tum.
assumpsit, nunquam dimisit, dico secundum Damascenum 77. cap. ubi prius, non dimisit naturam in partibus, quia eo modo natura erat in triduo in partibus, hoc autem non est secundum esse totius primo.
Ad aliud, dicitur quod gratia pro- 10. prie dicitur gratuita voluntas Dei,.„^^ q°^. secundum quod est ex mera libera- tia quid? litate, ut distinguitur contra operationes communes, et ut dalur absque dispositione acquisita per actus recipientis, quia Deus non dicitur movere coelum per gratiam, nec cum tribuit praemium pro meritis secundum justitiam distributivam. Et quia natura assumpta non potuit se disponere ad hoc, quod Deus ex congruo daret sibi tantam gratiam, nec etiam illud fuit secundum operationes communes Dei, ideo dicitur summa gratia assumi natura humana, quia inter orania alia illud excedit magis quantum ad actum primum; lamen habitus iste datus sequeretur ordine natura^ assumptionem.
Ad rationes alterius opinionis, Ad opio. dico quod non sequitur, non potest Vem^^de ex se elevari ad operationem talem, "rinseco! qualis est gratuita, vel frui; igitur nalura ex se non potest esse disposita, ut sit assumptibilis a supposilo divino, quia operari gratuite est actus secundus, et debet esse ipsius operantis, sed a55i^mz pertinet ad actum primum supernaturalem ipsius naturse, et est ipsius assumentis; nunc autem licet operans supernaturaliter non possit esse ex se sufficienter dispositum, tamen sic, ut recipiat actum primum supernaturalem; aliter enim est processus in infinitum in recipiendo unum r LIBM II.
mediante alio, nisi detur status, ubi natura ex se est sufficienter disposita ad hoc quod recipiat actum primum supernaturalem.
Utrum possibile sit aliquam naturam personari Verbo, et non frui Deo?
Argum. 1. Quod non. Maior est unio natursc vum. assumpta3 a Verbo, quam potentia3 ad objectum fruibile; sed non potest esse unio potentiae ad objectum fruibile nisi fruatur; igitur nec alicujus naturae ad Verbum.
Secundum Item, ista unio reddit naturam *^' ' impeccabilem, per Anselmum libro primo, Cur Deus homo: No7i fecit Deus primum Adam impeccabilem^ sicut secundum.
Tertium. Itcm, si sic, pari ratione posset et natura non nata frui, assumi a Verbo, el per consequens esset communicatio idiomatum, hoc est, operationum, imo perfectius esset communicatio idiomatum, quam nunc si lapis assumeretur, quia tunc Deus esset lapis, et quaelibet pars lapidis esset Deus lapis, et quailibet pars lapidis esset Deus. Contra. Oppositum, in triduo mortis unie. batur corpus Verbo, et ipsum non fuit fruens, et per consequens ex hoc quod natura personatur in Verbo, non sequitur quod fruitur.
Sententia Henrici et Gajetani 3. p. q. 24. art. I. et aliorum, repugnare naturam rationaiem assumi et non frui. Ooctor hanc rejicit multis, et sufdcit una ex rationibus ejus, quod absolutum prius potest stare sine ai^soluto posteriori; igitur et natura aBsumpta sine fruitione, et visio sineamore. Vide Scotum in Oxon hlc q. 1. a num. 2. Ad secundum argumentum tenel unioncm per fruitionem esse perfectiorem in aclu secundo quam hypostaticam; hanc tamen in actu primo excellentiorem esse, omnes Scotistae sequuntur; de quo videri possunt DD. citati; sed 4. dist. 49. q. 2. n. 10. tenetsimpliciter unionem hypostaticam nobiiiorem esse; alia tamen in actu secundo nobilior est, quia haec secundum se seclusis aliis donis superniituraHbus non habet actum sccundum.
In ista quaestione sunt duo articuli: Primus est, an natura rationalis possit uniri et non frui? Secundus est, si aliqua alia natura a natura rationali potest assumi a natura divina?
De primo dicit unus Doctor, quod non potest natura humana esse assumpta, nisi fruatur, quia potentia est praesens et objectum immutans potentiam actu; sed essentia actu intellecta est alliciens voluntatem, ut fruatur; igitur si est actu unita, actu fruitur. Exemplum ad hoc: Si lux esset praesens oculo quantum ad subsistentiam, immutaret oculum continue; igitur cum objectum tunc sit praesens continue, immutabit ad visionem; objectum visum allicit voluntatem ad frucndum, quia secundum Augustinum 8, de Trinit. Eo certius objecium immulat quo intimius.
Item, potenticB fundantur in es- secunda. sentia, et non e contra; igitur non potesl esse beatitudo in essentia, nisi redundet in potentiam. Sed illa natura assumpta est ultimate beata beatitudine, qua3 potest sibi competere; igitur erit redundantia in potentias quantum ad intimam vi- Opin.
eju8.
DIST. II. QUiESTIO II.
Terlia.
Quarta.
Aq reauiratur habitQ9 natura Qt fraatar hamana.
Bejicitar djcla seateotia.
sionem et fruitionem; igitur natura assumpta fruitur.
Item, in eo est beatitudo primo, quo nihil melius est in nobis; supremum in nobis est essentia; igitur beatitudo primo est in essentia; igitur si est illapsus generalis, redundat generaliter in potentiam; si specialis, specialiter; igitur potentiee erunt in operationibus suis uUimatis.
Item, secundum Augustinum 14. de Trinit. 9. magis est filium Dei esse filium naturalem hominis, quam hominem esse filium Dei per gratiam; sed si homo sit filius Dei per graliam, fruitur, cum est in patria; igitur muUo fortius si filius Dei sit homo naturalis, iUe fruetur.
Modus ponendi est iste, si natura rationalis sit assumpta, si oporleret ponere habilum ad hoc quod frueretur, aut igitur hoc esset, ut repraesenlaret objeclum, sicut facit in An. gelo, aut utfacilitans potenliam, aut ut elevans. Non primo modo, quia cum objectum sit praesens summe, non lequiritar habitus ipsum repraesenlans; nec secundo modo, quia non requiritur aliquid facilitans potentiam amoris impedimenlis; neque requirilur aliquid elevans naturam, cum ipsa sit summe elevata, ex quo est assumpta.
Contra illud, possibile est prius absolutum esse sine posteriori absoluto; sed prius natura est assumi quam frui, et ista sunt absoluta; igitur possibilo est Deo unum salvare sine alio. Similiter prius nalura est visio quam fruitio; igitur Deus potest eam conservare sine posteriori.
Dicunt, etsi assumi sit prius quam T9M. xxm.
frui, non sequitur quod potest esse sine illo, quia in illo priori natura assumpta comparatur ad Verbum. Et esto quod ratio assumpta valeret, hoc intelligendum est de prius absoluto.
Istud non valet, quia iste respec- 4. tus natura} assumptcB ad Verbum, est ad prius eo, et ideo nihil minus potest prius alio absoluto esse sine eo, licet habeat respectum ad prius eo, quam si esset plane absolutum et sine illo respectu, dum tamen non habeat respectum ad postorius eo.
Item, fruilio aut est a Deo immediate, aut a voluntate creata? Si sit a Deo, non ex hoc quod natura est assumpta, est necesse quod Deus causet fruitionem.
Dicuntjimo, quia necessario erit visio, et per consequens fruitio.
Contra, non ex hoc quod natura est assumpta, est necesse quod sit visio, quia non ex hoc quod pra3sens, videtur, sed quia vult videri; non enim videtur essentia, nisi velit videri, quanlumcumque sit praesens.
PraBterea, esto quod esset visio, Deus conadhuc si frui est a Deo, non necesse extrl^cauest quod esset fruitio, quia mere ***' contingenter causat quidquid exlra se causat.
Si autem voluntascreata sit causa fruitionis, erit causa libcra mere contingens; igitur potest non frui, quanlumcumque uniatur Vcrbo.
Item, si ex hoc quod natura assunipta Verbo frueretur, negandus esset omnis habitus in Christo, quia ex hac sola unione posset habere totum, quod posset per queincumque habitum.
Ilem, propler hoc pra^cise cst cha- ^„^^0^^^ ritas in vialorc, ut principiuni ope- p°*^'^°^^ randi graluite sit in potestate ejas, nem, et ideo impossibile est quod ad hoc quod operalio sit gratuita; beatitudo sit primo in essentia, quia igitur oporlet quod si natura esset loquendo de illapsu, secundum quod assumpta, adhuc in ejus potestate Deus illabitur in essentia rerum, esset frui vel non frui, aliter enim aequaliter illabitur nunc sicut in panon posset mereri. tria. Non tamen habet viator ita per- Doaoru^ Dico igitur quod non est neccsse fectam operationem, ideo nec potest naturam rationalem unitam Verbo esse ita beatus sicut in patria, quia frui Deo, loquendo de potentia ab- nulla creatura dicitur simpliciter soluta Dei, quamquam aliud sit de beata, nisi per actum suum, et esfacto, quia prius potcst separari a sentia tunc erit beata, sicut nata est posteriori, et ideo non est necesse esse, hoc est, in operatione; et ponere talem habitum inclinantem, ideo primo est beatitudo in potentia, ex hoc quod naturaest unita Verbo. et redundat in essentiam, sicut po- Ad arff. 1. Ad primum pro via contraria, dico test redundare, et sic perfectio es- 3. quod deficit dupliciter, quia objec- sentise redundat in potentiam per tum beatificum ex hoc quod est communicationem idiomatum. preesens, non est necessarium quod Ad aliud, patet quod illapsus spe- ^4 ^^^- immutet inlellectum ad actualem cialis potest esse sine operatione visionem; per imperium enim vo- consequente, qua3 est frui, vel etiam luntatis potest negotiari circa alia, visio.
et ex hoc solo quod suppositatur in Ad aliud, dico quod minus est 6.
Vcrbo, non oportet quod plus agno- quod aliquis habeat gratiam, quan- ^^Jji^*'^' scatse uniri Verbo quam aliud sup- tum ad actum primum, quam unio- An unio posilum, quod non unitur. nem ad Verbum, tamen simpliciter ca major AssumptiH Prffiterea, esto quod actu immu- majus est habere er^^atiam cum ope- net ussump- tarct inlellectum ad visionem, ad- ratione, quam habere unionem ad tum.
dum.
huc non sequitur quod necessario personam divinam tantum. Mallem ^J^.^™^^^ inclinet voluntalem ad actum frui, enim, si daretur mihi optio, habere fi^^"™ g«» licet habililet voluntatem ad frui. gratiam beatifi Virginis, et fruitio- num D^i 5. Ad aliud, dico quod si daretur uni ncm, quam esse subsistens in Patre, hominis.
Ati^Becun- crealurcC qucelibet perfectio natura- ct Filio, et Spiritu sancto sine frui, Jonua.^ lis, qutB potest haberi ab omnibus hoc est, nisi haberem operalionem, creaturis, ipsa esset minus beata ut visionem et fruitionem. Dico auquam nunc, si non daretur sibi ul- tcm quod Augustinus intelligit quod terius major gratia, quia simpliciter magis est filium Dei esse filium hocareret majori perfectione, qua nala minis, quantum ad actum primum, est perfici; ideo nisi haberet opera- quam filium hominis esse filium Dei tionem nobiliorem in attingendo per gratiam, sed non quantum ad finem ultimum, quantumcumque actum secundum.
nobilitetur essentia in actu primo, Ad aliud de habitu, dico quod sive ^^ *^- po««- non propter hoc est illa creatura ma- ponitur habitus, ut sit elevans pogis beata, quia beatitudo est in hoc tentiam, vel ut reprflesenlat objecquod atlingit finem per operatic- tum, potest poni ad quodcumque DIST. II. QUJESTIO II.
poneretur in anima secundum se, si non esset assumpta, quia per hoc solum quod est assumpta, non elevarelur nisi ad subsistentiam.
Naluram non rationalem assumi posse a Verbo, est conlra Henric. quodl. 3. q. 5. Cartbus. btc q. 1. art. 2. sed est communis, et ratio unica surficit, cum ex imperfeclione natura sit assumptibiliset naluralis, quae est aliis perfectior, assumpta sit, multo magis aliaQ naturaQ assumi possunt.
7. De secundo articulo: An posset Aa a«8umi assumi uatura non nata frui? Dicit lora noD idcm Doclor quod non, quia ex quarlo Melaphysicorum, tunc unumquodque dicitur singulariter, cum potest in operationem debitam; igitur non potest illabi illapsu generali in aliam naturam, nisi ipsa possit in operationem generalem consequentem; igitur nec illapsu speciali, nisi illa natura possit operari specialiter; igitur nulli natura? potesl Deus illabi specialiter per unionem, nisi illa possit frui, cum frui sit operatio consequens; igitur nulla natura potest personari personalitate divina, nisi natura rationalis.
Dico tamen oppositurn, quod alia natura potest assumi in unitatem supposili, quia alia potest dependere dependentia ad extrinsecum, quse ^rluoMH" est ad suppositum, quia ex quo "'^Kj"™" natura rationalis potest sic dependere, mullo forlius queecumque alia creata, quia ratione imperfectionis est, quod natura dependeat hac dependentia, quaeestad suppositum alterius naturcB; igitur si illud repugnaret alicui naturee, hoc esset propter perfeclionem inlrinsecam sibi inhfcrentem. Sed nulla creatura habet in se majorem perfectionem, quam natura intellectualis; igitur non habet in se aliam perfectionem, propter quam repugnat sibi dependere hac dependentia, et Verbum potest terminare dependentiam, sicut dependentiam natur^e rationalis createe. Quia si Verbum non esset persona, sed tantum suppositum, posset terminare dependentiam lapidis, et ipsum suppositare, ut si non esset naturae intellectualis; igitur non potest.
Tamen hic est difficultas, si lapis 8. possit personari personalitate divi- aq lapis na, esto quod possit suppositari, sonari. dicitur quod lapis non potest ibi personari, sed potest hypostasiari, quia est ibi distinguere hypostasim et personam; hypostasis potest dependentiam lapidis terminare, sed non personalitas divina; sed ista dislinctio non valet, quia realis unio habet terminum realem. Sed in Verbo persona et hypostasis non possunt distingui nisi ratione, et terminus realis nihil necossario includit, quod est ens solum rationis, ideo nihil estdicere, quod lapis po- 3*8^0^^^-test hypostasiari, et non personari, ^J^. quantumestex parte Verbi, tamen si posset hypostasiari, et non personari, hoc erit ratione lapidis, quia personari dicit uniri personae, et quod sit lalis nalurae, qune est personabilis in se; ideo dependentia lapidis potest terminari ad Verbum, utpersona est, et assumi a Verbo. Vel, esto quod personari non significet illud, quod natura unialur persona3, sed quod natura in se sit personabilis, tamen hoc connotat, et haec est causa quare accidentia non personantur.
Ad rationes contra, cum probatur quodlapisnon possit ad operationem, quee consequitur illapsum specialem, dico quod posset in operaliones, sicut nalura, si esset sibi dimissa. Unde si Deus esset in igne specialiter per illapsum, non propter hoc sequitur quod ignis possit intelligere intellectione creata, quia illa non est operatio naluree dimissae sibi. Ideo dicilur quod Deus ambulavit, quod Deus comedit, quia tales sunt operationes naturae sibi devinctee, et natura assumpta habet operationes divinas; unde frui non est operatio sequens illapsum specialem. 9. Ad primum principale dico, quod Ad arg. 1. iUa uuio major est naturae assumpta^ ^"°^'^**' ad Verbum, quam sit potentia^ ad objectum, quanlum ad actum primum supernaturalem illius naturae assumptae, et ideo summa gratia est cuicumque uniatur respectu unitorum, non tamen quantum ad operationes, quae sunt visio et fruitio. Ad secun- ^d aliud. dico quod ista unio Quomodo facit naturam assumptam inipecca- Dulura hu- / *.
manachri- bilem, vcrum cst dc congruo, Sl peccabiiis. cst ratioualis natura, sed non necessitate absolula; et sic intelligit Augustinus, quod secundus homo est impeccabilis, quia est DeuSy non tamen est sic ex necessitate absoluta.
Ad aliud, concedo quod natura non nata frui potest assumi, et cum dicitur, igitur posset esse communicatio idiomatum, concedo, sed ex hoc non sequitur quod tunc posset esse perfeclius communicatio operationum quam modo, si natura assumpta sit homogeneum, sicut lapis, quia etsi partes homogeneae sint subjectivae respectu communis abstracti, non tamen est aliqua pars integralis hujus lapidis, illud idem totum, cujus est pars, sed specie3 abstractiva praedicatur de toto et de omnibus partibus. Nunc autem si Deus assumeret lapidem, dictum est quod primo assumeret totam naturam lapidis, ita quod primo hypostasiatus esset totus lapis, et nulla pars ejus, nisi per accidens, inquantum est aliquid totius, et certum est quod nulla pars hujus lapidis est hic lapis. Similiter lapis in universali non est primo assumptus a Verbo, sed haec natura ideo non esset verius communicatio idiomatum, si Verbum assumeret lapidem, nec perfectius quam nunc.
Ad tertiam.
Lapis as- ■umptuB an haberet commuDicatiooem idiomalum, etiam quoadparteB.
DIST. III. QU^STIO T.
DISTINGTIO III.
i.
ArgameDt.
1. Affirma- Utuoj.
SecuDdum.
Terlium.
Quartum.
QoiDtum.
QUifJSTlO I.
DE GONGEPTU B. VIRGINIS.
Ulriim B. Virgo concepta fmi in peccalo originali?
Circa tertiani distinclionem primo quaeritur: Ulruin beata Virgo fuit concepta in peccato originali? Quod sic, Rom. 5. Omnes peccaverunt in Adam^ et egent gratia Dei.
Item, Damascenus lib. 3. c. 3. et 48. Mariss supervenit purgalio; sed si non fuisset concepta in peccato originali, non fuisset purgata.
Item, Augustinus de Fide ad Petrum cap. 23. Firmissime tene, omnem hominem conceptum esse in hocpeccato, etc.
Item, Augustinus super illud Joann. 1. Ecce agnus Dei, dicit quod solus ille innocens fuity puta Christus.
Item, Leo Papa in sermone de Nativit. cap. 2. dicit quod Chrislus venit ad liberandum omnes.
Item,. Anselmus, 2. lib. Cur sextum. DeushomOj cap. 16. expresse dicit Mariam conceptam in peccato originali.
Item, Bernardus epist. 174. idem septimum. probat, quia si ipsa non esset concepta in originali; aut igitur esset ante purgata, quam concepta, vel tunc. Non ante, quia ante non fuit natura purgabilis; non simul, quia tunc esset purgata, et non purgata; si post, habetur propositum.
Oppositum, Augustinus de Natura coDtra. et gratiaj et ponitur in littera, cap. 3. Cum de peccato agitur^ propter reverentiam Domini^ de beata Maria nolohabere qusestionem.
Item, AnseJmus de Conceptu virginali dicit quod Christus talem habuit matremy qualem decet tanta puritate nitere, qua major sub Deo nequit intelligi; et certum est quod multi sunt Angeli boni, qui nunquam peccaverunt, et tamen sunt inferiores Deo.
SeDtcDtia poDODs B. Y. Id eodem iostaDti reali io peccato prius natura, et posterius natura iD gratia, rejicitur, quia pouit io eodem iDstaoti privatioDem el babilum, quod est simul ponere coDtradictoria.
Dicit unus Doctor quod in eodem 2. instanti fuit in peccato et gratia; senteDtit sedin priori signo naturae fuit in peccato, et in secundo fuit in gratia.
t privatlo forne, pari ratione ium.Unde sunt jum exigne geiqua in aquam, m; nuncautem ".orruptio ignis labitus, el sua eodem instanli II.
ius tcnnpore in pccilur Iribus ralionilucit Doclor pro B.
quo lotius agit iu *t opiirae quomodo e peccatum coatraconlractura esset, antum ad hoc. a italis, quae fuil naoiius.
1 beala Virgo ^ lO Originali, etsententia 5 in quadam 2;^^- Tholiliter probalur \ Dei fuit reigitur fuit realterius a se. aefuit in pecest prseexister enim non tur sic nobilit ignobilitare hatur primo.
idem, quia gecundo. luam omnibus l si B. Virgo peccato, nunla clausa; igi- 3ruit eam RecBeataVirgo ^^^^.^ mdum legem luod caro se- DIST. III. QUyESTIO I.
minata concupiscibililer fuit in conceplione ejus, sicut alterius; htBc est causa peccali originalis in filio naturali Adee; igitur cum ipsa sit naturalis filia, habuit idem peccatum, Oiario. Item, ipsa habuit conditiones naturales nobiscum, etpcenas; igitur habuit peccatum originale, quia non assumpsit istas voluntarie; igitur erant sibi necessario inflicta^, et non injuste; igitur propter culpam; igitur propter originale.
iiationcB Sed ista^ rationes non concludunt, ducuDiur nam ex prima ratione magis videtur ad opposi-...
lum. sequi oppositum quam propositum, quia ex hoc quod Filius Dei fuit redemptor universalis, sequitur quod fuit perfeclissimus mediator; igitur respectu alicujus persona) habuit actum excellentissimum mediandi, quem potuit habere. Sed actus perfectissimus pra3servat ab omni peccato, quianullus perfecte placat pro aliquo, nisi praeveniat ne alius offendatur, si possit; sed si culpa aliquando inesset, non ila perfecte placasset. Christus, sicut si praevenisset offensam, quia perfeclius placat ille, si praeveniat ne alius unquam offendat, quam si post offensam faciat quod aKus remittal; et principaliter hoc, si ex hoc quod aliquis cognoscat se aliquando alium offendisse, multum affligitur, magis affligit cognoscere quod aliquando offendit, quam cognoscere quod nunquam offendit; igitur si Christus est perfectissimus mediator, praevenit omnem offensam in matre sua.
Secundo sic: Oporlet quod perfectissimus mediator praeveniat omnem poBnam; igitur et omnem culpam, cum culpa sit maxima poena, ut probatum est prius.
Tertio ad idem sic: Mediator perfectus pra^venit omne peccatum actuale. IIoc concedunt omnes de beata Virgine; sed redemptio universalis immediatius est contra originale quam contra actuale; igilur ex hoc quod redemptor universalis, perfectius et immediatius praivenitoriginale quam acluale.
Quarto ad idem sic: Summus actus mediandi requirit illnd pro quo mediat, summe sibi obligari; igitur cum Deus possit pra^venire omne peccatum in beala Virgine, ct majus sit pra^servare a committendo, quam purgare a commisso, igitur si debet mater summe obligari filio, debet filius pra^venire omne peccatum originale.
Dices, quamquam non praeveniat peccatum originale, summe obligatur, quia plus obligatur ad amandum cui plus dimiltitur. In hoc enim dixit Christus, quod Simon recte respondit de Magdalena, Luc3e 7.
Contra, majus bonum est praeservari a peccato, quam post remissionem remitti peccatum, quia si duosint debitores, considerando ad hoc solum, quod huic plus dimiltitur, ille plus tenotur amare, tamen si ab eodem sit quod alius minus tenetur, vel omnino nihil lenetur a quo dimittitur, majus est nihil sibi dimilli, in hoc quod praeservalur ab obligatione, quam post obligationem dimitli illud ad quod tenebilur.
Item, nisi B. Virgo fuisset concepta sine peccato originali, non fuisset alia anima innocens nisi anima Christi.
AdmiUunt libcratam ab omoi aclualifCur Dounb om- Dibus.
6.
Mariasumme obligatur filio.
Majus beoeficium iDDoceDlia quam peecatorum remissio, LIBRI IIT.
^ Item, ralio de propagatione non iBfectio concludit, quia illa infectio in carne est nece8° *^^'^ ^^* neccssaria caiisa originalis pccc^tforr- P^^c^'^*^'? Q^'^^ si sicj cum illa maneat ginaiis. in Baptismo, manebit peccatum originale; igitur non obstante quod caro sic seminata possit esse causa peccati originalis, non tamen est necessaria causa.
Neque concludit ratio alia de poena, quod propter hoc debeat habere culpam, quia non fuit utile habere culpam; sed utile est viatori habere aliquam poenam, ut perfectius possit mereri, et non oporlet propler hoc quod illoe poenae essent voluntarie assumpta? in beata Virgine, sed solum poena? erantvoluntarie assumptcB a voluntate Chrisli, quia hoc fuil utile aliis, et sic possunt auctoritatcs Augustini, et aliae salvari, quod de peccato nullam qucestionem volo habere, cum de Maria agitur, quia nec habuit acluale, nec originale. Responsio Vcl potcst dici alitOr, exponendo ad aucto-..* ad aucto-..* ritutes omues auctoritates superius allecepiiwm galas, quod omncs filii naturales virgiDis. y^ habent causam sufficicntem peccati originalis, si natura sibi dimitlatur; sed illa causa non praevalet virluti divina} causanli contrarium in anima Maritne; et isto modo non est illius Dei debitor justitiae originalis, sicut Maria, quia ipse non est naturalis filius Adci3. Et sic licet beata Maria habet causam sufficicntem pcccati originalis, tamen Deus polest pra^vcnire offectum, sicut prcoveniie potest ne ignis comburat approximalus combustibili, Undc essc filium Ada^ naturalem, non cst causa neccssaria quod peccalum originale insit, quia tunc post Baplismum, cum sit naturalis filius Adae, haberet peccatum originale post Baptismum. Igitur cum in eodem instanti stent simul, quod sit filius naturalis Ada^, et quod non habeat peccatum, cum non sit major repugnantia in primo inslanti quam in quocumque alio, ita bene potest moveri in primo instanti ab eo quod sibi inesset, si natura esset sibi dimissa, sicut in quocumque alio instanti; et tunc potest salvari quod illa causa non fuit in Christo, quia ipse non fuit naturalis filius Adee; igitur ejus natura sibi dimissa non habuisset peccatum originale.
Magis igitur indiguit Maria redemptione, quam quicumque alius, quia tanto magis indiguit redemptione, quanto majus bonum sibi conferebatur post redemptionem; cum igitur majus bonum sit innocentia perfecta, quam posllapsum culpa remissa, majus bonum sibi conferebatur pra^servando ipsum ab originali, quam si postea fuisset purgata. Nec propter hoc oportuit quod Christusprius fuisset passus, quia Abraham fuit purgatus ab originali, quod sibi infuit, virtute passionis Chrisli praevisa}; sic potuit peccatum originale prceveniri, quod debuit infuisse Maria).
Etcum diciturpostea deapertione januce, dico quod potest dici apertio janua^ dupliciter, vel per amotionem cujuscumque obstaculi, quantum est ex parte sui, sicut grave sursum potest esse in centro, vel apertio talis, ut statim possit actu intrare; et islo secundo modo nulli aperiebatur janua ante passionem exhibitam. Sed primo modo, quoad amotionem culpa3, multis aperieba- 8.
Maria 010gtsindiguit redeoiptore, quaoi alii.
Aperlio ja- DUfle cceli duplex, aa utraque necessaria Virginia.
A DIST. III. QUiESTIO I.
tur janua virlute passionispra3visa3; dicoigiturquod utroque modo indiguit beata Virgo apertione janua^. Primo, ut praeveniretur culpa. Secundo, ut actu aperiretur janua per mortem Christi exhibitam.
Et cum dicitur postea quod fuit naturaliter propagata, dico quod propagatio non est causa necessaria peccati originalis, quia manifestum est quod potest sine eo fieri, et quia potest impediri a causa forliori causante contrarium in anima; et patet quod habuit poenas inflictas, quia hoc fuit ulile; sed culpa nulli est utilis inquantum culpa.
SCHOLIUM iir.
Eiplical optime primo quomodo prius nntura fuit in esse, quam jusia vel injusta, quia pro illo inslanti, nec habuit jusliliam^ nec caruit ea; nam in secundo tantum instanti alterum borum ipsi dcbebatur, et illud esset injustitia, nisi csset praeventa. Secundo, ait pospibile B. Virgincm pcr instans tantum fuisse in peccato* etlempore immediate sequcnli in gratia, vel per tempus in peccato, ct in inslanti lerminativo ejus in gratia, vel (ut de faclo contigit) nunquam fuisse in peccato. H!c nibll asserit «xpresse Doctor de quaestionc, sed tantum iraplicite. Pro solutione arinimcnlorum vide in Oxon. Scbol. blc num. U ct pro completa notilia anli^quitatis pro bac veritale, lege Rosarium posl tertium librum scripti Oxon. editionis Antverpiensifl, iibi per omnia saecula babes fido dignissima tcstimonia. Sed ampliua non opus est plura dc bac re invcstigare, quia Paulus Papa Y. Bulla data anno 4617. silentium imposuit quoad actus publicos, ne quis contra conceptionem quovis modo loquatur. Fx occasionBy inquit, ajlirmaiivae^ quod B. Virgo fuerit in originali conceplay oriunlur in populo ChristianOf curn mayna Dei offensa, scandaln, jurgia, et dissensiones^ ideopracipit omnibus et singulis cujuscumque sint status, etc. ut non audeant pu^ blicis concionibus, conclusionibus^ lectionibut, vel aliis quibuscumque aclibus publiciSy asserere quod Beata Yirgo concepta fuerit in orlginali, sub gravissimis poenis et censuris ipso facto incurreti' dis, Uitimam fero manum imposuit Sanctissimus D. Gregorius XV. BuIIa data 2. Junii anni currcntis ^1622. sub iisdem poenis praecipiens omvibus et singulis, ne de caetero, etiam in sermonibus et scriptis privatis, audeant asserere quod B, Virgo concepta fuerit in peccato originali, nec de hac opinionc affxrmativa ullo modo agere vel tractare. Nihil jam deest, nisi expressa et solemnis derinilio, quam in dies prsestolamur. (Lata est tcndem a Pio IX).
Dices, ista videntur opposita, quia in primo instanti natura) est Maria filia naturalis Adae, non habet justitiam originalem in primo inslanli natura); igitur caret ea, quia apta nata est habere eam, ut debilrix. Dico quod subjectum potest comparari ad formam, et ad privationem, et ipsum est prius natura utroque istorum. Simililer privatio et forma possunt comparari ad susccptivum pro mensura, pro quo aptum natum estalterum istorum inesse. Si loquamur primo modo, non sequilur, gratia non inest, igitur culpa inest, quia in isto priori naturtB, in quo susceptivum est prius habitu et privatione, non est natum habere unum, nec alterum; tamen pro ista mensura, pro quaalterum natum est inesse, si habitusnon inest, privatio inest. Si autem compares habitum et privationem ad se, quamquam in natura post lapsum prius sit peccatum quam gralia, tamen tale prius nunquam oportet inesse cuicumque supposito, quia quamquam natura gravis sibi dimissa prius sit nata esse deorsum, possit tamen prius poni sursum; sic potest praeveniri peccatum originale in Maria, quod nunquam insit.
Dices, in illo instanti, in quo non habet juslitiam, habet carentiam justitia?,quia tunc est debitrix; igitur anima est injusta in illo inslanti. Dico quod si affirmatur justitia, falsa est propositio, quia in primo Subjectiim esl prius naturaprivatioue, et tunc oeutrnm illi debctur.
Maria in primo instaoti naturae non fuit grala, uec gratia privata,Poc justa, nec iojuBta.
instanti naturse non habetjustitiam bita potest Deus causare gratiam. nec injustitiam; si tamen negetur Item, si habitus inest in inslanti, justitia, vera est propositio, anima in tempore habito, potest privatio non est justa in primo instanti na- inesse sibi in tempore habito; est turse, hoc est, non est ex se jusla. Et enim habitus natus inesse, cum sint non sequitur ex hoc quod est exse- in eadem mensura nata inesse sunon justa,sicut non valet,superficies sceptivo; igitur si privatio inest in non est ex se alba, igitur ex se est instanti, in tempore habilo potest non alba. habitus inesse.
Neque est heec concedenda, in Contra illud, Deus agens circa j^.
primo instanti naturse vere intelli- creaturas agitin instanti, quia virtus objectio gitur non justa; sed in primo in- finita et infinita non possunt agere p"°^*" stanti non intelligitur jusla, hoc est, in eadem mensura, ut habetur in primo instanti intelligitur illud 8. Physicorum, vel saltem virtus quod est, ut animam esse animam finita non potest agere in minori tanlum. mensura, quam virtus infinita; igi- 11. Quid ergo tenendum est in quaes- lur si culpa est tantum per instans, Poaae gra- tiouc? Potuit cssc quod Bcata Virgo et induclio gratiae in instanti, cum iniempore. fuissct iu pcccato originali tantum inter ipsa non sit medium circa per unum instans, et in tempore aptum natum, instantia erunt imsequenti in gratia; vel potuit esse mediata.
quod per aliquodtempusfuitin pec- Item, omnis variatio subjecti, vel secunda.
cato originali usque ad ullimum estmotus, vel mutatio;sed cum haec instans, et tunc primo in gratia; et animanunc habet culpam, etimmepotuit esse quod nunquam fuit in diate post habet gratiam, variatur; peccato originali. Primum patet, si ista variatio non potest esse mutasubjectum quiescit per aliquod tio animse, quia mutalio est in intempus, igitur est in quietato esse stanti, et ista variatio est in tempore in ultimo instanti illius temporis, ut habito, nec polest esse molus, quia vult Philosophus, 6. Physicorum. si sic, vel esset secundum partes Si igilur prius summe frigidum subjecli, vel secundum partes forab illo instanti, alteratur ad colo- mae, vel secundum media inler terrem, ita quod post ultimum instans minos; non primo modo, cum aninon est alia mensura, quin calor ma indivisibilis sit quantum ad secundum aliquem gradum insit, partesquantitativas; neque secundo quia ab isto, agens continue agit, modo, quia possibile est quod tanta ideo nunquam primo agit, neque gratia primo inducatur sicut un- Aiierans passum primo patitur. Igitur agens quam post; neque terlio modo, quia p°rimo"agit, naturale non agens in hoc instanti, termini sunt immediati circa aptum °*2,"pr?mo ^"?^^ ^^^ ultimum quietatum esse, natum.
De^hoc"^ P^^^s* agere in tempore habito, et Ad primum, dico quod perfecla objrcuo™ d. 3. q. 2. per consequens sic potest Deus cau- virtus, ut infinila, potest agere in Deaspoteet sare gratiam, quia si culpa inest inslanti omnem effectum, quem po- ing^nu^^ii per unum instans, in mensura ha- test causare in tempore, si ille effe- ^"^ ^«mpV ctus possit esse in instanti; sed non est necesse quod id faciat; ideo non est iniperfectionis quod in eadem mensura possit causa infinita agere, et finita, quia infinita potest agere sic et aliter, et Philosophus intelligit quod est inconveniens virtutem finitam et infinitam in eadem mensura agere eequalem effectum, si virtus infinita agat ex necessitate naturse; tamen in omni mensura, in qua agit virtus finita, agit infinita, ut causa principalis.
13 Ad aliud, dico quod si per aliquod Ad secun- temDUS sit aliquid summe calidum ^"™* imo instantij adhuc est forma 'se quieto, et perfecte in summo caliditatis agens infrigidans 0 instanti agit, et nunquam nanet iste gradus caloris, sed s gradus frigiditatis respectu gradus caloris, ita quod post le calidum, absque medio est s frigiditatis in subjecto; esto quod agens esset ita potens summe induceret, ita quod remitteret de summe calido, inducendo summe frigidum, esset simile inductioni gratise llud instans, in quo inest culiDfasio [unc autem non est maior reen moius, pu^udntia quod mducatur summe tio. frigidum, quam quicumque gradus a virlute infinila; sed illud non fiet, nec per molum, nec per mutationem; non per molum, quia non est dare primum instans, in quo gratia est inducta, et est dare primum invije Doct. stans, in quo est primum mutalum rioBino- e55e immediatc post motum: i^itur