Irt nobilior difpofitio eft quies quam motus, fed uod nobilius eft, Deo eftattribuendum: ergoimpoffibileeft Deum fecundum locum mutari:fed temper quiecit. t.CoNTR Aper Áuguftinum 4d Orofium:Deus mouet fe finc tempore & loco:ergo videtur quod Deus moueatur:fed perfectiffimus motuum eft motus fecundum locum:ergo,&c. 2.IrxM Itidorus: Cum fit illocalis Deus,localiter tamen ambulat in SanGis: ergo faltem videtur mutari per;.|rEM hoc videtur ratione, quia mmouentibus nobis. | 4riffot.in mouenturea,quz in nobis funt. Hoc dicit Philofophus, 'prad. ca. ds l dicit propter formas,qua non funtin vno determina- ripe M te:ergo fi Deuseft in nobis, Deus mouetur in nobis fal- " tem fecundum accidens.: 4.Ir£M quamuis Deus quantum ad exiftentiam, pe effentiam nó determinet locum, tamen quantum ad habitationem diffinitecft in aliquibus, ita quod n6 in aliis: ergo faltem quantum ad hunc modum ett mutabilis.
Couwervsro.
Dew propter fuam fummam immenfitatem, vel ingpiat vel definat effe in rebus, nullo mo-.— de wutabilis eft.
L. nad Rxsr.Ad Arg.Dicendum quod ficut dicit Magifter in litera,Deus nullo modo mutatur perlocum: & hoc verü e(t, quia nec perfe, nec peraccidens mutatur: & hoc eft propterfüummam immehfitatem,quia adeft omnibus, & nulli abeft. Et(i incipiat effe in re, vel definat, hoc folum eft fecundum rei mutationem, non fecundum murtationé eius. Vtputa, f1aere illuminato intelligatur cteari cryftallus,radius incipit effe in co:& cryftallo amoto, definit eífe,nulla fa&a mutatiene in radio. | 1.2. AD illud ergo quod obiicitur quod Deus mouet fe, &c.dicendü quodAugultinus non dicit mpliciter quod] 4, 5, mouet fe,fed cum his additienibus, (ine tempare, & lo-| Ges. ad ir. co. Et quoniam omnis fnotus fecundum Auguftinum|//a. co.aa. comprehenditur fub mutatione (ecundum rempus, & 224^ (ecundum locum: ideo tantum eft hoc, quantum eft diccre,moueríe fine motu, & itá nó mouetur vere, necimplicatur contradidtio.Sed cum in motu fint duo, fcilicet quodeft a&tus,& quod eft variatio,fiue imperfectio, vult dicere Auguftinus quod mouet fe fine motu, quia fempereftina&u,fed non ita ina&tu im perfecto, imo perfe-&o. Quod dicit Ifidorus, eft intelligendum metaphori-| ce,vel caufaliter,quia fanctos facit ambulare, id eft, proficere de virtute in virtutem. | ;. A D illud quod obiicitur quod mouentibus nobis, | 4,5, T^. &c.dicendum quedillud non habet veritatem nifi inil- .lis,qua fant in aliis per dependentiam, & diffinitionem, Vndequia radius eft in aere, & non dependetab acre,id.
Gc pies.
co non j32 Ditt. XXXV 11.
eo non mouetur ineto acre: & quia animacftin manu, |Ajfinite dimenfionis: & quod commenfurat fe finito eit nec diffinitur manu:ideo no mouetur,mota manu. De? autem non dependet à rebus, ncc diflinitur:ideo non moueturad motum rerum.
4-Av illud quod ebiicitur de habitatione Dei, dicendum quod determinate eft in aliquibus non ratione immenfíitatis,fed ratione influenti gratiz, & ideo non decermnatur ipfe Deus,fed effectus tantum: hineeft quod non perífe,necperaccidens mouetur nec moueri poteft, quia nullo dependet,nec dependere poteft: à nullo difhnitur,nec poteft difiniri; & nonfolum non eft poffibile,fed etiam non intelligibile.Obiiciet autem aliquis fic: Intciligamus corpus egrediá loco nullo intreeunte,tunc remanet vacuum:aut ergo ibi eft Deus,aut non.Si fic: ergoineocít quod nihil elt, quod ftultum eft dicere. Si nó eft, & ibi prius fuit:ergo videtur efle mutatus, faltem per accidens:ergo videtur quod Deusexeat cum re, & cum re alia ingrediatur,quia fires tantum exiret, Deus exiret. Adhocrefpendeo quod fi per impoflibile ponatur, losum euacuari, tunc remanere intelligitur capacitasloci priuata; capacitas aliquid eft, & in illa Deus ett, priuatio autem nihil eft, & inilla Deuscffe non poteit: non eigo definit Deus effe ab co,quod remanet poft receílum corporis,íed cum respriuatur, aufertur comparatio cius ad Deum. Qaod enim nihil cít, nutfam habet comparationem:fed cum res mouetur, Deuvi nou dimittit, necad Deum accedir,nec Deus cum re venit;quia ficeftinrze,vi it extrarem iacm,rd«o necres eum dimicrit,nec nouum inuenit. Ec hoceltiacelligibile, ti quis poteft incelligere quod Deus fit fimplex, & infinitus, & immenfus.Quia e-.
nim eft immenfus,ita eft intra, quod extra: quia fimplex, fecundum vnum & idem eft intra, & extra: idco mec di mittitur, necacquirituraliud in re, necab ipfo ituradipíüm,nec dimittitur, vcalibi,& alibi inueniatur.
QV.£STIO III. An Dew abomni locofit feparabilis, C exiflat ex- - - ftraemnem locum.
Petrus de Varantaf.t. Sent dsfl. 37.4.8.
"Trum fit Deusab omniloco eparabilis, vel extra . Quit. "m difinibile, & finitum:ergo Deus effer fini:us.
4.Ire£MDeus eftadeobonus quod melior cogitari non poteft: ergo adeo magnus, & immeníus quod maioreo cogitari non poteft: fed toto mundo potett cogitari linea maior, fi intelligatur protendi extra circumferentia coeli:ergo fi ibi eit Deus, Deus eft extra, aut non eft maximus.
f. Irx x Angelus poteft effe extra mundum: fednon extraDeum:ergo Deus eLextra mundum.
CoNcrvsrio.
Secundum indcpendentiam Deus à loco (eparabiluefl,nen tamen [ccundum di(lantiam: fed locus & Deo D. Wcutro mode. | | Rasr.Ad Árg.Dicendum quodaliquid feparariablio eft dupliciter,vel fecundum diftátiam, vel fecundum independentiam. Primo modo aliqua duo, quzfuntin eodemloco feparantur, cum vnum elongatur ab alio.Et hocmodo impoflibile eft efle, nec intelligi Deumfeparari ab omni loco.Nam ifta feparatio includit diftantam fpacii, & hoc de necetlitate includit locum, & ita implicantur duo oppofita,fcilicet quod Deus fit in loco,& diftetab omniloco.Si autem loquamur de feparatione per independentiam:Sic dicendum quodDeus& re & intellectu eft feparatus à loco, quia in feipfo omnino eft independensá loco,ficut ante productionem loci. Locus au-i tem ccontra non eft eparabilisá Deo nec re, nec intelie- C&tu,licut probantrationesad hocinductz.
2. 3.Similiter cum,qaaritur vtrum Deus fit extra omnem locum,dicendum quod,.xrra, vno modo dicit íirü, ls: poíitionem.Et ftc eft unpolfibile ficut impoffibilectt, hi, aate, diciutem pus, quod (it ante cempus. Alio modo, ante, e extra, dicuntexceffum, & fuperexcellentiam diuinz cternitacis, & immen(itatisrefpectu remporis,Klojci:& fic concedendum quod Deus eft ante tempus, &extra omnem locum. Necex hocíequitur quod feparetura loco:ed quod fumma imiuenfizas (uperexcedat omnem locum, necad ilium artatur:& hoc vulcdicere Gregotuis,c, quod Deuseft extra oinnia,non exclufus, quianódiftar| ug cel., é& intra omnia,non iuciuíus,qu:a nonartatur,quia in [e-|tem.i. | i | ipfo ettomninoimmeéfus,ita quod extra ipfum nihil po- Funda- 'efunem locuin.Et quod non,videturquiaextrao-| |tefte(fe,nec cogitari:iue nihil poteft cogitari ita immen- | | m9* Innemiocumnilileft:ergofi Deuselt extra omnem lo-|D fum,íicut Deus cít in feipfo. Ex hoc patet fequens, quia eg cum:ergo velinnihilo. — — (quod non eft extra, non cft propter limirationem fuam, N Ir&« hoc quod eft, extra,aduerbiumlocieft:ergofi| ded loci defe&ionem.. | Deuscxtia oinnem locum eft,cít in loco, & prater om- 4.5. AD illud quod obiicitur de linea, dicendum quod F nemlocum:fed hoceft falfum & non intelligibile: ergo| | |ftazin duin intelligicur aliquid extra mundum, ex hoc ü Deus non poteit necre nec intellectu feparari ab omni|.— |datur intelligi quod Deus iit ibi. Sicut fi intelligatur no- Ü loco. | m | uus mundus fierijabfque dubio Deus effec in illo, tamen n Ir £M cum dicitur:Deuseftextramundum,extreaut| | |nonfequitar quod ibi tic, quia illud nihil eft. Similiter h " j tat proaliquo;aut pro nihilo.Si pronihilo, ergo chima-| | feret Angelus extra, tuncDeusetletextra nonfecundum « ra eít, extra mundum. Si proaliquo: ergo vel procreato:|.. | motum tuum, fed Angeli: fed force hoc eft agis hétio- ' velincreato.Non pro creato, conftat: ergo pro increato,| | |nis.quam veritatis quod Angelusextra vniueifum exeab|: ergo effe extramundum, eft effe inDeo:ledomnia funtin| (icut patebit. Attamen illud cogitandum ettquod diu | Deo,ergo omnia funt extra mundum. " num e[le,iicut non poteft cogitari habere terminum 1n " IrrM innulloeft Deus quod noníitin ipfo:fednihil| |duratione, ficnon poteft cogitari, nec debet habereter- 1 quod fitextra mundum eftin Deo:ergo Deusnoneftex. | iminuim in exitenaa, & pralentialitate. Et icut non po" | tia mundum. | | | p |ieit cogitari habere intercitioné in duratione, ficnec1n | Ad eppo-| 1.CoNTR A,quodlocus poffit feparariàDeo fecundum| ^ | piaíenaslitate. Hicintelle&tus eft habendus: caueat t i duum. — Wnrellectum,videtur,quia poflibile eft fecundum intelle- jen quaiter quis imaginetur, & exprimat per Íermo- B &um locum priuari omnilocato,& remanere vacuü:fed| neia. zr vacaum eft piiuatio. Deusautem in nullo eft quod no ác inipfo:priuarioautem non eft in Deo,nec Deusin priua- ARTICVLVS II, | tione:ergo necin vacuo,& fic eft feparabilisa loco. | 1.Irz« quod Deusfepareturáloco fecundum rem, vi- C Onfequenter de (ecundo articulo quaritur;fcilicet detur,quia iicutfe habet Dei zternítasad omne tempus, de mutabilitateA ngeli.& circa hoc quecunturtrta- | ita & immenfitas ad omné locum: fed Deizternitasfuic| | Primo quatitur, vtruin Angelus pollic moueri localiter ante omne tempus: ergo Deiimmenfitas fuicextraom-| | jfinecorpore. Secundo quaritur, verum moueatut pet | nein locum: fed quod eft extra aliquid, eft feparatum ab | medium, vel non.Tertio,vtrum pertraníeat me- R co:ergo,& c. dium modo (fubito, vel | i 3.1:£M fiDeusefttantuminlocis creatis, cum illafint | fucceffiuo. | P ars IL. Ait. IL An Angelu poffit méueri localiter fine corpore. alex. Alenfis 1. p.3.33.Mernb. 1. (Py j. Et x. Sent. di[l.37.3.4. art. r. AE gid. Rom.i.Sent.a. p.diff.37..1. Hearictts Q0uol. 2.4.9. Richard. 1. Sent. difl 57. art.3.q.1. T hom. Argent.1. Sent.difl.37.q.1 art.2. Francifcus de Mayr.2. Sent difl. 2.4.10. Steph.Brulef.1.Sent.difl.37 4.11. Petrus de Tarantaf.1. Senz.difl.7.2.10. Gab.Biel a.Sent.di]2.3.3. — Ad eppo- | f. X Vod Angelusnon poffit moueti fine corpore, o.
fitum. ftenditur fic per Bernard fi uper Cantic. Difcurrere, Ber. em. & de loco ad locum traníire,non eft nifi corporum: ergo fpe Ce- li hoc conuenit Angclo,rton conuenit nífi per corpus al- 2s fumptum. | | Py.emr.n tur perfeautper accidens.SedAngelusnon mouetur per fe localiter, quonia hoc eft proprium corporü, & illi foli ineft res pet fe, cui ineft proprie: ergo fi mouetur, hoc eft peraccidés: fed quod peraccidés mouetut, moucturalio moto, vt nàuta,mota naui: ergo videtur quod Angelus non poteft moucri nifi moto corpore, & ita corpore affumpto. | j. IrtM omne quod mouetur, rhouetur propter indigentiam:fed in Angelis beatis nulla eft indigentia: ergo, cc. Situ dicas propter indigentiam noftram:ergo circü- (cripta indigentia noftranon videtur quod Angelus pof lit moueri:b ergo indigentia noftra nullam dat virtutem Angelo,patet, ct. | "ul 4. ITEM omnequod mbuctur differt à motore ficut 4nfet.g. ponit Philofophus:ted Angelus non diflata fe,ergo An- Phycit. 27. gelus non inoueturád fe, nec ab alio:ergo non poteft moueri nifi mouendo aliud,ficut mouendo corpus.
CoNrRaA:AdHebizos dicitur:Oninesfuntadmibis niítratotij Spiritus miffi propter eos,&c.fedaliquod mi. ^. [nifterium confequuntur fine Corpore, vt fugeerere bona, & rcuelarcfecreca, & huiufmodi: ergo poffunt fine corpoie moueit. | | | I1£M per Damafe.confeftim inuenitut vbi diuinus iuf-Dbacag. (eric nutus velocitate natura:i ergo velocitas eft difpofitioad motum,ex fui natura funt mobiles.
Ir£M Ángelusin vnoloco tantum eft,& ibi eft, vbi operatut': ergo virtus eius auc eftad vnum tantum artata: aut fi non eltartata,nec fubftantia eft artata ad vrium locum:fed non potett effe fimul in pluribus:ergo cum in vnolococlt.eít in potentia ad alterum:fed quod eft in pocenaá advnum,non ficaduin illo,nifi per motum fecundum locum:ergo, &c.
Ir£« quod moucatürfine corpore affumpto oftendiuir per fimile in anima. Anima enim exuta à corpore fertur in ceelum,vel defcendit in infernumglocaliter: fed | conftat quod anima non affumitaliud corpus quam fuí: ergo mouetur fine corpore;ergo pari ratione Angelus.
Ir£M Angelus in empyreo poteft effe (ine corpore,pari ratiohe & intetra: ergo ft pe; eandem virh per quá quie; (cit interra, facit fe eíle in terra, fiue transfertur, érgo videtur quod fine corpore, Cowcivsro.
Angelus mouetur sion folutn affumpto corpore, verum et-| jam corpore non «[Jurnpto.
Rzs». Ad Arg. Dicenduiri quod Aripelus, ficüt dicit 3ctiptura, habet moueri: Mouetur autem nori folum allumpto corpore,fed etiam corpore ron affumipto,cum Don fit tninoris libertatis, nec virtutis, nec nobilitatis fine corpote,quam eft cum corpore. | À p intelligentiam autem obiectorüm eft norándum quod ficut effe in loco eft dupliciter, fiue efle localem,fi- S.Bonau; Tom.4. | " Quat. I.
A |cuctangit Magifter in littera, fcilicet quia circumícribitu & quia diffinitur, & illud proprie eftlocale quod circum(ctibitur,aliud autem quodam modo eft locale, quodam modo non. Ita moueri giae Vno modo eft per circumfcriprtionem ferri de loco ad locum, & fic feftrantum corporum. Alio modo moueri eft minus proprie fecundum diffinitionem traníire, & fic eftfpirituum. Proprieergo per circumícriptionem non mouetur Angelus, hifi corpore affumpto, minus proprie per diffi nitionem mouetur Angelus etiam fine corpore.
1. Exhocpatetrefponíio ad primum obiectum, qui Bernardus accipit difcurrere, & tranite fecundum proprietatem loci:qua eft circumfcriptio.
1. Áp illud ergo quod quaritur, vtrürii per feaut peraccidens, dicendum fecundum predictam diuitioij|nem de motu, quod fecundum primum motum non mouetur fpirituale nifi peraccidens, fcilicet alio moto. Sicut enim nauta, mora naui, mouctur, fic fpiritus moto cotpore in quo eft. Quantum ad (ecundum motum ficut Angelus perfe ipfum, & fine Md ok diffiniturloco, ita per feiptuim transfertur, ita quod non alio mouente, nec peralium motum: ipfeauctem obiicit de primo motu| -taritum,qui perfe conuenit corpori foli. EM ;: Ap illud quodobiicitur quod omne quod mouetur, mouetur propter indigentiam, dicendum quod illud verüm ettin motu naturali, in quo natura nori mouet nift per appetitum alicuius rei, qui po' t imperfectionem in natura: quia natura, habira petrectione fua quicfcit:fed nori eft verum in motu voluntario in quo mouetur àliquis, fiue propter aliud acquirehdum, fiue C/ad virtutem demonftrandam, ficut mouetur miles in /ftadio, Vel dicendum quod illud verum eft in omni mo- Bua AP A indigentiam ad füam indigetiam & alien&:fuam aüt quantum ad illud cuius priuatig ponit imperfectioné,vel cuius priuatio non im perfectioné ponit; fed limirationé,& fic eft in Angelo, Argelusenim volens aliquid operári in terra, indiget traníire ad terram,quia non poteft (imul effe in czlo,&in terra,proprerhocquod habet virtutem finitam: & fic patecillud quodlimitratio non repugnat íümmz perfectioni crcatura. | B 4. A» illud quod obiicitur quod omne quod moüetur differtà motore, dicéndum quod in naturali motu verum eft, vbi nihil mouetfe,quia nihil refle&itur füprafe propteralligationem cum materia: fed non eft ve- D rumin voluntate quz eftinftrumentum feipfum moués, & virtus qua eftin fubftantiafpirituali, poteftfüprafüb-| — —— ftantciam reflecti,& ita mouensidem eft cum mobili,tà- | 4»/el. Li. de men non fecundum idem, quiá Angelus habilis eft ad| Co»cerz. moueri ex parte ipfius quod eft (iue fubftantiz vel mate- Eier riz, (1 habet materiam: fedad mouere,ex parte forma, longe ante [iue ipiius quo eft, vel virtütis aCtiua. fn.
QYA£STIO IL An Angelui moueatur per medium.
Bt quod per medium, videturper Damafcenum, | menta. Damaf.de qui dicit quod Angelus cito pertraníit velocitate; & PO-| crore. li. | teftate natuta; fed pertranlire eft per medium traníire:|, IrEM Angelusmoueturà terminod quoad terminum in quem:aut ergo mouetür in termino à quo,aut in / | terminó in quem, auc in fpatio intermedio. Sed inter-[mino 4quo,eft non motum eíle:in termino vero in qué,:eft motüm effe: ergo cüim moueri fit medium inter vtrumque,oportet quod it in patio intermedio.
]Ir*« d hs Orof. qv 40.
4riffot.6.
V lhblEka mzeadem virtute, & in quolibet intermedioloco, & prius in propinquiori, & deindein fingulis locis coníequenter fe habencibus: fed hoc eíl cranüire pér medium: Ir£M quandocuriqueinteralíqua extrema cadit me. dium quod habet naturalem ordinem ad extrema, impollibile eft quod agens virtutis finitz poflit peruenire ab extrémo in exxrémum fine medió, vt patec: quia inter album, nigrum eft medius color, impoflibile eft quod aliquid agens creatum faciat de albo nigrum, quin ciar | pet colorem medium:fed incer ccelum & terram naturali ordine funt alia corpora media: ergo impoffibile eft quod à ccelo interram veniat, fiue moueaur fine medii cranfitione, CoNTAA per Áug.fuper Gen.ad literam, & Magifter ponit in littera: Deus mouet creaturam Ípirirualem per tempora, non perloca:ergo quamuis fiat de vno loco in alium,hocnon eft perlocum medium.
2 Ir x M conclufio probata eft in (exto Phyficorum, quod impoffibile c(t impartibile moueri fuper magnitudinem:ted Angelus non affumpto corpore e(t impaicbilis:ergo,& c.
3.|r&M ratione videtur quod fi pertranfit,aut ergo pe: (umplicia;aut compofita $1per compofita,ergo eli coinpotitus Si per fimplicia, fed illa funcinfinita in quolibet continuo,& impoffibile eft infinita pertranfire:ergo,& c.
Dit. XXXVIL.- Ls e NE ltTEM quod poflit moueri per medium videtur, quiá À "itus naturalis,& neceffirio interiacet medium interycertum eft quod Angelus exiftens Dari(iis poceft effe R onam ciuitatem, & aliam, & propter hocexemplumillud non eft conueniens. Necptopter hoc aperitur nobis via Jadintelligendum. Et quoniam illud e& intelliginilealiquo modo quod feratur per medium, & ratio concordat & au&toritas.ideo videtur rationabiliterillud effe dicen. dum. Sed illud membrum quod dicit quod poffit (ine niedio,arbitror reiiciendum non quia afleram effe falsi, (ed quia non eft au&oritas in promptu qua hoc dici, & ratio non cogit,imo non capit. Pollibile tamen eftquod Deus aliquid dederit fubftantiis illis fpiritualibus, quod carnales intelle&us non capiunt. Concedendz ergo[unt| rationes probantes quod Angelus moueatur per medium.
1. À p illudergoquod obiicitur quod Deus non mouet perlocum Ángeluur, dicendum quod faciéda eftvis in verbo fecundum intellectum Auguftini: quod patet exlitera. IpfeenimSpiritum dixit non moueri Pd uia propietates loci fcilicet circumícriptionem, & dimenlionem nonobtinct cum transfertur de loco adlo- - cuin:fed proprietatem temporis qua eft variatio & inno- 4-IrgM fi per fimplicia,fed ex (implicib.nó fit aliquod |.
continuum:ecgo motus ille non erit eontinuus:ergo pertranfeundo illa nunquam pertranfit fpacium: ergo fi pei medium mouetur,nunquam peruenit ad cerminum.
f. 1T £M impoffibileeft quod aliquid pertranfeat fpacium maius fe,quin prius percranfeat ípacium minus vel zquale: ergo (1 Spiritus Angelicus tranfit perípacium, prius cranfit quale fibi vel minus quam maius: fed aquale fimplici non eft nifi implex: fed implex additum limplici non facit maius: ergo in primo rraníicu rantü eft aci nihil tranfeat,fimiliter nec in fecundo trantitu: eryo nec in tertio, & fic nunquam peicranfic fpacium ali-| quantum.
CowNcrvsro.
L4 Angelu dum mouetur,per medium moueri iure dicituf.
Rxsp. Ad Arg. Notandum eft hic quod circa hoc diueríimode dixerunt diuerfi. Quidam enim dixerüt quod cum Angelus(tt fimplex,non poteft medium pertranüre, Vnde moueturab extremoin extremum fine medio, & omnis locus ad quem mouetur, fe habet ad illum per modum immiediati,vnde loci mutatio in Angelo non eft motus: fed mutatio tantum ine medio. Sed ifta pofitio non videtur conueniens Certum enim eft quod Angelus qui eft cuftos hominis poteft ita cuftodiie quod non deferat iplum, & fine corpore cuftodire poteft: ergo potett | infeparabiliter comitarteum, ergo homo cum vadit per ue Pins Angelus non dceferiteum, pariter & Angelus vadit per medium.Et ideo fuefunt alii qui dixerüt quod Angelus & per medium, & fine medio poteft moueri, quia motus eius eft ad nutum fuz voluntatis fecundum virtutem diuinitus fibi collatam: & cum vult, facit fe in extremum immediate, & cum vult pertranfit, Et ponun: timile quod intellectus nofter poteft cogitare de Parifiis, & de Roma dupliciter, autita quod immediate cogitet de vno & poft dealio, velita quod primo de vno, & poft de via,& tertio de tertio:& quia Angelo ita facile eft ferri licut nobis cogitare,cum non fit alligatus corpori: dicüt quod lic, &(icliabet moueti.Sed quidquid fit de pofitione.exemplum non eft conueniens, quoniam cogitás penesfe haber fpeciem Roma, & fpeciem Parifiorum, nec ilta habent fitum inanima,nec ordinem fecundum fitü, imo queübeczqualiter eft przfens aípectui,& ideo ad libicum poteft de vna & alia cogitare. Sed in reeft ordo & ants toe j * OSCTUETEIPT SRULNREEUEUR SETA "EPIPEPEE PP hl C uado aliqua,vere & proprie admittritSpiritus.Nam noue 4fectiones fuccedunt fpiritibus per naturam, & cogitauones, & vlreriusillzintenduntur, & remittuntur, ita 10d vere poteft effe partibilitas à parte formaz,fiue proprietatis acquirenda.
2. Ap illud de Philofopho quod impartibile non mo- Anfanf. uetur fupra magnitudinem, dicendü quod Philofophus, Pat probat & concludit de impattibili quod habet fitum in magnitudine,quod eft im partibile& (ituatur fitu imparübilithoc enim non poteft moueri fupra magnitudinem, quiafi mouetur,moueturad acquirédum fitum, & quod acquiritur,per fodumacquiritur ita quod pars poft partem, &fitus impartibilis non poteftáacquiri;ita quod pars poft partem acquiratur: & ideo verum eft quod raleimparubile non poteft moueri íupra ipfam magnitudinem. Sed Angelustale impartibile eft quod nen habet fitum in partibili, neceft dicere quod Angelus fit in loco imparübili,ticut patebit: & ideo demonftratienes Philofophi non habenc hiclocum.
j-4.5.AD illud quod quaritur;aut pertranfit fimplicia, aut compofita, Resp Dicendum eit quod cranfit per compofita,quia Dhidps. non eít in loco fimplici fed compofito, hocfupponoad 9'4f?
praíens, fed fuo loco probabitur.Nec valet:'1 ranfitper D compofita, ergo eft compofitus: licut nec valet: Anima eftin compolito,ergo eft compofita,quia ficeft in illo vt non fit pars in parte,fed ipfum torum fimplex fit in qualibet parte, ita tamen quod ifte pattes fint vnuslocus. Poffet tamen dici, fi quis veller fe huiu(mcdi implicare quod etiam fi pertranliret per fimplicia,non propter hoc peitranticet infinita, & hoc patet, quia [i quis imagineturfpharam moueri fü per planum,nó tangit nifi in pun-Qo:crgo non tangit nifi per fimplicia,nec ramen pertran ficinfinita actujquoniam fphara illa fertur fuper planum & non quiefcit in quolibet fitu, & ita nulli puncto commetitur, fefnecnumerat puncta in illo, fed cum ir in continua lacione,:cípicit illa indiuifibilia vt vnita, Sita vt funtin continuo:& fic cum continuum fit finium t-Cu, & infinitum in potentia, & illa potentia non reducaturad actum,hon pertranfit infinita actu,quia non refpicitilla vt actu numerata. Verumtamen quia exemplum habet calumniam,& dictum non videtureffe coníonum di&oPhilofophi, qui omnino dicitimpartibile nó mo ucripriori relponfioni magis adhareo, & per illam patet |(equens.Obiicitehim ac fiAngelus effet in puncto:quod omnino falfum credo, quia non eflet in loco, cum pun* | &usnonfífitlocus,nec fit a&u in continuo: fed hoc tetum melius patebit in íecundo libro. x Xx *.
d cdd ^, d cdd ^, mer ape QV.ESTIO [IL Art.
Ax Angels pertrran[eat medium modo fubite, 0 vel fuccefituo.
Tundsmenu.
b ten Spiritus angelicus pertranfeat medium motu fubito vel fucceffiuo. Et quod fucceffiuo, videcut.Inaliquo inftanti eft in terminoà quo, & in alio in-(tanti eft in termino ad quem: fed inter qualibet duo inftantia cadit tempus medium, & in medio illorum inftà tium eft moucri:ergo iP Min Angelicft in tempore:ergo mouetur motu fucceffiuo. | Ir£M hocipfum oftenditurá patte fpacii fic: Angelus fi pertránfit medium in aliquoinftanti, fimul eft in medio, & in partibus medii: fed impoffibile eft quod aliquod vnum przter Deum & corpus Chrifti (imul & femel fitin pluribus locis: ergo impoffibile eft quod Angelus in eodem inftanti (itin toto medio, & in fine: ergo non mouetur fübito: ergo neceílario oportet quod fucceffiuec. 4rfeé. || Ir EM hocoftenditurà parte virtutis. Quia ficut vult Pby. dt. 1j. Philofophus, fi tanta virtus mouetintanto tempore, & maior in minori, & maxima in minimo, & infinitain nunc,ergo fecundum quod potentior eft virtus, fecundü hoc velocior eft motus: (cd. inftans excedit tempus improportionabiliter:ergo virtus que mouetin inftanti,funulla virtus creata fuperexceditaliam in infinitü, & virtusangelicaeft creata; ergo cum omnis motus naturalis localis fit fucceffiuus, patet quod motus Angeli fit fucceffiuus.: IrzM fi Angelus mouetur, aut ergo motusille eft vere .$. |mmotus,aut mutatio.Si muratio? aut generatio vel corru-Pbyaeht7. Stio:: quod conftat effe falfum.Si omnis motus proprie és. dicus haber prius & pofterius, & fitum & tempus, & omnetaleeftfucceffiuum:ergo,&c. ^^ — 1. CoNrRA per Áuguftinum in lib.;. Refponfionum: (m. Radiusnoncitiusperuenit adloca propinquiora quam locaremotiora,& conftat quod pertranfit medium:ergo (1 virtus angelica non eft miuus petens fed magis, patet, &c. Arf 4. |:IrE«Philofophus probat quod fi effet vacuum non P dits. effet motus:(ed idem facit iptum fpacium Angelo quod facit vacuum corpori moto, quia ci nullo modo refiftir Íicutnec vacuum:ergo videtur quod ipfe Angelus fübito ipfum pertranfeat.: 3.Ir£« oemnequod fuccefhiue mouetur partim eft in termino à quo,partim in termino ad quem: (ed omne tale eft partibile:ergo neceffe eft Angelum effe partibilem, aut hon mouetur fucceffiue.
4-IT£M omne quod (imul fe transfert, & tetum fimul, non fucceffiue mouetur: fed Angelus fimulfe transfert, cum fit omnino fimplex:ergo in inftanti, & non fucceffiue mouetur.
$.IrE« motus fucceffitus eft compofitus & accidens, & nullum accidens cempofitum ef in fubie&to fimplici: fcdAngelus eftfimplex:ergo non eft fübie&ummotus fucceffiui:fed mobile eft fübicctum metus, ergo, &c. * os '» * S.Bonau. Tom.4.
perexcedit illam qua mouet incem porein infinitum:fed| ' Quaft lll — 30 Cenucruvsrie.
Angelus mouetur per medium [uccefiuo mots, rum propter diflantiam medii, tum propter fua virtutis limitationom: C cum non fit ibi refiflentia, fuecefio illa dicitur imperfecta.
R £s». Ad Arg. Dicendum quod circa hoc fenferunt aliqui diuerfimode. Quidam enim dixerunt qued quia Angelus eft (implex,& fpacium compofitum, quod tam Angelus quam eius.virtus eft fpacio improportionabilis:& ideo virtuseius omnino vincit fupra fpacium, adco quod fübito & motu improportionabili fpacium pertranfit, & eft huiufmodi motus fupra naturam. Et quoniam difhcile videtur intelligere quod pertranfeat medium,quin fit in pluribus partibus medii:& ponere quod fubito moueatur & fit in pluribus partibus medii,eft ponere in illo motu quod fit pluribusinlocisfimul: & hoc omnine abíurdum eft dicere deAngelo,(icut dicunt fan-&i, & Philofophi, € doctores catholici in hoc concordant.Ideo dicendum eft quod Angelus non mouetur per medium motu fubito, fed (ucceiliso. Propterquod notandum quod in moru qui fucceffiuus eft in fucceffione perfecta; cít fucceffio ex quadruplici caufa.Prima eft medii diftantia. Secunda medii refiftentia. Tertia eít partibilitas mobilis.Quarta eft finitas virtutis, eo quod finita virtutis proprie eft mouere in tempore maxime per medium.Quinta poteft efle finitas & limitatio mobilis.Cócedendum eft ergo quod motusAngeli per medium non eft perfecta fucceffione fucceffiuus, quia deficitibi refiftentia fpacii, & partibilitas mobilis, eftramen fücceffiuusratione diftantiz fpacii, in qua non poteft effe fimul per cotam,& ratione finitatis virtutis jradau is non excedit mediü improportionabiliter, ideo nec facic mocum improportionalem medio omnino.Et concedendz funt rationes probantes motum illum per fpacium effe fucceffiuum. Tamen prima ratio Sophiftica eft: fed alibi p, 44 1.
;|difoluetur cum agetur de tranfitione panis in corpus 4,.
Chrifti,vbi habetlocum fuum. | | L.Ap illud quod obiicitur quod radiusnon citiusper- [uenit,dicédum quod Auguftinus loquitur fecundü perceptibilitatem fenfus: quod feníus non petcipitradium citius peruenire ad. Eq locaquamad remotiora,non quia fecundum rem non (it ibi vere prius & po* fterius. V nde fi dicatur radius moueri fubito, intelligitut fubito pro repehte,& repentinum diciturillud quod ha: bec moueriin dis imperceptibili. Aliter etiam poteft dici qued lux fubito mouetur, quia motus lucisiri medio non eft motus localis tancum,íed eft motus diffu- . |fionis,qui eft generatio, ficut generatur idolumab obic- &o,& quia lux fimul eft & lucet;fimul cum eft, generat]. (plendorem,& ita in eodem inftanti.Similiter de alio intelligi poteft,& fic deinceps.V nde fi imul effethomo,& generaret, in primo inftanti fuiffet mundus plenushominibus. Hoc modo poteff refpondere qui nefcit melius. | 2. À P illud qued obiicitur de vacue quod fieffet va-| cuum,non effet motus,dicendum quod circa hoc multi E multa dixerüt,quorum di&talongüum effet dicere. Nunc autem Philofophum fuftinendo dici poteft quod fi effet vacuum,non effec motus fucceffiuus,re&te intelle&to vacuo fecundü quod credo Philofophum intelligere quod dicit fim plicitet priuationem, fi effet vacuum ibi, vbi intelligimus vacuum, ibi intelligimus nihil effe: ergo non folum deeft corporis refiftentia, verum etiam nulla di- Iftantia eftibi:vbiautem nulla diftantia e(t, non eft prope| neclonge:vbiautem eft motus localis, neceffario eftap- | -proximatio vel elongatio: ergo ( eft vacuum, non eft motus, non propter defectum refiftentie, fed diftantiz, Sed quoniam medium comparatum ad Angelum habet, rationem diftantiz, quia vere facit diftantiam inter extrema,idco füfficitad fucceffionem qualemcunque pro- Cc 3 pter 306 Dift. XXXVII.
TE AD SUGEREERHHR RONEUN prerdiftantiam: fed vbieft vacuum, non eft diftantiá: & hocprazexigitur neceffarioad lecalen motum.Partübili tas enim mobilis, & tinitas virtucis non faciunt fücceffionem niíi (tt prius&pofteriusin magnirudine,fupra quam leitiue tn €o quod acquiritur per motum.