p. 687.9 cum praecipit: Commieerationem^ bret^m ette^ oportet; nihil enim lacrima citius arescit, Sunt autem baec ipsa verba ayctoris ad Hcrennium d. 1. quae Cor^ nificio tribuit CrcsoUius, qucm siipine descripsit Pareus ad Quinctil. lib. VI. cap. 1. p. Soj., ubi dictum iUud sine auctoris indicio Fabi^s profert His piura simUia passim deprehcndeot iUi, qm adcurata lectione singula artis Rhetoricae praecepta scriptoris utriusque compoaentt quae vel^ plane eadem sunt, nbi praeccptor He-? Tennianus TulUum sequitur ac dcscribit, vel cUssimUia, quando ab co dissentit ipse, aut aUorum vestigiis insistit.
*) IuccrUe anctoritalU Toc«baIiiin« Nee pro eo, qQod ett decerpere dicttUQ es«e Tidetnr, licet dejloratio hoc - seofu apud TertuUiao» adTers. Val, 13. **) Supra iam iuonitum, ex Schuetzii sententia Boo apctorem ad Hereunium Ciceronis Rhetorica s. libros de xn-* ▼entione compilasse, sed potius Ciceronem libros ad Herenmum. •dhiboisse, ^unm de inTcntione scriberel. ***) Legu^iur.
C2 xxxTi PETRI BDRMANNI SECUNDI Sed praecipae ex dilig;enti otriasqtie anctoris comp^Ta* tione, sinffuloromque capitum.collatione, in quibus eadem traduntur praecepta, plurima ex scripturae Tarietale indagari possunt a Criticis ad lectiones veras in alterutro scriptore stabiliendas vei falsas reiiciendas, XXIX quod frequentios a viris doctis factitatom vellem; qoemadmodom d. 1. lib. I. ad Heren. cap. 8. legendom esse: lUucl genua narrationUj quod in personiM pofilum estj debet habere eermonis feetit^itatem j animorum dissi^ militudinem, grat^itatem, lenitatem, epem, metum, euepi^ cionem, deeiderium, diseimulationem, errorem, mieeri^ eordiam, rerum varieLatee, ctc, constabit ex comparatione lib. I. de Inv. cap. 19. prope finem: Hoo in ge^ nere narrationie multa ineese aebet jestivitae ^ confecta et rerum parietate, animorum dissimililudine ^ gravithte, 2enitate, epe, metu, suspicione^ desiderio^ dissimulatione, errorcy misericordia etc.., onde patct, male viros doctos primo in loco levitatem praetoiisse, et errorem exponxissC) nisi leuitate altero in loco reponi praestet, ot grauitati opponalor. Istius gencris plorima a me observata addi posscnt^ si holos, qood nonc agimos, institoti essent.
Ab his vero,^ qoi Locio Cornificio Seniori, eidera, qoi in bello ciyili lolii Caesaris Qoaestor et pro Praetore missos foit in Illyricoro, hos ad Herenniom lihros adiodicant, in diversa abit Gcr. loh. Yossios de Nat. et Const.^ Rhetor.^ cap. XIII. ^^ coi varias virorom doctorom hac in re opiniones breyiter recensenti magis credibilefit, esscL. Cornificiom prioris Cornificii filiumt qoi Caesaris Octaviani partcs secotus Brutom lolii Caesaris percossorcm pro tribonali accusavit, et Octaviani Triumviri favore Conspl fuit a. v. c. dccxix. Sed docendum fuisse Vossio existimamus, Comificium hunc filium inter Rhetores vcl artis Rhetoricae pracccplores ab aliquo veterum, Quinctiliano aut Suetonio, laudari; ?uo eodem arffumcnto refutat Nascimbcnium, qui. in lomment. ad lib. II. de Invcnt. faoc opus largicndum coniecerat Laurcae Tullio, Ciccronis liberto, qui ct ipse Ciceronis nomine audit *), ct cuius exstat nobis Epigramma in Academiam, Ciceronis villam, auod caidi lib. II. Antholog. Lat. ep. i56. £t hinc in aliam *) Alicuius nomine audire pfo appellari, non dici poMc pato. Horatiuii i;ui*li'in Ep. I, 7, 07: rexque paterque Audisti corattt n«c yerbo parcius absenaf led lioc aliter couforDUlum.
PRAEFAT. DEDICATORIA. xxxni fDtius coniectaranl deflectit Yossias, esse TuIIium ironem, CiceroDis etiam libertum, quia hunc inter Rbetores illius aevi nomen habuisse, ex Plinio constet, Si lib. II. Hist. Nat. eius meminit, quemque inter letores claros retulerat Suetonius, ut ex Indice' Achillis Statii gatet^ ubi post M. Fabium Quinctilia* Dam ultimus illorum, quorum vitae a Suetonio dcscriptae perierunt, vulgo recens^tur iul. tito, sed pro xxx quo Tuu TiRO legendum ceasent. Sub Iiuius nomine arcumferuntur hodie Nolae scribendi compendiariae in fine Grutcrianarum Inscriptionum: illius saltem quasi auctoris titulum iis praefixerunt, quia notas bas pri-Diiim commentum esse M. TuIIium Tironem scribit Hieroovmus in Cbronic. Euseb. pag. i56. ed. Scalig. I^oonuila qaoque eius scripta de Usu et Oratione Lin^. guae Latinae, Epistolae^ Pandectae de variis Quaeslionibus, a Geilio, alja a Plutarcbo mcroorantuf; Tide potas ad Gellium lib. IV.. cap. lo. Id certe probabillus mihi adpareret, si quid m his divinando a&-lequi £as sit, quam quod nonnulli de Ciceronis filio somniarunt. Sed quem TuUii filium intelligantt ip ambiguo rclinquunt *). An illum, quem secum de ratione dicendi disserentem introduxit^ et instruit in Bialogo Partitionum oratoriarum? Hinc furte haec opiuio nata fuit. Eumdem opinor, quem Trebonius Ciceroni scribit lib. XK. ad Fam. Ep. 16. se Atbenis Tidisse dediium optimia HudiU y summaque modestiae fama. Quae ad filium M. TuIIium refcrcnda, cui libros de Officiis inscripsit; scd bunc Atbenis a Gorgia rbeiore voluptatibus et comissationibus corruptum a patre degenerasse constat, ideoque id vel solo oenecae refutatur testimonio, qui Marcum Tullium ni/til ex paterno ingenio habuisse praeter urbanitatem, cuique na-^ tura memoriam demseraty et ebrietas, si qua ex ea su^ pereraiy subdnxerat ♦♦), scribit Suasor. VII. circa finem. Vide de eo Corradi Quaestur. p. ayS. et scq. Nequc facile qucmquam opinor amplcxurum esse scntentiam illonim, quibus reierenda hacc Rbctorica Herenniai^a *) Pacile aliqul* poMit sofpicari, Bnrmannuin duo Cir<^roni filios liic tribulMe. Sed videlur Ciccronis filium boiiae ipei plenum ab eo<I<rni, (|ui poslea degeoeinverit, dislingucre voluisse. 8* Id Tero sequeuiWi apertistime doccnt. **) Merat bas roaliToloruAi ea1iimnii.s fuisse beoe docnit MiddleCouus ni Tiu Ciccroius toiD.
MXTiii PETRI BURMANNI SECUNDI ▼identnr ad M. Gdllionein, quia himc inter R&etoress reponic Seneca, itidem rhetor, et auctor Diaiogi d'e.daris Orat. cap- a6., <jui tamen dum ccdamUtroM Mcu^ oenath et tinnUue Gattionin reprehendit, itlum intev tcnnidos et Asiaticos Rhetores reponit. Sic lul. Caes. Scalifer lib. ill. de Re Po^. cap. 3i. et 34- quae » Kbris ad Herennium adfert, Gallioni tamquam cerio nuctori adscribit. Et Aldus Manutius in Pl^eCatione ad Nangerinm aliorum fide nairat, hh codice onodam MS. antiquissimo, qui Romae in Biblio^ca Palatina ex-'Stare ^cebator, trtulum hunc fuisse: M. Galliokis ftVETOUCOIltJIII Al> C. HERENNICTIi UBER PRIMUS, Scd ^deletum Gallionis nomen, ita tamen ut iegi pOsset, %t pro eo, nt fatso ac supppsititio, T. Ciceronis suxax perscriptum fuisse, licet ipse de rei Teritate dubitet.
Gailibnem hunc eumdem censet Aldus, a^l qoem exstat Ovidii Epistola in Ponticis lib. lY. Ep. Xl. ' sed in ^a Elegia nihil occurrit, unde a riietorices studio xommen^tur Gallio, cum ceteroquin O^dius non •omittat ilias stndiorum partes, quibus amici praecipue •excelluerunt, ut observat Patrnos ad Quinctilianum ^. ai8. Qoem vero M. Gallioncm innuant*) Scaligcr aliiqoe, hafereo. Gallio cnim ille, qui fratcr Sefiecae 'Philosophi et Lucani natruus fuit, antea M. Annaeus Novatus, non M. Gallio, sed lunius Annaeus iiatlro diclus foit, postquam a lunio Gallione adoptatus esset.
De quo plura tiotavi ad lib. III. Anthol. Lat. ep. i55.
Scd ncque ad illius aefatem hoc opus demittendum esse arbitror, ncque ad illum Gallioncm, quem sub Patris Gallionis nomine, ut ab allo distinguat, inter celebres, qui^ tempora sua antecesserunt, Rhetores enumerat <2i^inctilianus lib. IH. cap. i. circa finem: Scripsii de eadem materia non pauca Cornijicius, aliqua Stertinius^ nonni/iU Pater Gallio: aecuratiue vero prioree GcUlione Celeua et Lenas, et aetatie nostrae VirgirUue, Pliniite, Jiutiliue. Vides Quinctilianum adfirmare^ patrem Gallionem tantnm nonnlhil de arte Rhetorica scripsisse, cuius operam huic arti imp^nsam valde tenuem fuisse Oportlct, quia post non pauca Cornificiiy et aliqua Ster^ tmii, tiin^quain minoris adhuc et levioris curae laborem subiungit, nonnihil Pater Gallio, Sed eo priores Celsum et Lenam adcuratius hanc materiam tractasse; un- *) rniMgani, ^ isuiam coaiecturai^ papio y neqQe;lUi Gf^Ujpnji Pa,-tri, qai per{unclom w^o. <ura i^onijiijl^il cle ti^c. aftjB commentatos est, tribm nqssc operpsiQr^^ Jtios quatuor libros KhetoricoruiQ aa Hcrcniuuni, gij(eni,' Ulius Galr liaDis a€vo misse etUro probaoaujm wset; nequje aUi dusdleia nominis Gallioni a^iu^ica^dos/ qyefg- $t€;necajB Pbilosopbi fratrem, Rteloris vero fiHupi fec^Mnt jQohmilliy qui illius cum laude mcminit in prpoc^jilQ, lj$. III. •i V. Cq^iroTers. et ^ibL.pe eo vidc A. ftcjio^i Catalo^. Rtietar; aoud Scoec. }n MnioCrqiifon^-pag. iCf. vbi mter aHa aadit: Huiu^ Gaiiionia ^w Criiici ^u^ dan exiBiunarU Bh^^or.igqri^in ad Jlerfinnilffn ^fi^rq.^^ ^uop Corn^ficio QuinclilianiAs, Mf Tx^Uio liieronyxnui adtriht^ unu.Schottum yero ci^m J)e]tio mirc flvictuasae i^ dir stin^eadis Gallionibus, ad iU^m Fab^ Ippum Patruu/i meus lUfttaTiit..'
Ceterum ha^compi^ b;|c;t;c];ius cmumera^ cum ^^- uxu maduitt coutroversa siat et inccrta^ m^m pe;rsuatfiAStp -mom est, uUro Te, Sw^ersi pplitissime^ cpn(ccj^urup|t venim horum Kbetoricorum.^ Hererniuim aucto^eiix. Jifnotum jnobis Were, quqn jCiiccranem^ ipsuni csse qui ' .aegant, iis me accedere proiiteor. BccicVoip cnim ei Sinibaldo AiUoninp Ae^u^^uam adsentiri ppf ^UP^. r. 9Hf 9 at CicerGni jios libros ^d^ersus K^pb. jBegiuip ^v^adi.-ccnt, pro seotentja su^ praedpue apfer^ut, fit jm prir ma acje coUocant Ula, quae occurrunt ^) Iib.I. ^ap^^^.: TuiliuM heree meus Terentiae uxori rn^ae JT^f Jf ^ondf f»aeorum argenteorum dato quae yolet^ in qujjbus vcrbu C^ ^ se ipso encmplum ducere videatipr Ciccrp,^ i{-igitur id opus esse, contendunt. Rc^ius vero inde 9o&ii€ig**) argumcntum deducit, quod si in adoles;-centia hos libras sibi excidjsse fatcatur ipse> pateai indc falsitas tituli, qnia tunc nondum uxorem Tereu,-iiam dujccrat, aut niium Tullium procrcaverat. Cer^ probaodum fuissct BccichQmo, Ct Sinlbaldo Antoninp eius nes^ifja prcmenti^, Ciccroncm valde iuvenem antje bas artis Bbeloricac libros a sc conscriptos Tcrentiaqi in matrimonip^ iam habirissc, ac Tullii patrcm, ^uiss^, oui demum ei jiatus fuit, quum annum actatis /jnaoragesimum tertium ^gcrct; vcl si pra^ccpta.b<M^c J^be- *) L^guniur» **) Legitur in E<Titione Baia%ji voxttidiag, hauli «liibip cnlpa oprr«niiii. SchucCiInft in Praef. m\ Cic. opp. omil. p. XLI. rilidil vfi*f#i"f; iect«, noo 4st «lind.«ocabailMi, qmid lun; locu poiirre potni»*«t «cripior.
XL PE*Pftl BCFRMANNI SEGUNDI toricA' ifido^ese^tts ' quidcm m jCbrninentarios cotiicccrit» ca tamcn,'ntatariori ketate' cdidissc, hac uxore iam ducta. ]■ TuUiuin cnim 1iae<; in 'adolesc^ntia scripsisse ^iit edidjsseVirirffutat ipsum opcris initium, ubi se negoHi^Vfaiiuliaribus ita. imp dicit^.iit vix satfs blii ^^^dlB cloqticntiae sibr snpcresset, quod ih philp-; sophi^' libcntftrs consumcrc consueTerat,. cui non nisi ^^nibt' bpetaqpi dcdit: quac bstcndunt vimm natu gprandiorem ifbtiWero. adolcisfceiitcm loqui, ^idMque* baec Ciceroni,^on* (ionvenire, iqui Rhetoncos IWifbs rudes tt inchoatbs ^siM adolesccntulo cxcidisse queritur. Et hbc praecipUiB intetilla, quib,^s''Cicerorti abrogat hoc opus, ur^uet licbliiis "Prou^tiUS;, fnttio notarum m* usum*l)elphmi e^tartim^' qui p«irtim cx vocabulis duriorifius*? et nonnuBi^; bt ait,' absuhlis, 'pucfilibus, el a libris de Oratorc discrepantibus, in jllorum partes etiimi transjt, *' qtir<5otl(ifflc&i tribuunr, cuttft' nomcn litulo' inscripsit, quod prbptef^^<3fuiactUiarii ^uctoritatem non firmo ad-'ttioduirn t^ib ihniti, iani s^pra satis dictum cst; cumque MXiii iii Ijbris ad Hercu^itim et de Invcntiprie plurima t)ersimill traclentur modo^ cxistimat' ComifitAum hort»-os sdbs et Ciccronis fontibiis irrigasse, vel utrumq* «Rhet^ris alicviiUs antiquioris' Hermctis aul Herrinagotae risrtilos fiiisse consectatum. "Sed eo decurrerc vix neeesi^e yidctur, quia fle Hermete isto Rhctorc, et auctbris 'luius praeceplibre; res valde inccrta est. Mihi tamdn, ut ad Terentiam Ciceronis lixorcm, filiumque cius ' Tttlliium revertar, alio argumento, quam quo fecitRcgius-, hic utcndum vidctdr, ut illa, quic a 6cidchemo ct Sinibaldo Antotilno ei obiccta sunt, amovcamus, nimirum aut mcntibncm uxoris Tercnliae ct filii TulKi parum probare,* Ciccronem ipsom operis huius^ auctorcm essc, quia more Grammaticorum vd lurisconsultorum (narii Ibquitur illic de filio, quem patcrfamilias^ hcrcdcm fccit) generalia haec tantum et vaga nomina sint, qulbus uti liceat cuicumquc Grammatico aut Rhetori, adhibito tantum nomine pro- 5rio uxoris ct filii intcr antiquos notioris, quemadmoum saepe apud lurisconsultos: TYiius fiUut meun Iwres eatq; si moriatury antequam pubes factus sit, tuno Seius heres esio. Titius heres esto; si hereditatem rion creperity^Maeuius heres esto, et similia tritissima. Vcl, qi|od aiihi verosimilius ' adparet *), iis in vcrbis TuUii *) Fidetur diccDdum, N«m apparere eti manifestum esse et eyi-' PRAEFAT. DEDICATaarAA m ac Ikrmiia^ noxmna mtritsi fiiiase ab imposCoribiis, ot eo nia^s operi him Rhetorico ea arte quasi et fuco illifstre Cieeronis noapen iiucriberent; idemque dieen^ iam coniicio de TWcifcifiBfif menttone, quani^pro sua opinfone tto^^ddnxisse'Beci«hemiim, eqttidem. miror, Kb. IV. cap. 5o. fin. Tanutn i» Tuscuiano ^uitkm coepf intianite, ot in utdetm' fundammkti^ aedificar0,-\\t\ adriirmari eliampoiest ^^Tmcultmum in geneni sumi pro qoavis villa 'eie|{antiori- in agraiTusculipo'. aita, qui praediia siiperbiS2[tmis erat qtiasi cdnsitna^. unde. et Tu9euianum pro ▼illa quacumqoe magnifica dimtiir; vid. Hotoman. ad Cic. IV. V*rr. 57.* p. 278* Vel dontque lecus hic nonnihil faTereposset scntentiae Vossii, TuU Irum Tironem divinantis, ul bic CiceronisJibertua loqui videatnr, dicatque se aedificare in iisdom funda^* inentis Tillae incensae, quibus antea Cioero ipse ihae^ dificaverat: iicct prius malim^ quia non consJtat, Tironem post obitum Ciceronis possessorem eius yillae (bisse, sed Antistium Veterem, ut patet ex Epigrammate sopra indicato. Ne autem temcre coniecisse xxxiT ▼idear, quae de Terentia coniuge ac filio TuUio, ab auctore operis ad Herenninm* memoratis, modo dice-- -bam, erant, ni fallor, mamiesliora, si conferantur cam aiio loco ex libris de Inventione, ubieodem exem- Ilo utitur Cicero, sed omisso utroque nomine proprio. psa verba lib. I. ad Herenn. cap. 12. sic^occurrunt*): PaierfamiUae quum fiiium Jiereaem faceret, testamenio vaea tsrgentea uxori iegatdt hoe modoi tvlliuS HERES MEVS TERENTIAE UXOHI BIEAE XXX PONDO YASORnil AR-GENTEOBUM DATO QUAB TOLET. Post mortem eiue ^asa pretiosa et caelata magnifice petit muiier. Tidiius se, quae ipee volet^ in XXX ponde ei debere dicit, Haec, inuam, verba comparanda sunt cum similibus, qruae rguntur lib. II. de Invent. cap. ^o.: PaterfamUiae quum filium heredem faceret, paeorum argenteorum centum pondo uxori euue eic iegauit: HERES MEU^ UXOBI MEAE VASORUM ARGENTEORUM PONDO CENTUM, QUAE VO-LET, DATO. Poet mortem eiu» tfaea magnifica (lcg. ma^-nifice) et pretioae caelata petit a filio mater, Jtiie ee, quae ipse ^eiiet, dehere dicit. Hic nimirura rogatos vcden4, Proiode clici quideni potest: Hnc t/ero*imilius esse ap" paret, uec lamru: Hoc mihi perosimiiius apparet, Nequc iavile inTeoit^tur, qui vcteium ita Jixerit.
Digitizedby VjOOQIC f, uu EBT&I BDIIMAHNI SECUJfPI Kfli iIIm, ^i cz vnUi iiftif firims loci ad Hettr^i- «m, Tuiiimt hgrtM mem9 TtmUs^ UMmri meam «ic*. de-Cndare coDantar, Gomnon iptum opcri« auelorefli ioipii, cor i^tar Mn icripecrtt: poimfati^iHaM quum fi^ iimm JiemUmfacerem^ mim «mt» if^gmtd Jko€ modff etc.
et quonedo faaec scribens, dnm Ti«eret« |Kiloerit ^d^ dere, qaae se defuBclo tater uafircai filniiiiqiie acta faeriot: Poet mortem smMa pm^ mmitor, JWu^ oi se dare diait; ^oae ccrtc ridiriU et absorda ottnt^. oisi qaif arguian relit, TcrUs ictis Pooi mortmn ekc« poni tantaM a scriptore Tivente caaoni *), qni post nortem suaoi locaiQ posset faabere, $ed cnr« qaacsot in opere de laTCQtione, qnod Cioerooi «t ^raainain adacriU^r, nooiina propria absunt^ Mer^t mems utpmri meae dtUo etc., el in altero ad Herensiinn, qood ^l inTenem scripsisse ToliiDt, anteqaam mantns ant pater esset, Tel penitas ei abiodicaMir, inscrta addnn^ co&iugis ac niii nomina, I^uIUm Mret TeretUime uxori meae etc, nnde clarissinie liquere arbilror^ Tei iofterpobta a mala manu esse faaec nomma, Tel alium ac dirersoin a Ciceronc, et quidem ciasdem aeri aot pauUo poat XXXT illius obitum TiTcntem scriptorcm loqui, aed ex consoetudine Tcterom artis rbetoricae ct oralopiae mafnsfForum in eiusmodi^ argninentorum exemplts frequentata oti tantum fais mrorist filii'» et alioi Tillae Tnsculanae nomintbus propriis, a celebri et illustri oratore Ciceronc dcsumds, tamquam loquerctor qise. 11lius igitar acTO proxinnum fMe Grammaticum tcI Bhetorem, adfirmare ausim, siTC cum Yossio TuUitim Tironcm, Ciceronis Ubertum, sive quod tutias Tidetur, inccrtum essc scriptorem, de qoo nibil^ aut parum qobis cons(et, quia plura etos opera bodie non superaun^ sed Cicercmianae tamen^ ul dixi; ac^tis statuaouis.
Quod Tcl hinc, ut alia omittam, colli^i posse opinor, quia omnia virorum in Rcp. Rom. illustrium) quorum mentionem tacit, cxcmpla, el poetarum Tcterum, quae adfert, loca, ad Augusti ' aetatem non ^ extendantur; neutcr enim ullius Caesariani tcI Augustei aeTJ poetae usqiiam meminit, aut excmplum historicuoi istiiis temfiori^ adfcrt Cui scntentiae nc quis obiiciat illa, quae eguntur Ub. IV. cap. i.: Etenim cum poasunua ah Jt^n^ nio Mumtum aut a Graccho ponere exemplum, videtur e^ee arroganlMj ilia r^elin^uere, ei ad sua devenire, Nequc coim ultinia loci fauius verba indicaut auctorem muitis PRAEFAT. D£DICATOIUA. kud ' lecaKs iiJi ^stMtem a GraccJii et Ennii «KempRs, ut ad inferiota Micjendus sit temnora, cvm^ sic Oioero ipse potaisset lo^i, adeoque et alius detate ipsi compa^, Bttde pateC, ea referri posse ad aetri a Cicc^oniafHi ao^ tate noo remoti ezempia, a qnibus abstinuisse Tidctur, Qt Qttinctilianus lib. III. cap. i. etiam testatur, ae pepercisse nomtfiibtis et exemplis yiventimi, quia ven^ torum eyat*) laudi corum lempus,^ quum ad postcros ▼irtos duret, neque invidia pei^eniat: quam caussam edam esse^ existinfo, cur auctoritate et exemplis Ciceronis, cuims recens nimis erat memoria, non «tatur liic auctor, tcI eodem tempore vel paullo po^t eius aiOTtem scribens, <I^4 c«^«roquin postcribris acvi Rhotoribtts et Grammaticis frcqueivtiori in usu est, tft (^inctiiianus aliique passim fecerunt; nisi dicamus, ^ Ciceronis mentioncm dissimulassc hunc scriptorem, quia iliios de Inventione libros passim descripsit. £t his qoidem argumentis alios hactenus usos i^oro, qucfn* adBiodum viris doctis inter illa, quibus Ciccroni redle hos libros adimont, obscrvatum dubito, auctorem kxxvi bunc aliod opuis suom tdriiM GrammaticaB memorare lib. IV. cap. la.: ^atc qua raiione pitare pojfsimusy^ Jrie Grammaiiea <lilucide dieemHMf ut pro di$cemus tx MSS. praeferunt Groterus et Graevius, qui recte notat diktciA discere locutionem Latinis ignoratam, scd di-^ Imeide dicere, vc?l docere, usitatissimam essc. Sic enim et Kb. I. cap. ty. Sedulo dedimua operam^ t4t breuiter et dilucide, quibue de rebue adhuc remus, l|'a rem dilucide narrare lib. I. cap. 9. et dilu^ eide loqui |ib. II. cap. 3. In primo tibro ioquUti eumue de exordio ctc. nec phiribue uerbie, quam neoesee fuit^ nee minus dilucide^ quam te 'tfelte exietimabamus. Lib. I. de Inv. c. 33. Sed quia non eatis alicui fidebitur diiu^ eide demonstratum, et alibi. An igitur hi ad Hercnniom libri auctorem habcnt Ciccroncm? cuius opus ^rtis Grammaticae ignotum pcnitus cst, neque enim ita deperditum illud Cacile cxistimandum est, ut nulla scripti huins Grammaticl Ciccroniani superessent vcstigia Inter Fragmenta illorum, quae amisimus, aut nusquam eius apud aliqucm Grammatlcorum vclerum exstaret mentio.
*) AectjiM eeeet f ut in oratiooc obl«qu«. Meliu» etiam euum ttm" puSy quo<l QuinalUtna. 1. c. po»uii.
xuw PEa^RI BURMABTWI JSECUIT©!
Secl iam diutius foi-te *), quam fas erat, de auctore horum ad Herennium Rhetoricorura Tua tempora me moratum fuisse vereor, Amplissime' Sweersi, quae Ciceroni perperam adscripta esse^ Te mihi adsensurum iion dubito, meque satis ex voto refujtasse argumenta illorum, qui vel TuUi^, vel Cornificio, vel alji cui- « curaque scriptori, levibus nimium coniccttiris innixi, ea adsignarunt.^ Rcliquum i^^itur Tibi videbiiur esse, ut yerum ac.genuinum ^betorici buius foctus parcntem indagatum a me., certisque notis et indiciis probatum exbihcam, ^uodiure Tuo eju^cre posses. Id qui pra^ stare valebit **), magnum mibi Apollinem forc agnoscam, partim quia nulla Rbetorum vel Grammaticorum veterum nobis supersunt monumenta, quae eumdem ve)^ similem auctorem prodant aut demonstrent, partim quia non alia huius scriptoris ad posteritatem pervenerunt opera, c quibus ve^ ad liquidum deduci pbssit. Ciceronem sane ipsum non csse, sed Ciccroniano tamen aevo vixisse, vel paullo pQst eius obitum hacc iiteris mandassc, ac promdc ad inferiora tempora miaime detrudcndum esse, non infirmis rationibus me ostendisse opinor; scd nomine suo auctorem ignotum uxvu e situ cxcitare, atque ex tenebris hisce in lucem protrabcrc, cum a quoquam fieri posse dcsperem, sanius et modestius vidcri, ut ignorantiam candide profiteamur ^ quam vagis vel tcmerariis coniecturis et hariolationibus orbi erudito illudamus, mecum iudicaturum 1 e au£uror. Hac igitur parte deficere et claudicare malo nanc qualemcumque nostram coromentationem, quam operam me ludcre, et irritum laborem perdere; quapropter faciliorem mihi peniam deprecatio^ niit arbitraoor fore, ut fcre cum Quinctiliano prooem. Inst. Orat. loquar, quod, cum inler diversas ei quasdam etiam inter 8e contrariaa t^irorum eruditorum opinio^ nes difficilia esset eleclio, ei non inveniendi nova^ at certe de illia iudicandi ^ partee mihi eumserim, Quod si Musis non omuino aversis mihi succcssissc censueris, de aliorum suffragiis, bcncvolis an iniquis, minus sollicitum me rcddcs. Ad altoram itaquc Epistolae huius partem, scd multo brcviorem, qua novac huius cditionis ralionem Tibi me redditurum promisi, accedo. ^ Quam sub exitum scculi proicimc clapsi cgrcgiam Ciceronis cditionem^ suis cl oplimorum commcntato- PRAEFAT, DEDICATORIA, XLr nim aninladversionibtis instructam, inckoavit Cefebcr>p> riinus •) loh. Georg. Gracvius, ad finem a viro prae-* daro non fuisse elaboratam, merilo dolemus. f^am Epistolas tantum ad FamiHares et Atticum, libros de Olficiis, Catonem Maiorem, Laelium, Paradpka et Somnium Scipionis, tum Orationum Yolumina absol* visse eunn non nescis; obstante fato, ne et reliquis primam admoveret manum, aut supremam imponerct: quorum tamen nonnulia notis suis adornata et editioni girata reliquisse, et iam typographo suo commisisse raeviom suspicor, ' quae aliquamdiu illic delituerint^ et post utriusque obitum alio, ni fallory aberraverint.
Illam ccrle sortem subiisse incditas hactenus **) has in libros IV. Rhetoricorum ad Herennium, et in partem Libronim de InTenlione, mihi patuit ex schedls earum autographis^, quas duobus fasciculis comprcbensas ante paucos abninc annos quum venales nostra in urbe ex* poni viderem ab obscuro quodam vilium libellorum tabemario inter nescio quas futiles quisquilias, nihil cum literala eiasmodi merce commune nabentes, quibuls loco non suo sed valde alieno immlxtae vagabantur, cas iure emtionis adquisitas ab interitu vlndicaveram. xxxviii Sed ne solus invento hoc thesauro fruerer, illas in pablica rei literariae commoda typis describendas, et Graevianam Ciceronis edilionem, insertis aliorum nolis iilum in modum, quo Graevius ipse priora curavcrat, et haec quoque in schedis suis dt^erenda not^verat, hoc volumine augendam csse exisiimavi, praesertim cum Rhetorica ad Herennium, et de Inventione, ^ non edita fuerint a viris inter Anglos eruditissimis, Davlesio, Pearcio, Ih. Bentleio,^ Toolvo et Cockroanno, qui Graevianae edltloni reliqiia Clceronis opera ct curas snccedancas ***^ eadcm forma addiderunt; ratus me gratiam non exiguam ab elegantiorum literarum cultoribus hoc munere initurum, simulque operam non inatilem, neque a statione mea publica alienam navaturum studio eloquentiae, cuius egregla praecepta uterque hic libeUus complectltur.
*) Velehrtj apnd mclioria aevl •criptoret tIx ftliter, qii»m de hojniooin freqneuti», Atque ita «pnd Ctceronem de amiclt. 12. ccf leberrimi dies dictintur ab lioininum frequentia celebratiasimi. Flinius auiem 34, 17, 7. celeberrimum arit Crammaiica dizit* Poeiae pro crebro u»iirpaaae invcnrantur.
•*) Hucusquc vel adhuc, ***) Curas succedaneas qno «pnau b. I. dizerit BniiDaDnua, inceriniti* O^ipae, perituli succedaneUm »Yi PETRi BURMANNI SECUNDl ConteKtum iUorum Cjceronii operam; <Itiae ipse edidit Graerius, ad splendidam et emendaCissimam Fe-Iri yictorii editioncm, quae Florcntiae apud lunlas an. €i3iDLXti. prodiit, et hodie rarissima atque inpauco* rum manibus est, conformavit. Ylctorio enim prae ceteris salutem Titamque debet Tullius^ adeo ut eius iospitator dici mercatur. Non tamen religioni duxit GraeviuS) aliquando ab ea recedere, ubi vel sana ra-* tioy vel codicum praestantissimorum aucloritas id sua-* derct. Haec vero opuscula Rbetorica ad sex codices antiquos recensuit, quofum Erfurtensis omnium opli* mus et Tcterrimns est, cuius ope plurimas labos, quae praecedentes foedaverant editionos, etiam aliis CJteronis operibus feliciter abslersit. Illius codicis usum ha--buit^ a Fred. Bened. Carpsovio, Senatore Lipsiensi doctissimo, et loh. Tentzelio, ducum Saxoniae domus Grotbanae Historico, scriptisque eruditis claro. Vid. Tieocori et ^Sikii Bibliotb. Nov. Libror. T. V. p. 688, et 689. ubi Orationum editio Gracviana recense^tur. Allcr est Duisburgcnsis, quem olim Fr. Fabricii fuisset toties Grnlcro laudatum, putat ad lib. II. cap. 16. pa|(. 87, Deinde Puleaneumt Cauchianumt suqm quo-< quc codiccm, et praecipue Pitbocanum, adbibuit, quo* rum primus a CFaudio Puteano, eruditione et bonoribus illuslri quondam inter Gallos nro« socupdus » loh.
XXXIX CauchiOf Ultraiectinae olim civitatis ornamento insigni, quartus ab egrcgio illo et de literis tam praeclare merito Pctro Pitbopo nomcn habet. Ab Eduardo nempe Bernardo, Oxoniensi, non vulgaris doctriuae viro, habuit ciemnlar edilionis Argcntoratensis Lainbinianae, in qua Pithocbs Orationes et alios Ciccronis libros cum membranis manu exaratis contulerat, et minoris Grjrphiaqae an. iSSo., cuius margini idcm adnota^ verat varlas lectiooes ex duobus IVISS. exccrpt^^s, iutcr quos codiccs optimus erat, cum quo Gryphianam composuerat *); ut discimus ex Graevii praeiationibus ' prululiMe inT«niuDtnr ICii de eo, qui pro alio succedlt ciilpae, pe-> riculo. Couira luntiniu 38» 6, 3. succedttneum regi diiit, qut •ubniJMU* fit regi, {bcdert vel pacto aliquo) hoc eat qui ioferiorii fii digoiiatia cl quaai aecuqdua ab Hlo, poieAtati fortaM« «liain aubicctua. Eafceot i^itur curae succedaneas ootae Tiliores et /uiiioria pretii. 3ed Buri«ianoua vi<letur proprie dixisae curtts succedanea*, quae priorttin iuterpretnm nobia anccederenc, h. e* adderentur, Sed dob idoiaea auctoritate nititur dictio. *) ObacoiA kue Tcl Boa §Ml* perpeoaa ei cogitata, Exapectarea aote Cfceroifis OnHioiics, 4^ llbros dt Offitiif • Piihoe^ oiD Tfro et tflias Ciceroiii& edidones, praeter daas istas Lambinianaiii et Grjrphianam r ad Telostos' codiccs ex-<