Ab nostra] Sic Pith. et cdd. noDonllae; rnlgo, a nostra, G&AKT. Ab nostra, Sic MSS. quioqne meliores, noo a /i. Oud. Ab n, fiCE. a n, p<rsond A. L, Tum de quo loquinuir Vo&k. 111. Leid. ill. OuD. Sic eiiMm BCD. DeinHe ab nostra ABQD. idemqae legi ia Outlendorpii Codd., ea «iuf tilenlio coniicitnr. L» Anostra siiaudabimus, dicemus eic. ] lllud dicetnus non ad* ctt io Pall. pleri»que Gulielmianiti poteratque abetse sioe senien* tiae incommodo. GKr ^sjl. Erf. Canoh. et alii MSS. ti laudabimus, aut officio facere, riili. si laudabimu&^ aut officio facere ostendemui* Abeii diceniufi etiam «b omnibnt nottrit MSS. et abeftse djebet. To« lia banc, el buiot geneiit Toces inculcatas etse in auciorei [lihro«^, ploribaft e&emplit docuerant viri docti, in primis o ndvv Grooovint ad Liviiim uun ano loco. G&abv. Eiiciatar iatad dicemus^ quod Mullut MS. a m. pr. faabet. Ed. Med. aut off. f ostendemus, Oiro. I)icemus om« A. a m. pr. (a m. t. si dicemus') et fiCDT. L* Quod eiusmodi pirtutis sit"} Sine mora praeferenda est •cri-* ptara Piiboeani et Erfuriensit codici*: quod siusmodi virtutes sint» GRAKr. M^S, lTC9 huifismcdi pirtutis, E,d, Med, /tuiusmoJi piriutt^ Olo. Virtuie A, a m. t. et B. atqae ita eiiam Ox. I. ^ Aut quod rectum sit ex aliorumt.etcl Videor mibi optimam Kripiuram tecatat ette; libet tamen annotare aliam longc diversam, «[aae reperitur in daobaa manoscriptit: debeant pelle, quod rectum *ii: aut ex aliorum laude, aut per comparationem ostendere^ qua^ iis, etc. Laubin. Pall. omnet reiicinnt hanc positionemy habentqae peUe quod rectum sit; aut ex aliorum. ^eqne alilcr Suffridt codd. item Br. ae Fabr.^G&UTBR. Adfiipu)anlur etiam Erfart. Pith« Csacb., quibut et ego tabscribo. Pith. addit quod rectum sit in eo, Vulgg. pelle, aut quod rectum sit ex aliorum laude, Gbabv. MSS. 0. et Edd. pp, quod rectum sit, aut,' Qti legi debet. rectum est Vost. L OuD. Aut om. ABCDE. Pro v. rectum D respectum. Mectum est etiam Taric. L» Tum Tott. III. ex aliorum per com^ parationem laude. Addit per comparationem etiam Leid. IV. Oud.' Aut ex aliorum L ABCDE. Totum locam OrelL ifa putat esto scribendum: aut studio, quod eiusmodi sit, ut omnes commemorara debeant pelle y {Uit ex aliorum lcUute ostendere, qualis ipsiue animue titf pataasy verba quod eiusmodi sit qttam glotsatoribaff obacara vt<-dcrentttr, aliot deditte quod eiusmodi pirtute sit, alioa quod eius^ modi pirtutis sit, «nde pirtutes sint ortam ette) aliot deniqiie quod rectum sit, id qaod aliot rarsat traotpoiaitse. la qua emenoattone boc uoam mibi ditplicet| qaod iudaitivuf oetendere noa recie babet, unde pendeat. Xr.
Qualis ftoster animus sit.] Cauch. et Erf. et meut qualie ipsiua animua sit. ed. Crataud. qualis ipsius pei noster aninUiS sit; ot iade constet altcrulrara ette glottemi. Sed vulgaU ctt verior. hua, facere, qaod ita tractati simus: aut stadio, qaod atll^ putemas essef ab omoibus unicam malitiam atque nequitiam cognosci: aut quod placeat ostendi^ quid nobis dis» pliceaty ex aliorum Yituperatione. Ab eius persona^ de quo loquemur; si laudabimus^ vereri nos dicemus^ ut il-139 lius facta yerbis cpnsequi possimus: omnes bomiues illias Qt landibat Tini argaitar, TinoflQt Homemty tic laudibnt irirlatnia, cnm quia tponu tua illat laudandat suscipir, dcclarat animnmtuam 'virtntet amare, et ideo te illat celebrare, Telle<{tte ul iisdem tit praeditaty et alii ad eat appetendat iycendantnr. Gt banc tcripto» ram ette genninam ottendit mox conirariom in Titnperalione: €EUi auod placet o^tendi,quid nobi* diipliceat ex aliorum pituperatione^ Grabv. Yois. III. £d. Omn. qualis iptius animu^. Oud. Ipsiu^ animus AC. animus no^ter ipsius B. et Turic Jpsius aii/fit. leiiaA Ox. I. qualis ipsius pel noster animus sit Crat. V. nqster gloa-Sema t. ipsius (i. e. oraloris) iadicat Orell. L.
Si pituperMfimus] £rf. si vituperatfimus, Lamb* ed. sin m'-tuperabimus. Gkabt.
Quod utile putemus] Erf. quod ut utile putamus. Idbm. Quod. id utile B. Xr. • Laudahimus, dieemus vereri nos\ Pall. Erf. et alii laudahimus,, pereri nos, Edd. laudabimus pereri nos dicemus. Graet.
Vereri nos dicemus, ut illius facta verbis consequi possimus'} Sic legendum, eiiam reclamantibut librit omnibnt; nam qai itn loqnitor: pereor ne possim, tignificat te nolle poste; qai iia: pereor^ ut possim, teu ne non possim, tignificat te TclJe poste. Sed plurn hac de re in commentariit Horat. ad illnm locum Sal. 3. Lib« j* Jfam ut ferula caedas meritum maiora subire Verbera, non pereor. liAMBiM. Pal. terU qaart. tezt. Bruil^ non agnoscnnt illud dicemue, qao carere possumus; omaet ii tamea coterique praeter tecundam^ cxhibebant: consequi non possimus, qaod Lalinc dici potse bae •ignificatione, tlreuae negat Lambinut. Grutbr. Eiiam hic facit cam iis^ quot Gruterot Tidit, Erfnrtensit. Contentionem hanc ioter Crnternm et Lambinom dirimit Piiboeannt, in qno recte tcribitar: ^ illius facta perbis consequi non possimus, quod atiqae probandam. Grabt. Vott. I. uti. £d. Mcd. ne. Dein MSS. excepio Leid. II. consequi non possimus. ' Atqoe ita recte iam exbiboit Ed. Omnib. OuD. Dicemus pereri nos ut ABCD. p. nos dicemus ut E« Tion possimus AfiCE. non possumus D. V. n. d. ut — consegui possimus Cod. Tnric. quod recte probaTit Orell. in eo falsut, quod leciionem eandem Pitboeano libro tribuit. Scb. cum Med. ne — non possinms. De formula pereor ut cf. qoae monui ad Plaut* Omnes homines iUius pirtutes praedicare oportere} Erf. ct Cauch» bic qaoque praettant ceterit, iu quibat optime tcribitur: homines iliius pirtutis praedicari oportere, hominet tauue Tirtutia praedicaodot ette. la Cancbiano tameu ordo perTcrtut ett, in qno: homiais illius pirtutes praedicari oportere. Giiaet. Leid. III. et ommes hom. (ita etiaift Cod. A.] etc Vost. II. Leid. 1. 111. hominie iilius pirtutes praedicari, Voss. 1« III. omnes h. iUius pirtutes pravdicare^ Oi;d. Heminis iUius omnes virtutes praedicari b. Idem «ieiude pro omnium eihibet hominum.' Sed Cod. Tuiic. Omnes ho* minis iUius pirtutes praedicari. L.
AD HERENNIUM Lib. IH, Cap. 6. 179 nrtQtes praedicare oportere: ipsa facta oinniom laudato-TQm eloqtientiam anteire. Si vitnperabimns; ea, quafe yidebijnus contraria^ paucis rerbis commutatis^ dici posse, dicemus: ut paullo ante exempli oaussa demonstratum est« Ab aaditorum persona^ si laudabimus, quoniam non apud ignotos laudemus, nos monendi caussa pauca esse dictu-* ros: aut sierunt ignoti, ut talem irirum velint cognos- Si vituperahimus\ Lamb. ed. tin vituperabimut, GaAsr. Sin Quae f^idebimaa coniAaria] Lamb. ed. guae pidehimus contrarie* Etf. ta quae videmus cbntrarie, 1n D«isb. eat eiiam Pidemus* Grast. MSS. mx pidemue. Voaa. K cantrarie, Ovo. Videmus A6CUE. Oontrarie e Turio. recepU OreU. L» Ut paulio' ante exempli causea. demenetratum «#/.] Olim bio ^ebatnr: paullo ante eupra exempli, Expuleroot tertiam To<em.. Koiui uaea e«(12e«s /7az</o. «ifpra. Gromot. £rf. et ed. prima: ut peuUo eupra exiTnpH causa demoMiratum eet, AL edd* ut pkmllo aate eupra exempli caii.^f^ demonetrutum eet, Gilabt. Fauiio' eupra exempli c Sic MSS. O. ei Kdd. pp.oon pauUo ante. Oud. PauUo mpra A8CDET. L, Quoniam non apud ignotoe] Qf^dMBk liber babet, non apud ignaroe. £go aotcm oihil miit»| tiam voc^iOk ignaroe ioterpretationeni eue Tocis ignoioe arbiirdr. Maic. TQuVui qoi^dem ipce <|«a« qae sic uaorpaTit eplatala ad L. Lncceium Lib.5. f.XII, a4.} Atque UU artifices corporie eimulacra ignotis nota faoiebcu"^ $ ignotit, id cit, ignaria, een iftnorantihat..lofra quoqae ubi legiiur tg^oti, ia eodcim illo iibro legitnr ignari. Lamb. Leciio Tebcmenter 4ebi.*i^ Ifam ut fovtan iia lit iu quibusdam MSSv ita in aliia est ignaroe^ Yeiiim io aliia, qooa intcr.est Medicaeos, legitnr: nthil nouig ni-' hU epud ignotoe, ut babet eliam Victoriaaa. Bcinde.icripii Aostrl omiies: in eodem virtutie etudio.eJni, apud quoe laudemue^ atqua iUe, non quo ille, quod post Viciorii Slephanicam indnxerunt.
£i qoaeso qua cauia impulsi? Noone babes Lib. 5, t&, Similibus etterie rebue, aique in contentione? Pro Domo cap« 30.: Hoc iptum quod nunc agie, unum et idem pidetur eeee, atque id, quod.deme ipeo nominatim tulieti, CoHtra est i loTent. tf.: alio no^ mffe appellarif atque adyerearii dicunt, £t snpra Lib. 3, 96.3 ■i^t* ^iam partem, oc dicium eit, Gronot. £rf. Cauch. Med,.nl et prina et CraUodri ed. approbant niAil novi, et id Terum ost^ nt ec iidem itaiim atque ilie, quod non contemneodnm esee, ejiemplift Tnllianis Gronovioi probavit. Al. dicemue, quoniam non apud ignaroe laudemue, GnABr. Vosa. IH, £d. Meil. praeponunt dice^ «a# e glosia^ qnalis est in Leid, 1 1. Tnin q, nihil novi nihil apud ignotoe iaudabimue esl in Voss. IL ^. nihit novi nihil apud igna^ ros laudemue £d. Omnib. Ignaros etiam Voss. I, et £d. Med. Pro ▼•r. lecu Leid. 1. II. Oud. ■ JJicemue etiam B. quoniam nihil novi ^D. Ignaroe AT., Ignotoe notoe D. L^ Pauca eeee diciuroe^ £rfl pauca dicturos. Grabt. eese om. ABCDT. L, Aut ei eruni ignoti] Noo nnlli libri » lestc Lambino, et Cra-^ad. ed. aut ei erunt ignari, Gbabt. Voss. I« £d. Med. et pro ▼ir. lect. Leid. I, et IL ignari, Friuua. OvD. Ignari A. a m. pr. T. af#e;i/ ignoti C. X.
140 cere;, pAtemiift; qaonkm iii eodem virtnfii stqdio mU apa4 qo-OB laudemusi qno ille, qui laudator, fuerit, aut «it, sperare nos facile iis, quibus YelimiUy huius facta probaturos» 'G>Dlraria vituperatio; quoniaqii norint, panca de neqnitia eins nos esse dictnros: quod si ignorent, petemus ut cognoscanty uti malitiam yitare possint: quoniam difsimiles sinty qui audiunt, atque ille^ qoi -vituperatur, no8 sperare iUius ^itam vehementer improbaturos. Ab re- Quoniam in eodem pirftUis gtudio «m/] Legendnm forlacte «t: iii eodem pirtutie etadio sint, etc. qaena^rDodom et in BtBtOy obi de UorteDsio loqnitnr, qve loco legimr: d'e multos annos in studio eiuedem Jaudis exercuit, irgendiun pntant viri docii: in Mtadio^ etc et lib. 1. de Orat. iid Qtu Pratrem: eed iis, qui ingrediuntur in stadium^ nbi Tulgo legitnr, ai eiudium» Lambi** Studio pirtutis Ak L»mbinnm nemo edilorum tecntnf est. L* • jUe, qui laudatur fuerit aiit sit] Ett n PnL eec «t Saftridi BOHri libris, qood atiinet ad laudatur. M^m F-j\\, ctteri omues inonlcant iWnA, aut eit, badennt librit pnbli.ciifit ' ignora4nm. Grdt. Edd. quo ilie, qui Idudatur^ fuerit, enerare. Gkabt. Leid.I. Vo»t. 31. £d. Omn. atque ille. Voti. IIJ. Leidd. O. £d. Med. iaudctur. Vott. \U Ed. Omn. lauda^y. Oup,. jftque ille A. a m. pr. BF. Qui laudatue AD. jdut ^i CD^ 'JOum pott v, proiaiuros addit C. eoHfirrrmverimuT. X. '' JJe nequitia *^ius nos eese drciaros] Erf. el Daisb. demequitia eius. diciurosy Gkaev. DeesKnor Leidd. O. £d. Med. £ise nbett. ■ Voi», li. OuD. Nos de ei. n^q. dict.,C, De nequ eius diet. B. Jt.'
Qkod 'H ignorent, peiemus, ht. cognosc€mi] i>ttiib. quod si ignorant f peiimusr uii agnoicantt 1u Erf.. et Pith.< eti eiiam uti agnoscani. Grabt. Vost* 1. Leid. IV. Ed. Med. uii Leid. 1. IV; \os«. 1. III. Edd. pp. agnoscant, Ovn. Jgnoraniur B. Peiimu* D. uti cogn. D* hii agnoscant AB. Tum uii malitiam BCO. ei Ondcn* dorpii O. f quod ez eius silenlia coniiciat. Xr. ^ Sint qui uudiunt] At. sunt ^ qui audiunt, Al. sintf qui au» diuni. Orabt. A1. suni, Leid. l. audiant, Oud. Sunt BCE. Au^ diunt A. L.
Mque Ule, qui vituperatur'] Erf, Atque ille, qui vituperat. Gkaev..Vom. III. et ille qui, Deett qui Ed. Omn. Fituperabi^ tur L*kI. il. OoD.
J^os sperare iUias vitam pehementer improbaturos'] Sive ista til Yera l«>ciio| sivc i(a hsbeant MSS', sciendom est hot fere talet etse, nt ab Dutlo eoruin nbiiit Tocula eosi ei ant legere ojnisso verbo eos iilius Prt. veh. improbaiuros, ani sperare nosy iUius vitam veti»» menter eo# improb. quornm priut ett et [etiam] in Medicieo. Gno-Kov. Elrf. eos illius vitam vehemefiter improbaiuros, Al. eos sporare iUias vitam v. i. Limb. ed. sperare nos iiUus v.v.i. Gr\ev. Vott. 1. III. Lml, \1 IV. veh. eos inpr.^^re priore nos Vo". II. eos tine Terbo sperare, Oud. Sperat (a m. t. sperare) nos eos A. dicemue sperare eos B» sperare nos (tine t. eos) C. eos sperare nos D. nos sperare («line t. eos) E. Mos addit eliam T. Ediiio Lamb. eihibel eos auie impr. secundnm Orelt. In mea non ioTeuitnr. Fehemen^ ter eos CE. L.
Ab rebus ipsis] Erf. d rebus ipsir. Gbabt, Leid. I. II. IV» Voti. 111. a rebus i. Ono. A r. i. CE. h* AD HERENNIUM iJB.m. Cap. 7, 181 Imf ip«is^ incertos nos esse, qoid podsdtniini Iftademns:" Tereri noe, ne^ cnm aralta dixerimus, plnra praeterea-* masy et qaae similes sententias habebunt: quibos senten-^ conti*aria sumnntnr a Titnperatione.
CAP. Yll. Principio tractato ab aliqna barnm,qnas 141 nite oommemoraYimus, rationnm, narratio non erit ulla^ Incertoa e^se] Adieci tz DuUb. nos ^ •ententia id reqnirente. Sed io leqikeDlihnt Teibis vereri nos Piih. non affno^cit' noj, et ibt poiea abeMe, et uno noiyov repeti. GaAstr. Incertos nos esse» Sie Lcid. IV. Abeta« nos a reliqnis MSS. et Edd. Incertum Ed. Oihd. Ooo. Si incertos fi. Si dicemus incertos (a m. t ) K, Nos om. ABCDET. If. Tnm vereri, ne exliibeot cum Edd. pp. MSSpii seK. ' la tolo Leid, III. v, ne nos. Vulgo: v, nos, ne, Oud. Vereri ns (tiam ABCDBT. X.
Contraria sumuntur] Dui&b. contraria sujnentur, Grait.
G A P. VI I. Principio traetato ab cdiqua harumquas antea e/c.] 1u LambiDUt, Jkeqoe aliter BrutL aot Pal. tec quippeceiert tper-MBt adbttc a te illnd ab^ Vh1(^ erat: Princ, tractato tum ab re, tmm ab aliqua harum» Verom iam deiucept parctua lAdicabo dia* ctepaoliat tcriptnrarum: cretcont enim magU ac magit, laoquam •i revereatiam teotim omoem removittent librarii; talis ett eat an-BoUtte ad Uhri mci marginem^ aliat ne intra xx quidem annot huic o^eri fiuit imponeretur. Nam, ut exhibeam tpecimcn, ubi hodie ha-.
bcmat: Educatio, in laude: bene et honeste in honis discipiinis per omnem pueritiam educatum esse. in vituperatione^ e contrario, Dsinde transire oportet ad corporis commoda, etc. primum «ditio Viciorit reiicit illud educatum esse, Pal. pr. tec, abiiciunt tolunn ette, at inde exhibent: In pituptratione^ inde se retraxisse aperte, At corporis commoda a natura etc. Ifrt. piaefert: educa^um Juisse, In pituperatione e contra inda se r^raxisse- commodissimum, A ^orporis coinmodis a natura. Si sit etc. qu.irt. xKem Fabrician. ct BraiU praereiuut: Edacutio bene in laude ^ quod honeste in bonis diiciplinit totius pueritiae /ucrfl, In viluperatione inde se retrw tiue c^erte ad corpjoria commoda, A natura si eit etc. nrque Dotio aliier p.il, qutuiu» 4C tcxlut; sed «liier laiueo, ne Tsdelicet ciosilem viderenlur exemplnrit tecui: diciaturaiM. Ga^^TEHUt. Ex ^ tatnen Tariclale fuil oVficii eligere, quod cnm.ratioue videiur •d aoeioiit manum perlinere et ab vetu»tiDsimit ^approbaior libtit HSS. lo quibut dubium Tix polett este, quin praeferri dehe«l illud codicQiQ Fiibriciaoi et Biuiler. qnibut auiiqoitkimua ille Medicaeni •ccedii. in bonis disciplinis totius pueritiae esse dix^t, ol antea P«»i»il in eodem virtutis studio ezse. Cerle non Uic tulum i%ta e ct/i/rario amovenda Tideniur, ted eiiam in cap. 8.. ubi M$S. tret tmBes Irgont si vituperahimus ^ aut vituperemus ^ aliud iniuste, sliud ignaue eic. clti tnuient vitiomm drdiuem. GronoT. Eif. />//!• ^ipio tractato ab aliqua h, q, a, commemoravimus^ ratione, Vulpti: principio tractato tum ab re, tum ab aliqua harum, quas ««'• commemoravimus, raiionum, Sic et Piih., ni»i qnod in uliimit Tcrba Mok memoravimus rerum. Dnitb. et all. MSS. ac Crataud. cil.
pnncipio traciato aliqua harum, q, a. c, r, Margo ediiioutt Cra-'«B«lri: Principio, quum a re, tum aliqud harum, quas nnte eom^ ^jnoravimus raiionum sumpto, Graxt. Deett praep. ab Vott. O. *^ II. IV. Ed. Med. Ds aliqua LeicL L Toiione Vott. L narra- 182 RHETOAICORUM qaae necesstrio confeqnatar^ sed si qaa inciderit, cnm aiiqnod factnm einsi de qao loqn^nnry nobia narrandnm sit cnm lande, ant Titnperalione ^ praeceptio narrandi de primo libro repetetnr« Divi^ione hac ntemnr. Primo exponemuB, qnas res landaturi snmns, ant vitnperatnri. I)einde nt qnaeqne^ quoye tempore res erit gesta^ ordine dicemus^ ut, quid quamque tute^ cauteque egerit^ intelligatur. Sed exponere oportebit animi virtntes^ ant vitia^ deinde commoda, aut incommoda corporis, ant rerum extemarumy qnomodo ab animo tractata sint, de-142 monsirare. Ordinem hunc adhibere in demonstrandavita debemus, Ab externis rebus: genns ^n lande, qnibns t'fone Vost. ilL^ ia qno etiam, qaemadmodam in Ed. Med., anie tracfapimus. In Leicl. H. attractapimus* In Leid% lU. pr» tum a re, tum ab al» harum, g, a. com, rationum eumpto. Oud. Tracto ed. Eraefiiatf Principio tgitur traMo Scb.; neairum ab nUo codice confirmjitfur. j4b om. A£G. Comm^ a. h. a fractapimue GE. mtione AGEk ratianem B. Sed God. Toric. haec: Principio qt^um a re, tum aliqua h. q, o* /. rationum sumpto. Ja% Si qua inciderit, cum aliquod factuin\ Erf. ei qaod inciderit, £uo aliquod factum. Al. ei qua inciderit^ut aliquod factum. G&ast. eid. 11L si quid inciderit. Oud. si quid AB. inciderit quo A. a m«a* aliquidf. B. L. Tum Leid. III. de eecundo librorep* Ood* Lib.pr» G. libro om. D. L.
Primo exponemue'] Natpiam eat yox illa primo» G&okot* Abett yox prlmo ab Erfart. Gaachiano, et meo, nec non Mediceo^ teate GroaoTio^ %t editione piima. Mec Tideo cur hic reqniralQr. lllam ybcem introseront quidam tcioli, propter teqaens deinde» RetineC tamtn e.im Pith., in qao exponemus primo quas res, eC Ouisburgenfcit. Sed melioribut >«idttipolor. G&Asy. Primo om. HSS* mei omnet cum Edd. pp. Deio eimus in quinque yctottioribut et Cd. Med., Don sumus. Ovd. Priifio om. BCET. C^m exp. A. JBt exp^ D. Sitnus A. ex ratura. L. Tam in yy. quove tempore om, ve Leid. 1. IL Yott. III. quoque Ed. Omn. Ocd. Quope ABGDE. L.
Quamque tute cauteque egerit] Erf. quamque tute egerif, Gtuch. quamque tute ut et e^erit. GRAsy. Abcti a Leid. IV. y, quid. Leid. II L Quidquid. Vott. 111. quam tute. Oud. Quid quis» que t, A. a m. pr. Quid rem quamque B. L. Tum Vott. III. Leid. II. III. IV. Ed. Med. virtutes atque vitia. OtiD. Sic etiam • AGD. L. Dcinde Vott. III. Pel incommoda. Lt\d. II. IV. atque inc, OuD. Atque inc, ctiam D. L.
Quo modo db animo tractata sint] Erf. qui commodo ah ani" . mo tracta sint. In Cauch. eiiam ett tracla. G^axv. TractcUa sunt B et A, in quo a m. t. additum oporfebit. L.
Ordinem hunc adhibere m demonstranda pita debemus] ErC Ordinem hunc ad/iibere ad demonstrandam pitam debeamus, Daith. ordinem hune in demonstranda pita habere debeamus* GaAxy* Huftp ordinem D. L.
Genus in laude, quibus] Pithoeanot codex: si genus erit in iaude, quibue maioribus^ Qaod rettiiaittenl, niti et in teqttCBtibot AD HERENNIUM Lib. lU. Cap. 7. 183 ntloribiu natus sit: ri bpno genere, parm aut exoelaiorem faisse: si huniili genere, ipsnm in snis, non in maiernm Yirtntilms habuisse praesidium. In Tituperationey n bono genere, dedecori maioribus fuisse: si malo, tamen Us ipsis detrimeuto fuisse. Educatio, in laude, bene et booeste^ in bonis disciplinis per omnem pueritiam eduftic coocise loqui tcriptOrem hnne pateret.- Sie pott: Bducatio in laude^ bene €t honeite, qnamTJa «t ibi Pith. tcribat, educatio eel m laude quam bene et honeete, Grabv, Vots, II!• quibue maiori-^ hut ortue sit, Ocs, Ab externie rebde oetenditur genue. D. Tum: quibue maioribue natu eit, D, Veiba: guibue maioribue n. eit^ qoae omnes exhibent Codd. ab Ern. et Orell. nncit inclota, a bdioeizio deleta tunty ut ioterpretamentnm Tocabuli genue, L.
Si bono genere"] Erfurt, ei bono generi, Duitb. ei de bono genere, GaABT. Vott. 1. Leid. I. IV* ei de b, g. parem» Cd» Oma. patrem, Odb. Si in b, g. p, C. ei b, g, eic parem, D. X« jiut excellentiorem'] Sip rettituimus ^ librot dnos maDUtcr. leciitl, cum Tulgali haberenty exceleiorem, Lambiit. Kottri omnet libri exceUiorem, Sola Ciatandri editio prae te fert, exceUentio^ remp. ut Lamhiniana. Grabt. Exceleiorem omuet Ondendorpii e€ £<itiornm Mut. Criu Vrai. codicet «xhibere^ ez eorum ailentio conii- Si maloj tamrn] Erfurt. ei maie, tamen, Gbabt.. Paullo post dedecorem pro dedecori in duobut- Grirph. MSS. habetur. Dede-^ eorum quidem euie maioribue dixil Tacil. III. Ano. Ut aut hoo loco dedecorum, aut apud Tactlom i/tfc/ecore/n Tideatur legendom* Dtdecori dos tamen, ut etl iu Tulgnlit, edidimnt. Brvt.
Educatio in laude, bene et honeste'] Erfurt. educat bene in laude honeste, Ed. prim. Educatio in laude^ quod bene et ho^ neste, CraUnd. ed. educatio in laude quod vene honeete, Sed Piih. opiime: educatio in iaude, quam bene et honeete, Grabt* "V^^is. 1. in^ L quid et h, Vott. II. bene in l, quid hon. Leid. 1« in i'quam et hok. Ed. Omn. quam* bene et hon, Opiime« Ouo* Jn laude qua bene et hon, A. a pr. m. in l, quod bene et hon* A. a t. m. BC. Jn laude quod bene et hon. eiiam T, Z« In bonie dieciplinie tempore totius pueritiae fuerit'^ Huno locrnn, eui videaiur maiimR ftanut ettte, iii mendo cnbare Tarielat Kripiurae Oftteodit. Meut oodex et editio prima: in bonie discipiir nit tducatue tota pueritiajuerit. Duo prae^lantittimi codicet ErCurt* etCaucb.: in boniedieciplinis totius pueritiae Juerit. Grut. et aliae. cditiene» pUraeque: in bonis disciplinis per nmnem pueritiam edu-» cutum eese. Sed opltme Piihoeanut: in bonie disciplinis tempore totiut pueritiae fuerit, ' Hanc ette maoum aucioiis, cerlum habeo* Cqidk non iuiellexisstfnl locutiooem in honie disctplinis esse, addi* demnl educatum esse f vel educatus, Quod tamen in itfuliit eiiam etiitit ofoiiijiur, ni in Vicloriaoa, Prancofurtenti Wecheliaoa, iu Colooienti Maierni Cholini» idfia. io qoa Irgiinr: Jn bonis dieci^ plinit per omnem pueritiam, in pituperatione, Sic eiiam margo Aiccnsianae pro vliria lectiooe appotitam habuil haoc scripluram) dtta cain excidittet tempore, quod tervayit Piib. totiue puefitiae^ •ni rcfinxemnt iu tota pueritia, nt meut MS. et ed. priiuty aur, ^Qod Tolfaiae edilionet circumrerunt jjer omnem pueritiam, Re&ti-^ aBtcm tic huuc locum aucioritato praestsutitsimoium codicumi Digitize*d by VjOOQ lC 144 catmn esse: ih Titnperatibnei e eontrario* Deinde trans* educatio in laude, quam bene et honeete in bonie diec^lini» tem» pore totiue pueritiae fuerit. Quam bene ex MS. Piih, pto qno prima et Grataod. ed. quod bene. lam eese in hac re, totum esse in etudiie eleganter dici, qutf tam liospes est iii hia lilteris, qni igqoret? Sequenlia quoquc^ qv^ae aic Tolgantar itt pleffifj)iie edi* tioDibus: in pituperatione e contrario, Detnde traneire oportet ad corporie eommoda, interpolata essc clamati>t veteres libri. £rfurt. ih vituperatione inde trafii oportet ad corpcris commoda, Fitb. e co^tra in se retraxisse aperte, At corporis a natura, Cabeh. /» pituperatione inde trahere oportet, jtt corporis commoda a natura, Duisb, in vituperatione inde se retraxrsse a parte, ad corporis com» moda, Meiis codez et ed. prima: In vituperatione contra: inde se retraxisse aperte, A corporis commodis. Grut. et Tulgatae edltionea: In pituperatione e contrario. Deinde transire oportet ad corporis commoaa. A natura in iaude, si sit dignitas, Exisiimo recisis centonibus, quos asiuemnt imperilt, auciorem Ycripsifrse: in pituperatione ^ inde se retraxisse aperte. A corporis commodis. A natura, Non intellexerunt, qnid sit inde Se retrc^xisse ^ hoc est a benis disciplinis lempore pueriliae abhorruisse^ nolniAse iliis operam darc. Sic retrahi a rep, dizit Cic. io Orat. pro Sezl. [ c. XV. j TerentinsprologoPbormionis [iaii.]: Fostquam poeta uetus poetam non potest retrahere ab studio. A corporis commodis sc. laiudaotur. Sic statim qnod in ediiionibus est: a Hatura in laude, si sit dignitas atquejorjna, io MSS. ut Erf. Caucli. Pith. Duisb. ct in Cratand. td, in laude uon legnnlur, ut toius locus sic repnrgandus essc a lot pannis, quibus ohsilus fuit, mihi Tideatur: Educatio in laude, quam bene et honeste in bonis disciplinis tempore totius pueritiae fuerit, In vituperatione, inde se' retraxisse aperte, A corporis commodis. A natufa^ si sit dignitas, Graet. Fer omnem pueritiam educatum sine \erbo esse Ltrid. II. UI. IV. Ed. Med.
Sed. in Ed. Omn. educatus tota pueritia fuerit, In Tetoaussimis Leid* 1. Vos^* I. totius pueritiae fUerit. In Voss. II. simpliciter: n» bonis disciplinis fuerit, Ovu, Bonis omisit C. per totam pue^ ' ritiam fuerit educatus A. p. o. pu. educatus fuerit D, p. o, pu, educatum C totius pueritiae fuerit B. In bonis discipltnis fuerit T. tempore totius pueritiae fuerit Of. A. Tum tv. e contrario desunt MSS. O. Ed. Med Bene. Contra Ed. Omnih. Oitd, In , pituperatione ora. B. E contrario plane om. ABCDET. DeinHe: Voss. l. Leid. I. Ed. Omn. inde se retraxisse aperte. A corporis commodis, Verisfiime; siculi inde se retraxissejaperteprtktbeuiMSS, O. et Ed. Mcd. Sed ad corp, commoda exfiihent quidara, at c, commoda Voss. II. Leid. III. E<1. Med. Vt c. commoda Leid. If. Ooo. Inde se retraxisse apertcy a c, commodis AB (iu quo hinc cst pro inde) CD ( qui om. corporis) T. Deuique a anle t. watura deest Vo^s. III. Leid. IV. Absunt in laude a Voss. I. U. Leid. I. IV. Ed. Med. Bene omnino [haud dubie]. Voss. II. a naturd dnta. Ood. Natura sine praep. d A. a m. pr. ( a m. s. a natura in taude) B. et natura Cl). Praeposilio etiam abest a Toric. Sch.: bene et honeste — educatum esse;'in pituperatione, contra, Delnde transire oportet ad corp. commoda, A natura in iaude: si sit d,, iudicanSy quHm bene et honeste — fuerit recta improbaium esse ab Ern. quia sic mutetu^ consiructio, quae a pnecedcnle non debeal ditcre^arej tum iila: ind^ se retraxisis ire oportet Ad> corporis commoda, A naturai in laude t •i sit dignitas alqae forma^ laudi fuisde eam; non quem-•dmodum ceteris^ detrimento atqne dedecori: si Tires atque velocilas egregia; lionestis exercitationibus, et industriis dicemus comparata: si valetudo perpetua; diligentia et temperantia cnpiditatum. In vituperatione ^ si erunt apette, cortDpta este ex verbis: deinde transire oportet. Et ai jnaxime Telimua breTioremformulam acorporie commodie lueri, lasnen 'viilgatam meliua coBTeoira sequeniibat: Deinde revertemur etd extraneae ree, Denique in laude recte defeDdiMe Ern., qune abcase non posainl^ quia oppopaDiur seqq. in vituperatione. Grae?ii ralionem probavit nec lamen recepit Orell. Codicom conaenftiit eviDcit^ GracTii raliouem u&ice Teram esse, niai quod pro tt. tempore totiue pueritiae tuiiua videtur tcribere: per totam pueri-' iiam» Looge enim ett probabiliua, tempore totiue p, etie iuter* pretameDtum iUius diciioDis, quam cootri. L. Pro tv«' JhpitU'». pera/ione e contrurio duo Grjrph. B. C. Xn pituperatione inde <ftftrahere. Brvt.
Si eit dignitae atqueforma] Erf. ei digna atque forma, Piib* ai eit dignitae et quaforma, Grabv.
Laudi fuiese eani] Erf. laudi fuiaee ea* Nou male. Tdsm* Lcid IV. Ed. ftlcd. laudi fuieee ea. probe. Oud. £am Codd. reliqui omnes. L. Tum eicut ceterie Voss. 111, Oud. Non om. B. £.
Honeetie haec exercitationibue et tnduetriie dicemue'] Erf* Cavich. et mullae edd. honeetie haec exercitationibue et induetriis ea dicemue. Cur Grole.rua delevit haec qood exiat in Pith. Caocb, Erfnru ecplerisqoe melioribns ediiionibos? Sic paullo aote Erfort.: ai eit dignitae atque forma, laudi fuieee ea, Grasv.. I/oneetie haec exercitationibue. 6io MSS. O. et Edd. pp. Vulgo male ab« c»i haec. Oid. Honeetie haec ex, ABCDT. L, Induetriie dicenme comparata"} Erf. induetriie dicemue ea com" pitrata. Lamb. ed. induetria dicemue comparata. Grabv. Leid.lL aique induetria. Leid. IV. ct £d. Med. et induetria. Sed plurali qooquc u»as esi Vitrov. I, i. et praef. Ub. Vll. OuD. ^tque in^ duetria C. et induetria E. ei Oxonn. duo. L, Si valetudo perpetuas diligentia et temp* cupid."] Est a PaL quarto et aexto^ neque aliler Becichenii codd. quam qnod ii praelcrca ei paletudo eet perp, \p9pi9 boc asqne impressi: ei paletudo, ex perpetua dilig. etc. nam perpetua 'poletudOp «adem est cum conetante, coi upponitor poria, Grut. Sicest; conetanti opponi* tnr pariue, Sed ut iode probaturua sit paletudinem perpetuarfi ila dici apad Laliuos, Tcreor nt probet. Capite quidem Y., occnrrit incolumitae perpetua^ ut et IV, 43. Sed inde Taletudinem perpelaamdc bona (nt vocat 1 Invenl. 60) dici vix sequclur, praesertim si vel ex ipso Cicerone la Attic. i3 audiamoa perpetuum mor^ bumjurabOf ex formula propria et aempiterna JuriscoDSultornm,, vei ex inftcriptioue apud Sponium adhibeamus ca verba. Qui trane mare erunt pel qui perpetua paletudine detinentur, Itaque ot recre ab Gruiero tb [v.] ex deletum reor, ita nibil Tidco caussae, car ooa retioeamus paietudo, perpetua diligentia. Ipsa valetudo ae saiia ptobat non fuisse variam. Gromov. Edd. 'muliae: ^ipaletudo, ex perpetuadiligentiaettemperantia cupiditatum, Ed. prim.: ei po^ litudo p, d, c. t, c. Jlecte GiODOfiua osteadit poletudinem perpe^' 1451iaec coxporis coinmoda/inftle Iiis xuum diceniiMi qnae caaa et natura, tan/^nam quilibet gladialor habuerit; si Bon ertuit praeter formam^ omnia ipsins culpa> et intemperantia non fniBse dicemns.
fuam dici de itt» qiu perpetiio adverM cenilictentwr Teletndine* Itaqne distiDgoendam: si poleiudo, perpetua diligentia et temp^. rantia cupiditatum, liimirum comparaiem etsc. G&abt. Si ^n* letudOy perpetua diligentia, Ite disiioguo. Voss. I. III. Lcidd. O. et £d. ued. si valitudt\, ex perp, d. In Leid. ili. si f*. esi sx perp. OuD. Valitudo -ex ABCD. Praepos. ex est etiam in £ ec Oxono. doobns. X.
Male hie ZMiim] Edd. His male usum, Erf. et Capcb. ds hU usumdicemus, Gauchius cooitciebatforte ffortftsse] tciipinm foTate: Ais deusum dicemus, pro commnniore ahusum, ^jon ntillae enim ▼ocrs in his Blietoricis leguntur, quae alibi non reperiat. Sic paullo antc industriis pro indnstria. Grasv.
fuae casu, et natura\ Sic habent omnet libri mattvecripti, quos qnidem viderim, et plerique Tulgaii. Qoidam tamen repo* •ueruot, casu et fortuna, plane temere et mendose. Ita antem eC SerriusSujpicius in epist. ad M. Tullium lib. 4. [ep. la. inii.] ha>c dno coniuogity casum et naturam. Sic enim ille: ^JStsi scio non iucundissimum nuntium me vobis aliaturum, tamen quontam t.asus et ntitura in nobis dominatur, etc, Lxihbih, $i non erunt praeter formam'] Meus codex: sin erunt praeter formam, Erf. si non erunt propter formam, Gbabt. Leid. I. sin erunt, Oud. Praeter formam, Uoc excipi docet Sch., quin for* mae digoiiasy si a nalura fuerit, malis moribos deprarari possit} sed si natora eam non dederit, nemioem posse, ut aiaC ille apnd Cic. de Orai. ll, sibi formam ipae fingere.