct oroittQnt ediiionet; in nno lamea cxftiat. Gbom. Abeit ^roprium nomen a MSS. O. el £d» OmjD. ne-* qae est necetftarium. Oud.
Jiobie a, n. placet] MSS. O. et £d« Oinn. n. a, n. placuii. Qood refttiiueodum ceni^o. Oud.
Jn numero reponi] MSS. O. in numemm. Sch. et yofts.n« in numerum deponi, Vide ad C. 36. Oud. In numerum T. et ftes OxoDB. Acce<lit B. £.
Esee inplicitae] Sch. Ed. Omn. e» inplicatae, Oud. Tmplici'» tas B. Jmplicatae T. Altera /brma implicitae ^ indice Orelli, Ciceroni pUcuisie videiar. Statim poat Sch. de oenicctnra: Nuno igitur de concl. dic, L, CAP. LIJ. ConqueAtionem] Leid. L conpereionem, Ouo.
OlTDENOOKP.
Stn parie fiet] Leid. IL ein pero varie f, Ed. Omn. non agno-Bcit fietf haod-male. Ovd. Sin pariae fiet B. Fiet omiftit Scb. £» Bt heutc eu.tpicionem et eatietatem] Ed. Omn. et satietatem hanc et euspicionem, Oud. PauHo poftt tt. ita facere iu mai. £d» •pnria iudicavi^ Sch. L.
Singillatim] Leid.U.IIl. Ed. Omn. eingulatim^ ftemper. Oud* SingiUatim B. scripsrique iia Orell. Verum poio eingulatim. L, Bt ita omneis traneire breviter argumentationee] Quidam le* gcndnm puiftul, et ita omneie transigere brepiter, quibus asftenlior* Lams. Placebal Lambioo aliorum truneigere: sed contra ezemplaria '«cloaia: ueque raiio poftlnlaU Grut..
Tum autem id] Sch. tunh ad id. Leid. I. /. o. idem* Ed. Omn. tum id. Oqd.
515 M. T. CIC. RHETORICOB. sn partitione, de qnibua t6 pollicitos «is dictiinun, et redocere ih memoriamy qnibus rationibus unamquamqae partem con&rmoris: tom ab iis, qui audinnt, quaerere, quid •it) quod sibi Telle debeant demonstrari/ hoc modo: liiiui docuimus, illud planam fecimus. Ita- simnl el in memoriam 382 redibit auditor, et putabit nihii esse praeterea, qaod d«« beat desiderare.
Atque in liis generibns (ut ante dictnm est) tam tnas argumentationes transire separatim, tum id, qood artificiosins est, cum tuis conlrarias coniungere; et cam tuam argumentationem dijceris, tum, contra eam qnod adferebatur, quemadmodum dilueris, ostendere. Ita per brerem comparationem, auditoris memoria et de confirmatione y et de reprehensione. redintegrabitnr. Atqae luec aliis actionis quoque modis variare oportebit» Nam cam.ex itua.persona enumerare possis^ nt| quid, et quo qnidqtie loco dixerisy admoneas: tum yero peraonami aatrem aiiquam inducere> et enumeratiouem ei totam adtribQere.
Bt teducere in memoriam] Qmbiudam. ▼irit doctU placet \tp, redigere in memoriam, Laub. Pal. tec. ac tcrl. reduclurum, qno^ xikoiielrc vrttim esi. Grut.
Partem confirmaris] Leid. 111. rem c. Lead, 1« IIL Yofi. 11 eonfitmaverie, Oud'.
jib iU, qui audiunt] MSS. O. et Ed. Ooin. ab hi*. yoii«lL audient. Ouo.
Quod eibi velle debeant demonetrari] Deefl Terbom teBe Leld. J. Benc., ii legamaf dobeat. Sensut enimy qoi in in\vAi conttructioiie adoiodum conlortut est, requirii: quid eibi pewU deinde demonetrari. Vel, ut est epod Victorin. p. 106. quid amplius velint cognoecere, An in?er«o modo legendum relint dehere dem? An Yero pelint exinde d., rel ftimile? Dedit Scii. qnoi eibi velint demonslrari amplius/ ceterit omissit. Victorinus «iiiA interpretatur: quid amplius velini cognoscere. L, lUud dccuimus, illud planum fecimus] Sic Pal. pr. ae icc. neque abibat editionnm prima, nisi quod hkberety illud docuinutt, hoc planum fec, yolgata: docuimus hoc, illud pL fec, Givi. Lcid. IIL dacuimus hoc, Vots. U. £d. Omn. hoc pl,fec. Victaria. cum hoc et hoc docuerimus, cum hoc et hoc planum fecerimus. Ovb. ^''crba: illud docuimus ^ illud planum fecimus recte eiccisse fideiir Scb. Relinuit Orcll. L.
Nihil esse praeterea] Deest yox nltima Leid. Ilt. Onn.
Tum tuas argumentationes] Scb. Leid. III. tum has arg, Oro.
Quod adferebatur] Leiil. ilL q, adftrretur, Sch. Leid.I.lI> j. adferetur, Kd. Omn. quid aJTeretur, Oun, Deinde iu tt, diu aotionis quoque modis Sch. scripsit dictionis, de cbnicctnra, coaferii iubcns ad Herenn, IV^ 46. L.
Uam cum ex t. persona} M6S. O. Nam tum etc* Ed. OflMi. Nam ex /, p, tum. Oud.
Quid et quo quidque /.] Leid. IL quod et q» quodque U Om DE INVENTIONE Lib.I. Cap. Sa. '510 Peraonaniy lioc modo: Nam n legis scriptor ezsistaty et qtfaerat a Yobis, quid dubitetis, quod possitis dicere, cum vobis hoc «et hoc sit demonstralum. Alque bic^ item iit ijx noslra persona^ licebit alias singiilatim iransire omnea ar« gunienlationes; alias ad parlilioues singala gen era referre, aliaa ab auditore, quid desideret, quaerer^^ alias haec ia^ cere per comparationem- suarum, et contrariarum argumentalionum.
Res autem inducetur, si alicui rei huiusmodi, legiy loco, urbi 9 monumento adtribuetur dratio per enumera-* tionem, boc modo: Quid si leges loqui possent? nonne haec apud vos quererentur? Qui^naM amplius desidera* tis, iudices, cum vobis boc et boc planum lactum sit? In hoc jquoque genere omnibus eisdem modis uti licebit. Commune autem praeceptum hoc datur ad enurabratia* 38S netHy ut ex unaquaque argumentalione, quoniam tota it^-rum dici non potest^ id eligatur, quod erit grayissimum.
jiut rem aliquaml Leid. III. tum r. aL Ous, Nam 41 legU scriptor] Eqaidem tic habent omnc* ediii, qubt iridi, et tic etiam le^o in icripio. Verum ia meliore animadverto numquid, Et sane Vicloiinui in suis codicibut ftimile quid habaitf citaoa: Nark quid si legis scriptor. Sed etiaiu MS. meua l^nus: ^t 3iuaerat *i id a pobis, alter et quaerat eic id a pobis, Foriaaae sei" icet, Gron. Scb. Leid. II. Num quid, Supra<>c, ia Sch. nam quid^ ot apnd Viotor. dein Viofor. aeeistat, Leid. II, et sic quaerat a p. Vosa. 1. Leid. III. matg. Scb. ct £d. Omn. et qu, eic id a p» Leid.I. Voas. II. et q, eic a p, In Voss. JI. addiium 4 m. II. id, Hed ia Scl^. et q» ei quid a nobie» OuD.
Quod poeeitie dicere] Sch. Voss. dno, Leid.ll. Ed.Omo. quid. Beoe. In Vost. et Kd. Omn. ac suprasc. in Scb. poecatie» Desunt m Lcid. 1. quod poesitis, Dcin Ed. Oron. vitiose dicendum nobis» Hinc legeodum putOj celeris reseclis: Num^quid, si legis scriptor exsistat, et quaerat si quid a pobis^ dubitetis dicere, Ouo. Moft' •odieodum esse Oudendorpium, docet Sch. in maiori £d. ad h. L L* Cum pobis h. et h, sii dem,] Schol. cum p, si hoc si hoe dsm Ut in n, persona] Sch. uti in n. p» Oun.
Si alicui rei huiusmodt]'^ Vou, 1, si alienae rsi h, Oos. Vat^ Bit iransposiiis S^. h. 1. scripsii: Res autem inducetur, si Isgi, iocOf urbiy monumento aut alicuirei huiusmodi attrihuoturi coi traafpositioni fA?ere ▼idelnr Victorinus. L* Quid si Uges tio^ nonns haso apud ros} Ed. Omn* jkod atet nfifi t^ud pos» OiTD* Omnibus eisdem modis] Leid. III. o. his m. Ono.
Id sligatur} Sehol. dslegatur, iopr. id. Leid. IIL deligatwint Oo 517 IL T, CIC. RHETORICOR. sA et nnanqaodqae qaain breTtsnne tniMatnr; vt nc TUif non oratio renoraU Tidesilor.
CAP. LilL Indignatio est oratio, per qnam confid* tnr, ut in aliqaem hooiinem magnum odiom, ant in rem cravis oflVnsio concileliir. In koc genere iUnd primLm inlcliigi volumua posae oranibns ex locis iis, quos in confirmandi praeceptis posuimnSy traclari indignalionem I^^am ex iis rebuA, quae personis, atqiie negoliis adtributae sunt, quaevis amplificationes, et indignaliones nasci possunt: sed tatnen ea, quae separatim de iudignaUoiie praecipi possaat, consideremus.
Prinius locus snmitur ab aucloritate, qnom commemoramus, quanlae curae res ca fueril aut Diis immortaiibus, aut eis^ quoruni anctorilas gravissima del>eat esie, Qui locus sumetur ex sortibus, ex oracuJis, vabbus, ostentis, pr^odigiis^ responsis^ et similibos rebus; ilem ex maio- ' JK/ unum tinodque] Sch. et unumquidque. Ocd. CAl*. Llll. yiut in rem\ »St;h. aut in aliquam fem, B«ae. OoD. Volgamni i-eiiiiiifirunt Sch. el i>rcil. Rfcie, ul mihi >itieiQr. L. Jn hoc f^enere] Leid, II. /lot: in g. Oud.
Jn conjirmandi pratceptis] Pcb»iiu«' LAinbitiiaDa in confirman^ dis praecejitis ^ quae (ufn^n krqiinliift (M}')iuriciltit nolal eum Ivgi^se conjprmafionii couira oinneft cie«lo •(iripios, cjiii fxhibent, nt recutli curavil Cjniterui, ni»i quod iii«lior no^tir in conjirmandi pra^e» ptione^ quud non teinere conlerniiarn. Gron. Prrfrpofiiio exftutaC • Lenl. 1. conjirinandis Scii. a m. II. conjirmat ion is supiascr. ia Lei<l. I. praectpttonibus Leid, M, prarcepttone til. OMioib. Odd. In conjirmatiunts prac^ceptis &crip»il Orrll. cx nno Co«l. Osoa. cC Lainh., qiiutl ipaum iulVa aiue coiJd. varielale recuriit lib. It. 9- Quae personis atque negotiit adtrihutae sunt] lfel»4tf, «t opisor, hAbvt juannncripiu»: quae p^rsenia, aut quae nei^otiis ^d^ tribmtae sunt; ei paulo aupra conjirmat ionis pio conjirmandi. FrLT. Uaa. Lcid. 111. q. p, aut quae n. ScU. q. p. et quae n* Rectiot. Ooo« Jit quae lUdfrunt Sch. ei Orrll. aat ^uae Cod. T. i^.
QuaeiNS umplijicat iones et indi^natienes] Ldd. II. ^ojvru. S^h. II ni. I. tfx indignatione, De»ual ct ind. £d, Ooin. On». Vt. «/ indi^nationes omiteiunt Sch. et OielL neqae leguatnr ca fli Sumitnr ab auctor,'] Sch. ^ ex auefor, OrD.
jiui JJiis.vtc debeat ssse] MSS. O. et Kd. Omn. camt if [▼.] ««/. In Sch, a m. I. his, quor, o. gr. dmheal esse, JHi^ im-* mmrt. Ovo.
Snmetur ex sortibits] Sch. Ed. Oma, smmitmr hexd. It. rgmrftg^ « ^ titfia rx f^tbtts \ oes. I. Tum ttstMMsis LM, III. Ov».
Jit stmtliUis rchu*] Dttst eopota ScK Voss^l. il. LcM. III, OVDBXDORr.
Jix mmioribu^ n ] Abcsl praeposilio Sck Vom. {i. LmL, I. 111. « tmmL Letd. IL Opb.
ribus nostris, regibnsy civitatibusy genlibaSy horainibns sa-r pienlissimis, senatu, populo, legum scriptoribus. Secundus locus estf per quem, illa res ad quos perlino^l, cum amplificaLione, per indignalioneQi, oslenditur, an ad omnoB, aii ad maiorem parlem^ quod ^trocissimum est; an ad su* perioreSy quales sunt ii, quorum ex auctoiitate iiidi^nalio sumitur, quod indignissiinuinest; an ad pares animo, ior- S34 tuuai corpore, quod iiiiquissiinum est; an ad inierioreB, qnod sdperbissimum • est. Tertius lociis est, per quem quaerimus, quidnam sit eventuriim, si ideni ceteri iaciant: et simui ostendiinus, biiic si concessum sit, mullos aemulos eiusdexn audaciae iuturos: ex quo^ quid maii sit even* turum, demonstrabimus.
Quartus locus est, per quem ^emonstramus, multot alacres exspectare, quid slatuatur, ut ex eo, quod uni concessum sit^ sibi quoque tali do re quid liceat, intelii* gere possint. Quintus locus est, per quem oslendimuf, ceteras res perperam consiitutas, intellecta veritate, com« mutatas corrigi posse: lianc esse rem^ quae si sit semel iudicata, neque alio commutari iudicio, aitque ulla potestate corrigi possit. Scxtus locns esl, per quem consuilo, et de industria factum esse demonstratur, et illud adiiin* gitor, voiuntario maleQcio vcniam dari non oportere: im« prudentiae concedi nonnumquam convenire. Seplimus lo-» cus est, per quem indignamur. quod tetrum, crudeie, ne« farium, tyrannicum factum esse dicamus, per vim, per ^n ad omnes, an ad m, p] Scli. a m. T. Vosi. merqne tam liic qiiam ia teqq, nbiqne pracbrul cuoi Ed. Oiun. aul pro ai. Recllu». NoQ eiiito quaeriiur ^ ad qiiot perlineal, ted oatenditur^ ad quo» pertineatf aut ad omnes, aut ad m p,, aut ad euptriores^ aut ad ports^ aut ad injeriortf*. Ouo. Scripnerunl Sch. ei Orell, an ad omn, — ' aut ad mai, an ad sup, Ero. ler tciipseraf aut ex Eflil. veii. ^f. SiU, in Ed. mai. ad huoc locuio ei Othenerus in Contfautatas] Noo agnotcil hanc ▼ocem manuf prima Schot* ■ eque taue ilU ad loci iotclleclum initigeinus. Ood. «Sciipsal Scb* commutari aut corrigi possf, A'ulg4i»in reiinuil Oirll. h» Ulta potestate corrigi possit] Piiina vox e&knl.il a Lea«1. I1T« tt. p.. comtnutari pOssit pel corrigi Vosa. I, £U. Otsku,^ posse» II» posset. Oui>.
Factum esst demonstratur'] Abesl io6uiiivnt a Sch« \o%%, lU LeiJ. II. Efl. Omn. munstratur Voss. I. ostendUur Ed. Omo. OuD» Cancedi} Non comparei^ boc verbnm io iieid.l. nc t priotibut •nbidteltig/iDOs veniam dari, Ouo.
Fef pimf per manum opulentdm] Fere adsenliir ftcripitira» P«l. sec per pim^ manum, opulenttam ^ Deque abii leriias^ quan quod is, opuleniam» Habct umea vulgaU auam Vtaetem, quaim Oo2 mannm optilentam, qnae res ab legibnsi et ab aeqiululi iure remotissima sit.
C A P. LIV. Octavns locna e«t^ per qnem demonstn- . mnSf non rulgare, neqne factitatnm esse, ne ab andacissH mis qnidem hominibus, id nialeficium, de quo agitnr, alqne id a feris qnoqne bominibuSy etna barbaris gentibQSi et immiuiibns bestiis remotum e^se. Haec erunt, quae in parentes l liberos, coniuges^ cbnsanguineosy supplices, crn- 885 deliter facta dicentut; et deincet^s si qua proferantar in maiores natn, in hospites» in Yicinos^ iu amicos*, ifi eOs, quibuscum vitam egeris; in eos, apud quos educatos sis; in eos, a quibns eruditus; in mortuos, in miseros d misericordia dignos, iu homines claros, nobiles et hoDore nsosy in eos^ qui neque laedere aliumy nec se defendere potuerunt, nt in pneros^ senes, mnlieres: quibus opimbus acriter excitala indignatio, summnm in eum, qpi no- / larit horum aliquid, odium commovere poterit Nonus locus est, per qnem cum aliis, quae constat esse peccata, hoc, quo de quaestio est> comparatur*, et Don ▼idetur ati^cutiia WouYerifU noseer, «rbiiratoi forte reicnbeadam, manum piolentam. G&ut. J^er vim, pet manum opuUntes^ Sic bene Leid. 11. A ceterit et £d. Omu. abest allernm per» Oni.
* Fer pim, manum^ opuientiam scripsit Scb. e Pal. secondo. IcciCr secQtvsqae cst Orell. £r.
/ j4b legibus et ab aequahili iure rematistima'] HSS. tres aLlA.
^ Omn'. carel copula, et dat cum Leid. 11. aequcui, Voss* 1. ranfi^ OuD. Cod. T. aequali, qui idem praestanlissimam leciionen •piaC' bet; quae res -^ remotiesimae eint, quam meriio reccpii Orell. L CAP. LfV. Ne ab audac. quidem A.] Scb. Ed. Omn. «fj« ab aud, q, Voss. I. Leid.1.' II. nec ab o. g. Oud.
A feris quoque h* et a barbaris g."] At>est quoque a SdkCt Ed« Omn. quam a b» £d. ead. ei barb, Leid. III. Oud.
Facta dicentur] Voss.L/. esse d. Voss. II. Leid.I. Ed.OBii. dieuntur. Oiru, Jn hoep, in Ptc, in amieos] Praeposiiio ter deesl Scb. Ovs.
Jn miseroe et miseric, dignos] Sch. Vosa. II. Leid. I. IK ^ Omn. in mis. in miser» d, Oud. In miseros et indignos ^. t* Nec se defendero] Vosa. I. neque a. d. Ed. Omn. pel d^» ^ OiTD. Tum potuerint scripsernnt Erti. Sch. Orell. Jj, Quibus omnibus acr. excitata ind,] Leid. III. ex quibts ^ excita ind. Scb. Voss^ 1.' )«f>id. II. Ed, Omn. quibus ex omn. Bcoc. OuD. Quibus ex omnibus BT. qnod deWit S<*h. in mai. Ed. Jf Viotarit horum aliquid] Leid. II. piolaverit, Sch. hor. aliqai» piolarit^ quod meis aiiribiis praeplaret. Oud. Aiqne ita de Ob<1<i* ilorpii approbaiioue dedil Sch., quod Orellio a correcioie profc ctum videtur. L.
Cum aliisp quae constat esse peccata] Sch. Leid.LHI. c- «^ peccatist quae ttc, lu solo Voss. II, e»i constat* Ceieri «tEi Omu. dant eonstant. Oud.
DE INVENTIONE Lib.I. Cap, 54. 520 ita per contentionemy quanto atrocins» et indigiiras sit illudy qao de agifiir^ ostenditar. Decixntis locus est, per quem omnia, quae in negotio gerendo acta slint, qaaeque post negotiam consecata sunt^ cum uniusque indignatione, et criminalione coUigimus, et rem/yerbis quam maxime ante oculos eius, apud quem dicitur, ponimus^ ut id, quod indignum esti.perinde iili videatur indignum, ac si ipse interfuerit, ac praesens viderit. Undecimus locus est, per quem ostendimus, ab eo factum, a quo minirae oportue--rit, et a quo, si alius facefet, probiberi conveniret Duodecimas locus est, per quem indignamur^ quod nobis boc primis acciderit, nec alicuiunquam usu even^rit.
Tertius decimus locus est, si cuiiki iniuria contomelia inncta demonstratur^ per quem locum in superbiam et arrogantiam odium concitatur. Quartus decimus locus S86 est, per quem petimus ab iis^ qui audiunt, ut ad suas res nostras iniurias referant: si ad pueros pertinebit, de liberis suis cogiteut: si ad mulicres, de uxoribus: si ad aenes, de patribus,. aut parenlibus. Qnintus decimus locut est) per quem dicimus^ inimicis quoque et hostibaa, ea, qoae nobis acciderint, indigna yideri solere.
JUud, quo de agiturj MSS« O. de qUo, Ed. Omo. id do quo, OvSBNDORr.
In negotio gerendo^ Lcid. 11. in w. gerundo, Oud.
Quaeque poet negotium coneeputa eunt'^ Legeudam fortatte •tt: quaeque negotium coneecuta sunt, Lams. Exciditie bic opinor geetum, Ouo. ^ Perinde illi vid, ind."] Scb. Vosf. II. Leid. I. proinde, freqnen-UMinia Yarialione. Oud. ^ jfc praeeene pid,] Leid.!• 11 1, et praet* pid. Oud.
JPrimie aeciderit] Leid. 1. £d. OmD. primum ac, Leid. 11« m primum ac, Ovd.
jiiicui unquam ueu evenerit"] Ila Pal. tec. ceter. et Grer, ve^ neritf quod inalait Gulielmius. Grut. Ifec alicui u, usu erenerit» MSS. qainqne neque, Sch. Yoss. II. Leid. 111. penerit, Vide ad Cap. lo, fuerit. Leid. I. Oud. Usu epenerit est io B. aique ita etiam b. 1. tcribendum esl. Ueu penerit T. ct tres Oxoiin. teste OreU lio, qai eom Scb. hoc reccpit. Ceterum neque alicui est etiam Juncta demortetratur] Leid. I. coniuncta demonstretur, Oud* Odium concitatur] Haod secns Psll. quippe Grer. et prim» %aMfk%~ incitatur, Lambioi ediiio prior, odio concitatur. G&ut.
Iniuriae referant] Leid.l. ini. faciant, II. itii. conferant, Ous.
Quae nahie acciderint] Leid. 1. q. n. acciderunt, Oud. Quae ttatim aeqoaDtur Tcrba: Conquestionie -^ oportebit et interposita unqoam apuria 4ele?it Scb* iion •ecntas cal OrelUota recu, nt milu «idetor. L*.
521 M. T. Clt:. RHETORICOR. sev C A P. LV. £t indignaiio quidem Iiis fere de lock ftM,Yu%ime snmetiir.
Conquesdonis antem hniusmodi de rebus partes petere oportebit Conqueslio est oratio, auditorum misericordiaa captans. In kac primum animum auditoris mitem, et mi* sericordem conficere oporlet, quo facilins conqnestiontt commoveri possit. Id locis communibus efiicere oportebit, per quos forUmae vis in orones, et hominum infimdtas ostendilur: qua oratione babila graviter, et sentenUose, maxime demittitur animus hominum, et ad misericordiaffl comparatur, cum in alieno malo snam infirmitatem considerabit.
Deinde primus locns est misericordiae, per queray quibus in bonis fuerint, et nunc, quibus in malis sint, ostenditur. Secundus, qui in tempora tribuitur; per quem, quibus in malis iVierint, et sint, et fnturi sint, demonstratur. Tertius, per quem unumquodque deploratur incommodum, ut in morte filii, pueriliae delectatio, amor, ^>es, tolatium, edncatio, et, si qua simili in gcnere, quolibet de; incommodo per conqueslionem dici poterunt. Quartns, per quem res turpes, et humiles, et iiliberales profer^itur, et indignae aetate, genere, fortUna^ pristino honore, beneficiis, quaspassi, perpessurive sint. Quintus est, per S87 quem omnia anle ocuios singulalim incommoda ponentur, ut videatur is, qui audit, videre, et re quoque ipsa, quasi ad^it, iiou verbis solum, ad misericordiam ducalur.
Sextus, per quem praeler spem in miseriis demonstratur esse; «t, cum aliquid exspectaret, non modo id non adeplum esse, sed in summ&B.miserias incidisse. SeptimBi^ CAl\ LV. Demittitur animus] vide Grooov. ftopra c 5i.
Et nunc, quibus in malis sttttj Scli. «i Gd. Oidb. et nunc^ pet quem q, in m, s. MAe, OtD. luT tiipp. tcripttl Scli., ne eabiccto careat «eolentU: per quem rei quibus in b.jT. Mon oput e»U J^ Secundus] Vot». I. Leid. II. stc. iocus est* Oup.
Simili in genere] Addii Vo»»*!'• versantur, Odd.
Jn lib, proferenlur'] Lei«l. II. Ed. Omo. in L proferuntur, Ouih Quas passt perpessurive sint] Leid. II. quae passi essent eic. VoM. I. q. p. quae perp, eic Leid. i.;i m. 1. perpessuri s, Oro.
Quintus est] VoM. JL ^. locus est, Cootra ceierU MSS. deert Terbum. Oud.
Jnc, ponentur] Leid. IF. inc, ponitntur, Oud. H. l, singula* iim duerte Cod. T« Sed singiUatini etiam li. I, fi. /^ Jn summas miserias] D«e»t adieciivum Leid. L in mis. smm^ mM i^d. Omo. Olo. PauUo anle Scli. scripsit: et quum aliquii boni exspectaret, Sed recte voc. boni ooiio incMe i'am In «. adreptus. otteodii Orell. Toiu Codd. orDoet adeptum esse i ciUm fiT. Sed Scb. ct OreJL Lambiuujii secuii adeptus ssse^ L* Digitizedby Qoogle ffir qaem ad ipsos, qai aadiunt, similem OAsum conTerlimus, et pelimus, ut de suis liberis, aut pareiiiibus, aut aliquo, qui iliis carus debeat esie^ nos cum videant» recordentur. OctaTus, per quem aliqnid dicilur essc factum, quod non oportuerit, aut non factum, qiiod oporluerit, boc modo: ^on adfui, non vidi^ non postreniam eiut Tocem aUdivi, non exlreitoum' eius spirilum excepi. Ilem^ inimicorum in manibus mortuus est, liostili in terra turpiter lapuit insepullus, a feris diu vexatus, communi quoqae bonore iu morle caruit Nonus, per qiiem oratio ad mutas et expertes animi res reiertnr: ut, si ad equumj domum, Testem, sermonem alicuius adcommodcs^ quibus animus eorum, qui audiant, et aliquem dilexerunt, vehementer coramovetur, Dcciraus^ per quem iiiopia, infirmitas, solitudo demon-«tratur. UnJecinius, per qncm aut liberoriitn, aut parentum, aut sui corporis scpelicndi, aut alicuius eiusniodi rei comn^endatio fit. Dupdecimus, per quem disiunctio depioratur ab aliquo, cum diducaris ab eo, quicum libentissime vixeris, ut aparenle^ filio, iratre, familiari. Tertias decimus, per quem cum indignalione conquerimur, qaod ab iis, a quibus minime conveniat, malc traclemur, propinquis^ amicis, quibus benefecerjmus, quos adiulores 388 Ad ipso$ ^ q, a., j. casum coni^ertimus] Sch. a m. I. j. in eau.ua/n conuertNnur, Leid. III, apsos^ q, a. s, in causam conver'" timus. Oao. l^aullo post tarus debeat esse U. Aique iu eliam iofra cap. 56. qUi kari nobis debent esse, X.
Eius vocem audivi] Pronomeu exsulai a Sch. Leid. If. III. Oiro* Xpiri/uin dxcepil Sch. sp. percepi, J*«i<l. III. s, accepi» Ouo, JSxirem'4m spiritum eius acct-pi B. L.
Ilostili in ierra turp. iac,] Sic Hom. *IX. X, [^l, 816.] AdiiXol JdfiMip fiy^TOQfQ, ifis fiidovug. Slq ag ifiilXfjt, 7;]Ac ^''Jlaiv, xal n«T(fidog utrj?, "At3 iv iv T(jonj rnxiug xvmg uoyiii drjfAio. Lamb.
A feris diu pexa/us] Difexatns, expuocia liitera Tocali p, in BOiinullis maovscr. bMhelar. Brut.
Ad m, et exp. an, res refertur^ MSS. quiQqQe referetur,, L«id. XW.fertur. Odd.
Aliqurm dilexeri^nt] Vo*§. II. al. qui ditex, Ouo.
Aut liberprum] Abehl prim.i vox a ScU. VokS. LF, Kd. Omu. Ovo.
Fratre, famiiiari] Vo»». I. a fr, f. Lei<l, 1, noa habot ▼occm fratre. Ei\. Oinn. ubiTi» repeiit ut a. Ouo.
Minime conveniat] Ed. Ofiiu. non conveniant, Ouo.
Quibus benefecerimi^s] Sch. Leid. II. q. berfigne fecerimus* Benigne fecerimus eiiam T. ex quo recepil Orell. qui hae« aduo* lavii: f^ide orat, pro Plancio c. ig. Formula est antiquior, quod genus, sicubi in invenili hoQ Ciceronis scripta a Codd. praeberUur^ non sunt aspernandae, L, -Adiutores f. putavsrimus] Ed. Onui, anditorss, Scb. putoie^ mut, VoM. 11. putavimus. Ovd.
523 M. T. CIC RHETOR. «bu DE INV. Lib. I. Cap. 5«.
fore pfntaTerimus, aut a qnibns iadignnm €tt, at aerrn, libertb, clienlibos, snpplicibns» CAP. LVI. Quartns decimnsy qni per obsecrationem snmitur: in qno orantnr modo illi, qui audiunt, bamili et snpplici oralione, nt misereantnr. Quiutus decimns, per quem non noslras^ sed eorumy qui cari-nobis debcnt esse, ibrtunras conqueri nos demonstramus. Sextus decimus est, per quem animum nostrum in alios miser^cordem ess^ ostendimns, et tamen amplum, et excelsum, et paticntem incommodorum esse, et futurnm, si quid acciderit, demonstramns. Nam saepe yirlus et magnificentia, in qna gravitas et auctorilas est, plus proficit ad misericordiam commoyendam, quam bnmilitasi et obsecratio. Commods aulem animis, diutius in couquestione morari non oporte^ bit. Quenmdmodum enim dixit rbetor Apollonius, lacrima nibil citius arescit. Sed quoniam et satis, ut videmur, de ji quibus indignum est, ui #.] Sclu a. q. indignum sit, iiipr. *it, Abe»i eiiain ai m Leid. II. contrA ut a 4. l^eid. 111. Scd Vou. II. a q, indignum sit, servi* ^ic. Opliioe. Certe sabliioci*-TUf reqtiiritur itiodosy oc «opra: a quibua minime conveniai ^ priutin^ quis^tc OvD. Ut abesl etiam e B. IncHgnum sii, ut dedic OrclL L, CAP. LVI. Sextus decimu* est] Deleator?erbnm BISS. O, a«-ctorlbat, oon magit hic iinceatarium, quam io praecedeotiboa. Oiro,