Secunda via non valet, quia agere a se et non a se, non distinguunt personam assumentem et non assumentem, quia etsi Pater assumeret naturam, adhuc ageret a se.
Dico igitur quod cuicumque entitati competit independentia, illa entitas potest terminare illam dependentiam; sed filiationi, ut filiatio est, competitindependentia ad aliud suppositum, etilla dicitur uno modo terminus illius dependentiae, quia si aliquid terminat dependentiam nalurae humanae ad personam, illa erit propria ratio illius personae; filiatio est propria ratio Verbi, sicut dictum est prius. Si principium aclionis esset paternitas (quod tamen non teneo), tunc Pater paternitate generaret formaliter, quia tunc generatio esset formalis ratio producendi Filium; sic dico, cum filiatio sit propria ratio personee, ad quam dependet natura humana, ipsa erit formalis terminus dependentiae.
Et cum dicitur superius, quod non differunt essentia et relatio, nisi sola ratione, falsum est, ut declaratum eslprimo libro ', quia tunc Pater daret omnem rem, quam habet, Filio, et tunc generaret Patrem, sicut generaret Deum; igitur paternilas est alia res, et per consequens non solum ratione distinguitur ab essentia, cum totam realitatem essentiae det Pater Filio.
Et cum dicitur postea quod natura dependet ad personam inquantum relativum, concedo, quia illud est primus terminus, et aliqua relatio potest esse simpliciter independens, licet non sit formaliter infinita.
Dices quod illud, quod est simpli- lo. citer independens, non est relatio. Probatio, quia illud terminat dependentiam naturae humanae ad personam per te, quodest simpliciter independens; sed relatio terminat relationem originis in divinis; igitur idem terminat duas relationes.
Dico, quod persona non per aliquod, quod sit ejus, ut terminus, terminat dependentiam naturee humanae ad ipsam, sed tantum relatione ad intra, ila quod filiatio, quce est aeterna, et Filius includens relationem est terminus relationis ad intra, et terminat dependentiam na- Aiuer reiaturae humanae ad ipsum, non sub ^IV^JI^' aliqua correlatione, sed sub ratione ^^^^^^^- absoluta,;et sic potest eadem relatio esse alterius relationis terminus sub ratione correlativi, et alterius sub ratione absoluti.
Ad aliud, quod solet objici, quod natura humana habet esse, unde communicatur sibi tale esse^ verum est, non sicut albedo parieti, sed sicut hypostasis substantiae, ideo Verbum, ul fundamentum proximse rationis terminandi dependentiam, estterminus relationis ad intra, et hoc non concludit ipsum esse proximum fundamentum dependentiae naturae humanae ad ipsam, inquantum hujusmodi.
Adprimumprincipale, dico quod u, potentia Logica non habet poten- Adarg.\. tiam realem in utroque extremo, ut ^''"'''^''^^- frequenter, sed sufficit in altero tantum, ut cum dicitur: Deus potuit iDlloitum.
creare mundum antequam fecit, non est potentia realis ibi ex parte mundi; sic in proposito, non oportet quod potentise Logicali correspondeat potentia realis in utroque extremo. Ad secun- Ad aliud, concedo quod ex natura An perso- humana, et Verbo non est personse 8it compo- composito, sed unio. tt cum dicid.%. qJll tur, infinilo nihilpotesl addiy verum est, quod facit unum per compositionem, sed non est impossibile aliquid addi infinito secundum dependenliam, quia tota creatura non est in Deo formaliter, quia sic esset Deus formaliter, et ideo totacreatura potest addi Deo, dependendo, sed non informando.
12. Ad aliud, dico quod proportio Ad ter- nou scmper requirit quod unum proporiio crcsceudo possil adcBquan aiteri, vcl fieri aliud, quia nunquam materia crescendo fiet forma; ideo talis proportio non est finiti ad infinitum, tamen proportio secundum dopendentiam bene polest esse finiti ad infinitum.
Ad aliud, de Augustino 2. de Trinit. cap. 8. dico quod principium agendi Incarnationis est tota Trinitas; sed terminus est unio unius porsoncB ad naturam humanam formaliter; ideo nihil potest una personaagere extra, quod non agit alia; bene tamen potest una persona terminare dependentiam formaliter, quam non terminat alia. Et sic posset quaelibet persona terminare specialem rclationem, sed non est alia de facto realis specialis, nisi ista; multte tamen sunt relationes rationis specialcs, ut cum adoratur una persona specialiter, non cogitando actualiter de alia, nec ta- Ad quartum.
men preescindendo alias personas.
QU.^STIO III.
Utrum natura humana possit personari simiU in tribus personis?
Quod sic. Possibile fuit prius, an- j tequam fieret actio ad personandum Arg. prinaturam humanam in Filio, quod ""™* •tres personee agerent ad personandum eamdem naturam; aut igitur omnes personabunt, aut nulla, autalia, et alia non; si omnes, habetur propositum; si nulla, non implebatur voluntas Trinitatis; si alia sic, et alia non, detur ratio.
Item, antequam Filius assumeret secunnaturam humanam, possibile fuit Patrem assumere naturam humanam, et illa potenlia non reducitur ad actum per hoc quod Filius assumit; igitur adhuc est reducibilis; igituradhuc Pater potest illam potentiam reducere ad actum.
Item, idem accidens potest simul Tertium. esse in diversis subjectis; igitur et eadem natura in diversis personis. Antecedens patet, quia corpus gloriosum et non gloriosum possunt esse simul in eodem loco; igitur in eodem ubiy quiaiidem sunt fines continentis, et idem corpus locatum ante et prius.
Oppositum, Anselmus lib. c. 9. 2. in principio: Cur Deus homo. Plu- Conira. res personse assumere nequeunt unum eumdem in unitatepersonse, DIST. T. QUiESTlQ IV ET V.
quia in una tantum persona hoc fieri necesse est. Nec valet dicere quod Anselmus intelligit unam personam *? '^l!^^- per unum. sicut dicitThomas", quia sicut plures nequeunt, ita nec una persona potest assumere personam, sicut dicit Anselmus in principio illius capituli: Nunc quoque quserendum esty in qua persona; dicit quod non est possibile quod tres personae eamdem naturam assumant, quia esset alia et alia natura in alia et alia persona, cum eadem natura finita non possit esse simul in diversis suppositis.
Item, assumere naturam compelit huic personee, ut heec dislinguitur ab illa; igilur non eadem est assumpta ab hac elab illa.
QUiESTIO IV.
Vtrum possibite sit plures nalitras esse assumptas simul ab una persona?
3. Quod non, quia aut illa persona Arg. pri- csset uuus homo, autplures? non ^^^' unus, quia haberet duas naturas; si plures, igitur habens plures scientias diceretur plures scientes.
Ilem, supposilum unum non est nisi unius naturee; sed persona assumens plures naturas, esset unum suppositum; igilur, etc.
Oppositum, Pater potest assumere naturam aliam; igitur et Filius potest manente priori, quia eadem virtus manet in Filio, quee in Patre, et per primam assumptionem, non est virtus Filii exhausta; igitur adhuc SecuQdum.
Secundam.
CoDlra.
polest assumere aliam naturam, sicutprius potuit.
QU45ST10 V.
Utrum suppositum creatum posset sustentare aliam fiaturam?
Quod sic, quia suppositum crea- 4 tum est magisproporlionatum alteri Arg. pricrealo, quam sit supposilum increa- """"* tum.
Item, sustenlare aliam naturam non requirit perfectionem infinitam, quia hoc potest facere divinam personam inquantum persona, quae ut sic, non est infinita; igitur suppositum creatum polest hoc facere.
Item, naturasuperior conlinelin- Tcriium. feriorem; igitur persona superior personalitatem inferiorem; igitur potest supplere vicem ejus.
Oppositum, nalura creatanon po- contra. test sustenlare nisi suum suppositum, quia hocestultimum potentiae; igitur non sufficit ad sustentandum aliud.
Dicitur ad primam quaestionem, 5. quod eadem natura potest simul per- PP^-^*"' sonari in tribus personis, quia pos-D.Thom.* sibile est posterius numerari, non ^* *^* '*' * numerato priori. Sed individuari est prius quam personari; igitur potesl idem individuum personari diversis personis.
Ilem, natura humana nunc personata a Filio inclinatur ad aliud, quia aplanataest personari propria personalitate; igitur Pater potest supplere istam inclinationem.
CoDtra.
Hepponsio.
Varr. ubi 8upra.
6.
Rejicilur.
Nalura si esset iu duabus pcrsoDisex 86 podset iu iDfiDilis cese.
Item relalio non distinguit absolutumigitur; idem absolutum potest esse fundamentum diversarum relationum.
Modus ponendi est iste: Sicut duo corpora possunt esse simul, et sicut idem accidens simul in diversis subjectis, sic eadem natura simul in diversis personis.
Contrarium hujus tamen ostenditur, quia si eadem natura numero esset simul in diversis suppositis, ipsa esset infinita, sicut patet de essentiadivina; igitur naturahumana esset infinita.
Dicitur quod sequitur de natura divina, quod est infinita, quia est eadem identitate in diversis supposilis; sed ista natura humana, nec esl eadem identice suppositis divinis, nec formaliter.
Contra, ex illo sequitur proposilum, ita impossibile est accidens esse illimilatum, sicut subjectum, vel magis, sicut substantia eadem, quee estin hac parle, est in illa, loquendo de intellectiva, quamquam non eadem pari idenlitate; si tamen illa essent diversa supposita, sequeretur quod anima intellectiva esset infinila; igilur sic ex parte alia. [tem, contra rationem, illa natura posset Gsse in multis supposilis simul, posset enim in infinitis quanlum est ex parte sui, quiaetsi non sint infinita, in quibus possit esse, non tamen ex parte sui est, quin possit esse in infinitis, si essent, et hoc probatur: Repugnaret sibi simul sustentari in se, et in Filio; igitur pari ratione in Filio et in Patre.
Dico igitur ad hunc articulum, quod si ratio terminandi potest esse in pluribus personis simul, tunc possentplurespersonae simul assuniere eamdemn aluram; si non, non; sicut si albedo potest esse simul in tribus superficiebus, potest omnes simul informare, et tunc ad quam unitatem erit terminatio? Dico quod hoc supposito, distinguendum est de unitate; una est unionispartium in toto; alia est identitatis, quia cum ex materia et forma fit unum, est terminalio ad unionem partium in toto, non ad unionem identitatis; et ista ferminatio est ad unionem dependentise, et per consequens neque terminatur ad unitatem personee, neque ad unitatem naturse, sed adunitatem identitatis vel compositionis naturae humanae et essentiae^ et hoc significat vi constructionis Grammaticalis.
Dices, nunc est unitas naturae hu- 7. manaead personam, et tamen neque composilionis, neque identitatis; igilur lunc posset esse talis unitas naturae humanae et essentiae, et tamen nec compositionis, nec identitatis, esto quod dependentia naturae humanae primo terminetur ad essentiam.
Dico, quod non sequitur, quia cum persona terminat dependentiam naturae humanae, non significat unitatem identitatis, neque compositionis, et hoc vi constructionis; et lamen si terminetur dependentia naturae humanae ad essentiam, denotatur unitas compositionis, vel identitatis ratione essentiae vi constructionis.
Ad qusatloDem tertiam respondet, naturam crealam non posse assumi a pluribus personis, quia complete termiDatur ejus dependentia ab DIST. I. QUiESTIO V.
una. Ita Alens. D. Bonav. Albert. Durand. Palud. citati. De quo late Doclor in Oxon hlc q.
8. Sed niihi videlur quod non est Aactoris Dossibile eamdem naturam simul Naturanon assumi a diversis personis, quia ista 8umi nisi est alia dependentia ab omni depenwna^^*^" dentia natura^ ad naturam. Ideo di-00 quod impossibile est naturam perfecte terminatam dependere ad aliud, quia nihil dependet ad aliquid, quo circumscripto, nihilominus est tale in sua entitale; sed dependentia natura3 humanae est complete ad personam Filii terminata; igitur non potestsimul terminari ad personam Patris. Dices, mullce similitudines possunt esse simul in eodem. Dico quod licet relationes dependentiee essentialis non possunt simul plurificari, re non plurificata, cujusmodi sunt relationes creaturarum ad Deum in ratione causce efficientis, tamen relationes aequiparanlicc possunt plurificari in eodem fundamenlo, positis diversis extremis. Sed non sic esset, si dependenlia unius extremi ad aliud esset complete terminata; sic est naturcB ad Filium, dum est personata; sic non potest per aliam personam terminari. 9. Ad primum principale, cum dici- Ad arg. i, tur, possibile est quod omnes perso-*^' * n<fi prius agant, anlequam natura humana personetur in Verbo, dico quod verum est active; omnes enim sic agunt ad hoc quod terminetur naturse dependenlia ad Filium. Si intelligis quod omnes aequaliter agerent ad assumendum naturam humanam, ut personetur in quolibet, contradictio est.
^^^dum.^' ^^ aliud, concedo quod illa potenlia, quae prius fuit in Patre, non estreducta ad actum, etideo potest reduci, sed non stante quod natura humana personetur in alio, sicut potentia est in subjecto quod sit album et nigrum, et per hoc quod nigredo informat, non reducitur potentia ad actum, quae fuit respectu albi, nec tamen potest reduci stante nigredine in subjecto; sic si Filius dimitteret naturam humanam assumptam, posset Pater eam assumere, sednunquam dum personatur in Filio.
Ad aliud, cum dicitur quod idem accidens polest esse in diversis numero, nego; nec habent duo corpora idem ubi subjective, quia si ubi est circumscriptio locati, sunt ibi duo ubiy et tantum unus locus, si locus sit absolutum; si tamen non ponitur nisi respectus, idem dicendum de uno et de alio.
Ad primum argumentum pro prima opinione, dico quodquando unitum posterius est adcequatum priori, non potest posterius multiplicari stante priori eodem, sicut patet de sutijecto, et propria passione, et de relatione creatura^ ad Deum, quee est poslerius aliquo modo ipsa creatura, et tamen non potest multiplicari quod sit res alia, creatura non multiplicata.
Ad aliud, dico quod natura humana dum est in Verbo, inclinatur ad propriam personalitatem, non actuali dependentia, sed aptitudinali; ideo habet potentiam utpersonetur a Patre, si derelinqueretur a Filio, sed nonsimul.
Ad aliud, dico quod relatio non distinguit absolulum, verum est, si est alicujus pra^cedentis j sed si ab- Ad tertium. Uoum ac* cideDsuon potest esse in duobuB ftubjectis.
Ad rationes opin.
primse po- Bitfle hlc Ad secundum.
Ad tertium.
Decisio q 4. BuperiorlB.
Ad arg. prlDium.
Rejicilar aliorum respoosio.
Resolulio propria.
solutum illucl sit alicujus posterioris, bene potest, quia dislinctio prioris sufficit ad causandum dislinctionem posterioris.
SCliOLlUM II.
Ad quaesllonem quartam, unam personam poBse assumere piures naluras, quia hio nulia est repugnantia; eo casu illa persona esset piures homincs. De hoc Doct. in Oxon. hlc, contra Ricbardum asserentem quod non esset unus homo, nec plures, et iatius jbidem i. d. 12. ubi redditur ralioquare Pater et Filius sunt unus spirator, et duo spiranles.
Ad secundam qua^stionem, curn qucorituran plures naturai possint subsistei'e in eadem persona simul, dico quod sic, quia non est repugnantia unius natura^ crcalce ad aliam in ratione dependenticC ad eamdem personam, neque est repugnantia ex parte lermini, quia una creata natui^a non ada^quat potentiam persona) divina}; persona igilur simpliciter potcst plures naturas extrinsecas personare.
Ad primum principale: Illudsuppositum aut est unus homo^ aut plures hominesl Dicitur quod neque sic nequc sic. Scd illud non valet, quia circaens ^uniidemeidiversumxmmd' diat® dilTei'enticT3, Qiiinumei mulla^ etc. in 10. Metaphysicfe, Si dicatur quod cst unum supposilum, igitur plures natura} est unum suppositum. Si dicatur quod sunttres homines, sequitur quod tres pei*sona3 sunt tres dii.
Dico crgo quod si ducTO scientia3 cssent in hoc sciente, et dicerenlur de eo in abstracto, tunc sequitur quod essent duo scientes, quia terminus numcralis semper est adjectivum, et ponit suum significatum circa suum substantivum; ideo si dicatur, ille est duo sapientes^ hic sunt duo adjectiva, ideo ponet terniinus numeralis suum significatum circa suum substanlivum subintellectum in hoc, est duo. Sed quando est terminus substantivus, cui additur terminus numeralis, denotat eum immediate numerari; ideo concederem quod si Filius assumeret plures naturas simul, quod esset unus humanatus, sed tamen plures homines. Nec pi^opter hoc sequitur quod habens plures scientias sil plures scientes, sed unus sciens, sicut Filius unus humanatus, sicut dictum cst in primo libro de hac materia distinctione 12. quod Pater etFiliussunt unus spiralor, et duo spirantes. Ad aliud, dico quod a natura ex- Ad gecun.
\ dum.
trinseca, nec capit personam, neque pluralitatern.
SCHOLIDM III.
Ad quintam quaeslionem, certum est nullam naturam crealam posse sustentare aliam naturam active, quia ad hoc tantum est poteniia obedienlalis, quaenon subest creaturae. An vero possit creaiura terminative sustentare alifm personaliter, Deo active personante, incertum relinquit Doctor. Pro parte negativa adducit 5. rationcs, et solvit tres primas, alias duas non, el ila nihil determinat. Plures tamen ScotistoB hlc afHrmativam lenent, quae faciiius sustineri potest, si teneatur personalitatem esse aliquid posiiivum, in quo Doctor est problemulicus ex quaest. i. Vide circa hocScholium hlc in Oxon.
Ad tertiam qua^stionem dico, quod 12. sustentare active aliam naluramnon Dccisio q. potest aliqua creatura, quia hoc est So^^pSieVt reducere potentiam obedientialem effecii^V^ ad aclum; sed tola natura creata a^uam^n?- solum potest reducere potentiam ^^^^^- naturalem ad actum secundum; ta- DIST. I. QU^STIO V.
An creatura posdit su?teDlare aliatn naturax teraiioative.
Ualio aliorum. Varro lib.3.d.l.q.
2.
Rejicilur.
Ratio 2. aliornm.
Rejicilur.
Ratio 3. aiioram.
men credo quod non possit totam potentiam naturalem reducere ad actum, quia capacitas passiva ani- \pce rationalis est major, quam sufficiat virtus activa naturalis ad eam perficiendam.
Si qucBratur, an possit sustentare terminative? dicitur quod non, Ad hoc est prima ratio talis, quia nulla perfectio finita continet perfecte totam perfeclionem entis inferioris, quiasi sic, inferius non distinguitur a superiori, nisi per solam negationem, et per hoc quod caret aliqua perfectione inclusain superiori; igitur nec perfecte aliam naturam sustentare.
Sed ista ratio non concludit, quia per istam ralionem persona divina non posset sustentare aliam naturam, quia persona divina, ut persona, non est formaliter infinita.
Secunda ratio est de illapsu speciali, quia Deus est in omni creaturaper illapsum generalem, et ubi est per illapsum specialem, illud est Deus; igitur nihil potest sustentare aliam naturam, nisi quod potest illabi.
Ista ratio non concludit, quia illapsus generalis dicit primam causationem per continuam conservalionem; sed specialisillapsus non dicit aliam causationem, sed specialem modum inhabitandi. Ideo ista ratio non concludit de illapsu speciali, neque generali, quia secundus est a tota Trinitate, et per consequens una persona non posset sustentare naturam aliam; loquendo de speciaii illapsu est petitio principii.
Tertia ratio ad idem, cui per se convenit aliqua natura, repugnat sibi natura disparata; igitur una creatura non potest aliam sustentare.
Nec ha^c ratio concludit, quia il- Rejiciiur. iud erit propter repugnantiam istarum naturarum, et non propter hoc, quin unaposset quantum est de se, aliam sustentare, et tunc de naturis perfectius per se non concludit heec ratio, quia natura Angelica posset aliam sustentare, qu(B non habet formam sibi repugnanlem.
Quarta ratio ad idem, oportet ter- RaUo 4. minans esse simpliciter independens hac dependentia quam terminat; sed nulla natura creata est simpliciter independens hac dependentia, cum possit personari in persona divina; igitur, elc. Major probatur, quia oportet quod terminus proximus sit simpliciter independens hac dependentia, vel quod sit reducibilis ad terminum simpliciter independentem, cum non sit processus in infinitum in per se ordinatis; sed secundumnon potest dari, quod ille terminus non sit simpliciter independens hac dependentia, sed reducitur ad aliud creatum, et illa ad aliud, quia inter terminos personales non est ordo nisi ad increatum.
Quinta ratio, non videtur quod 14. duae naturae possint uniri, nisi sint Raiio5. partes unius totius, ita quod unum sit actus, alterum potentia, vel quod unum includat aliud unitive; sed non sic uniuntur, quae uniuntur hac unione, si una creatura sustentat naturam, quia una creatura non continet aliam unitive, qu6e secundum se est personabilis alia personalitate, quia quse sic uniuntur, nec sunt partes totius, nec unius, nec unum est actus, aliud potentia.
/- conciusio Istee duacraliones suntprobabiles, formaliter, tainen ipsarn necessario ^'^^ica?* etsi valent, tencatur conclusio ne- concomitatur infinitas, quia indegaliva; si autom non valent, tenea- pendentia simpliciter; ideonihil potur conclusio affirmativa. test terminare talem dependentiam, principaie! -^^ primum principalc, dico quod nisi sit infinitum formaliter, vel ipnon ex hoc potest unum suppositum sum necessario concomitetur infisustentare atiam naturam, quia tas.
magis sibi proportionatum in hoc Ad aliud, dico quod natura creata ^f^^^' quod absolutum, aut in hoc quod superior non continet naturam infifinitum, quia proportio est susten- nitam formaliter; et esto quod sic, tantis, et simpliciter independentis adhuc non sequitur quod persona hac dependentia, et quantum ad hoc superior contineat inferiorem totalinihil estalteri naturcB proportiona- ter, vel personalitas personalitabile, nisi simpliciter independens tem.
hac dependenlia. Si tenetur oppositum in quccslio- 13. Ad aliud, dico quod licet perfectio ne, dico quod talia adccquantur dum. personalis non includat infinitatem intrinsece, non tamen extrinsece.
DIST. II. QUyESTIO I.
DISTINCTIO 11.
1.
Utrum iota natura humana fuit primo et immediate unita Verbo?
Quod non. Damascenus //i. 3.
SecuDdam.
Tertium.
Arg. ^^P' ^- E* ponitur in littera: Verbum Primum assumpsU camem mediante anima^ et idem vult Augustinus, et ponitur in littera.
Item, pars est prior toto; igitur assumens totum prius assumpsit partem.
Item, prius est a quo non convertilur consequentia; sed sequitur, totum assumitur, igitur pars assumitur, et non convertitur; igitur prius pars quam totum.
Item, secundum Damascenum cap. 73. Quod prius assumpsii^ nunquam dimisit \ sed certum est quod in morte Christus dimisit totam naturam quantum ad totalitatem, licet non partes, aliter non fuisset ille homo vere mortuus. Qoinium. Itcm, quod assumpsit naturam mediante gratia, videtur secundum Augustinum 13. de Trinitate 19. summa graiia mediante^ etc.
Oppositum, si non esset tota natura primo assumpta, non esset Qaartum.
2.
Contra.
tantum una assumptio, quia multiplicarentur assumptiones secundum terminos.
Item, quod non mediante gratia sitnatura unita Verbo, quiaillapsus generalis est immediate aTrinitate, et non mediante aliquo accidente; igitur illapsus specialis in naturam unitam non erit mediante aliquo accidente.
Rejicit sex rationibus senlentiam asserentem corpus assumi medianle anima, et explicat ordinem, qui hlc intelligi potest inlervenire. Vide Doct. in Oxon. htc quaest. 2. num. 2.
Circa quaestionem posset esse duplex mediatio, ita quod natura esset assumpta mediante aliquo intrinseco, vel mediante extrinseco. Quantum ad mediationem inlrinse- y*^"^ JJ^- cam, dicitur quod in primo mstanti 3. est anima unita Verbo; in secundo instanti corpus, et sic assumit Verbum totam natura.
Contra, ex hoc sequitur qugd Christus in primo instanti non est vere homo, sicut Socrates, nam Verbum non est tale, nisi quod sibi unitur totus homo, hoc est, tota natura humana integra; igitur cum in primo instanti non uniaturnisiani ma, Christus non erit primo talis sicut Socrates, et per consequens non univoce.
Item, sequitur quod Christus non erit vere homo, quia quando subjectuin est denominalum ab aclu alicujus accidenlis, non proptor hac denominalur a toto, ut si aliquid esset denominatum ab actu ipsius quanlitatis, non propter hoc denominatur a quantitate; igiturVerbum non esset denominatum a toto homine tali denominatione, quee sibi competit, ab anima lantum. 3. Item, materia in se magis habet rationem independentis quam forma, cum terminet dependentiam formae; habet tamen dependentiam aptiludinalem, ut suppositetur per aliud sicutforma. Sed dependentiaanimae terminatur ex hoc, quod assumilur primo, non autem dependentia corporis; igitur remanet adhuc dependentia ejus in Verbo.
Item, si non totus homo primo assumitur, non est ejus dependentia ultimate terminata, cum non terminetur quantum possit terminari; igitur Pater posset terminare dependentiam corporis, et Filius dependentiam animae, et tunc una pars posset assumi ab una persona, et aliaparsab alia. si corpua Ilcm, si corpus non est prius animasu- assumptum, nisi in hoc quod anima tri*duo"e8-° Gst assumpta,^qucE est perfectio cor- ^nova!^ poris Christi, in triduo morlis esset nova unio corporis ad Verbum, et subsisteret propria subsistentia, et propria suppositatione.
Ideo dico quod ordo potest intelligi sic, quod in assumptione naturaB humana^. esset mediatio partium ad totum, quia totumassumeretur mediantibus partibus, vel e contra, vel parlium inter se, ita quod una pars assumetur mediante alia.
Primo igitur declarandum est, si entitas totius sit alia ab entitate partium. Secundo, si partes possint esse medium assumcndi lotum, vel e contra. Terlio, si assumitur nalura mediante extrinseco, ut gratia.
Totum distingui a suis^parlibus etiam UDitis, probatur prirao, alioquin totum per se non eeset magis unum, quam totum per accidcns. Secundo, non esset aliquod causatum a causis in-Irinsecis. Tertio, non essel terminus generationis, nec corruptionis. Quarto, non csset cui competeret propria passio. Eamdem conclusionem habent Solo 8. Pbys. qu^st. 4. Hervaeus quodl. 4. quaest. 14. Cajet. 3. p. qusst. 6. art. 3. Capr. hlc quaest. unic. Ferrar. 4. conlra Gent. cap. 81. Mayron. 3. dist. i. quaest. 10. Bassol. 2. dist. 12. quflBsl. 2. Anton. Andreas 7. Met. qusest. 18. Javel. quaest. ult. Vide in Oxon. Scbol. hic qusest. 2. num. 7. ubi adduxi plura suadentia, Doctorem non esse hujus sententiae, eo modo quo communiler inlelligilur.
De primo dicit Conimentator 1. 4. Physic. quod licet totum sit aliud a An eoiita» qualibet parte divisum, tamen non aua ab enest aliud quam omiiespartes simul. /"^^thim.^ Dico tamen quod in quolibet toto, quod est vere unum, necesse est totum esse aliud ens ab omnibus partibus, et conjunctim et divisim, quia totumperse unum est magis unum quam unum per accidens; et quia congregatio partium dicit majorem unitatem, quam ens per accidens, quia quaecumque partes ponantur simul, sinihil sit rei, nisi hoc et hoc, non erit major unitas quam lapidum in sacco.
Secundo ad idem, aiiquod est causatum per se a causis intrinsecis, itaquod est materiatum, et formatum; sed materia non est causa materialis formae, nec forma causa formalis matericB, sed tanlum forma materiee, et causa formalis compo- DIST. II. QUiESTIO I.
siti, secundum Avicennam, 6. Natu-- raliurriy nec omnes partes simul causantur a causis inlrinsecis, quia materia cum forma non est materiata, nec forma cum materia formata, sed totum compositum materiatum et formatum. 5. Item, aliquod ens est primo generabile, 7. Metaphys. sed nec materia, nec forma, nec conjunctim, nec divisim, est primo generabilis, quia partes conjunclim non sunt per se unum. Eodem modo est de corruptione, in fine 7. Metaphys. text. 60. et quamquam ut plurimum corruptio composili sit destructio formae, non tamen est hoc necessarium semper, ut patet de intellectiva; igitur si totum nihil aliud esset nisi partes simul, ut A et B^ idem simul posset manere et non manere. Non posset manere, quia tota enlitas compositiin corruptione non manet. Posset manere, quia si anima post separationem esset unita corpori, ut motor, tantum essent partes simul, et non totum. * si totam Itcm, aliquod ens habet per se guiiur a passionem, et primo ut ponitur de i^Jitd^ge^ne- hominc respectu risibilis, et tamen destniitur. '^'^ passio ucc cst materiac primo, nec formae, nec amborum.
Ideo dico quod si totum nihil aliud esset quam hoc et hoc, non esset totum verius unum quam acervus lapidum. Nec est causa alia quaerenda, quiatotum est aliud ens a partibus simul, nisi quia ista3 causa3 sunt islce, et causant hac causalitale, ut causalitate intrinseca, qusB non est causare partes simul, sed causare compositum, quod causatur a causis intrinsecis. Et cum dicit Commenlator contrarium, dico quod si intelligat, ut verba videntur sonare, falsum dicit, et contra intentionem Aristotelis, quia omnes res prius facteB sunt secundum intentionem Aristotelis; sed sic potest dictum suum aliquo modo verificari, quod omnes partes simul magis appropinquant ad entitatem, quam ' partes divisae, quia tota entitas causabilis est in omnibus partibus simul, non autem tota entitas formalis compositi.
Toluro prius assumi quam partes, quia htc Verbum facit quod propria personalilas fecisset, si adesset; anima tamea esl medium quod assumptlonis, quia est ratio formalis rei assumptcB. Potest ctiam concedi quod anima sit medium quo^ respectu corporis assumpti.
Secundus articulus est: Si totum g, assumitur mediantibus partibus, vel An totum e conlra, ex quo alia est entitas to-mediispartius et partium? dico quod possu- ^**^"** mus loqui de medio quo et quod^ sicut diciturinstrumentum, et forma ex parte agentis,,sic in passo est assignare quo recipiat el quod recipit, totum vero est quod agit, formavero quo agit. Si inlcllisritur de Medium medio qnod^ ita quod partes pruno quo et uniuntur tanquam quod^ et deinde ^^^ ' totum, hoc est impossibile. Si tamen intelligiturquodparssilmediumtanquam ratio uniendi, non quod^ sic concedo quod mediante anima est ista unio. Primum patet, quiain ista unione nihil est medium quod inter Verbum, et tolam naturam humanam integram, quia id est primo assumptum et personatum personalitate Verbi, quod si sibi dimittalur, primo et per se personatur propria personalitate; sed natura integra est personabilis in se propria personalitate sibi dimissa; igitur illud prirao personatur in Verbo, et non altera pars. Major patet, quia Verbumdivinum supplet vicem suppositi naturae humana?; igitur primo personabit, quod faceret suppositumhumanum.
Item, si ponatur quod pars primo personetur, non per hoc tota natura personatur, sed sufficit ponere totam naturam personari, etsi nulla pars ejus personetur, nisi per accidens, inquantum est totius; igitur superfluitponere parlem primo personari, cum personatio parlis non sufficiat sine totius, et heec sine illa sufficiat. 7. Dico igitur quod pars non proprie ^med?um ' pcrsonatur, sed tantum per accidens, quo;agBum- quia est pars illius tolius, quod pritiu?. mo assumilur. Patet, quia aninia est medium quo^ sicut enim intelligo mediante intellectu, quamquara intellectio sit operatio totius, et video per visum, ita quod visus est forma-Jis ratio operantis, et tamen materialis respectu formse receptae; sic in proposito, totanatura est primum fundamentum illius unionis, et anima est immediata ratio recipiendi istam unionem et personationem.
Per istam distinctionem de medio quo eiquod, possunt salvari omnes auctoritates Sanctorum dicentium quod assumptio est mediante aniraa.
Sed estne ibi mediatio partis ad partem? Dico quod proprie pars non estassumpta, tamen inquantum est assumpta per accidens, ut estaliquid totius, sic anima quae est primum quo respectu tolius, est remotum quo respectu partis materialis, et sic potest concedi de assumptione carnis per accidens, quod ipsa est assumpta mediante anima.
Gratiam non esse medium necessitatis, vel congruitatis ad aseumptionem naturaB. Primo, quia peraonatio propria foret prior gratia et omni accidente. Secundo, personatio convenit naluraeper se. Tertio, Christus habet plenitudinera grati», quia unigenitua Palris, non e contra.
Tertiusarticulus est^ siestmedium extrinsecum, ut gratia? dicitur quod est medium congruenti(e> sed non necessitalis, quia magis est elevari ad subsistentiam divinam, quam ad operationem meritoriam, et gratia est medium operandi meritorie, etetiam fruendi; igitur congruum est quod gratia sit medium elevandi naturam ad subsistentiam divinam.
Sed non videtur mihi quod sit medium congruenliae, vel necessitatis, quia natura si sibi dimitteretur, nata est personari immediate sine omni accidente; igitur sic immediate personatur in natura divina sine omni accidente mediante, aliter enim non immediate suppleret vicem suppositi naturae humanee.
Item, ista natura humana in primo instanti fuit assumpta, in quo potuit assumi; igitur non prius potuit assumi, quam assumebatur; igitur non prius dabatur sibi gratia quam assumebatur, quia in priori illo, in quo daretur sibi habitus, personaretur propria personalitate, vel personalilale divina.
Item, magis congruum est quod non detur gratia tanta, antequam assumatur,quia si fuisset, antequam 8.
De medio extriDseco opiD. aliorum.
Magit congruDm gratiam Doo prae- Bumptionem.
DIST. II. QUiESTIO I.
assumeretur, in illo priori esset mere creatura, et iion est congruum quod alicui mere creatura^. daretur tanta gratia; igitur magis congruum est quod personalitas sit medium tantae gratiae, quam quod prius detursibi talis gratia.
9, Ad principale dictum est prius, Adsecun- quod assumit carnem mediante ani- '^""* ma intellectiva, et remotius assumit carnem, quam totum mediante anima.
Ad aliud, non sequitur, pars est prior toto, igilur prius assumitur, quia nunquam ex prioritate aliquorum inter se potest argui esse prius respectu termini, nisi id esset prius respectu termini, quod est prius, comparando illa inter se. Licet igitur pars sit prior toto, comparando partem ad totum, non tamen respectu hujus terlii, quod est assumi, quia totum primo est assumptum, et per se, et pars non nisi per accidens, inquantum aliquid totius. Ad ter. Ad aliud, cum dicitur, priiis est, ^*"™* a quo non converlitur subsistendi consequentia, dico quod sequitur, pars assumitur, igitur totum assumitur, et e contra. Vel esto quod pars esset prius secundum consequentiam, non tamen oportet quod sit prius secundum causalitatem, ideo licet sequatur, aer, igitur calidus, ignis, igitur calidus, et non convertitur, tamen tam ignis quam aer suntprius simpliciter quam calor, et propter hoc dictum est quod pars non assumitur nisi per accidens. A«iquar- Ad aliud, dico quod in morte diniisit veram vitam, et per consequens separatio fuit anima^ a corpore. Et cum dicitur quod primo tum.