quod non est hic panis hac Item, si non convenit alicui quantitate. dividi, nisi inquantum cst illius Secundo, ex prioritafe subsfan- coordinationis ut quantifatis, igitia^ ad accidens arguo: Subsfan- tur quodUbet, quod est in coorditia est prior omni accidente, 7. nafione subsfantiali, est a^qualiter Metaph. text. 4. ergo non est hivc dividuum, sicut suum commune, per accidens. Consequenfiam pro- quia non est lioc, ut est iliius bo tripliciter, primo sic: Si fotum coordinafionis. Ilkid patet in digcnus est prius alio genere, igi- vinis, quia non est ibi suppositum, tur priinum illius generis est prius nisi per relafiones quae sunt de omni eo, quod est in genere se- se heec, quidquid ibi invenitur es- DIST. XII. QU^STIO IV.
sentiale, cuin non sit hxc per relaliones, ceqiialiler esl in pluribus supposilis. 7. Ilem, in qualibet coordinalione est species; species vero est nata praedicari de pluribus dilTerenlihus solo numero, ideo dico quod illud inlrinsecum non potest esse accidens, nec etiam materia. Probatio, quia 12. Metaph. cap. 2. Diversa sunt principia, sicut alius tu et efjOy sic alia principia, tua et mea; sunt lamen unum universaliter. HAteriaie Uem, matcria est pars quiddividaat. latis, quia homo non esl tanlum anima; igilur necesse esl invenire indifferentiam in materia proportionalem indifferenlioe quidditalis; igitur materia se non individuat.
Item, si materia est essentialis ratio essendi hc-ec^ igitur habens eamdem materiam et formam ejusdem speciei, erit ibi heec. Si igitur ex aqua generetur ignis, et postea iterum aqua, per naturam redibit idem numero, quod est contra Aristotelem 2. cle Generat. text. io. ubi dicit, non estidem7iumero, quiaali" qnid exhalalur de maleria.
Contra, esto quod Deus annihilaret islam formam, et ilerum reduceret aliam, conservando totam materiam, adhuc non esset productum idem numero.
Item, quamquam aliquid exhaletur de materia, tamen aliquid idem numero remanet de materia; igitur aliqua pars aqua^ per naturam potesl redire idem numero.
Sententia D. Thomae et suorum, qua; esl etiam GofTredi, substantiam materialcm individuam per (|uantitalem in se, vel cum aliqua modificatione, refulatur ut videlur evidenler rationibus jam allalis el aliis. De quo fusius Doctor in Oxon. 2. d. 3. q. 4. cl 6.
Opinio tamen unius Doctoris est, g, quod materia ut distincta sub parte d. Thom. quantilatis est principium indivi-^' a^t'. duandi, quod sic declarat: Qua3cumque conveniunt in specie, et differunt inter se, materialiter differunt; igitur cum non possent Angeli distingui materialiter, non possunt esse plures in eadem specie. Majorem declarat, quia non possunt Pritt»araiio esse plures albedines separata>; sed opinion. est ha3C albedo alia ab illa, quia in alio susceptivo. Differentia igitur individuorum in eadem specie est per materiam absolute, quia qua^ distinguuntur secundum potentiam in maferia absolute differunt genere; igilur materia ut distincla sub distincta parte quantitatis, est principium individuationis.
IIoc arguit perrationem: Dividi seicuuda. convenit primo quantitati, ut pafet, ralione quanti, 5. Melaph. text. 28. igilur formaliter per quantitatem competit alicui dividi in individua, et eadem est ratio divisibilitatis, ct definiendi commune; igilur quanlitas vel materia quanta est principium distinguendi.
Item 7. Metaph. text. 28. generans Teriia. non (jenerat aliud^ nisi propter materiam^ non absolute; igilur ut est sub quantitate.
Sed ista opinio videlur ponere pnccisissimum dislinclivum ipsam quanfitatem, et contra ipsam sunt rationes superius factce.
Pneterea, hoc quod est secun- Quamiias dum se indifferens ad sua individua, "e^in^JiV?-^ non est ratio prima individuandi ^"^"^* alia; cum igitur quanlitas habeat quidditatem indiflerentem ad sua individua, igilur ad aliunde subslantia materialis distinguitur. 9. Dicitur, quanlitas distinguit ut in tali situ. Contra, aut intelligitur de situ, quod est Pra^dicamenlum, aut quod est passio Quantitatis; si primo modo, sequuntur duo inconvenienlia: Primum, quod posterius prsedicatum est primum dislinctivum prioris. Secundum, quod non possunt esse duo corpora in isto situ, quia tunc non essent duo numero. Consequens est falsum de corpore glorioso, et non glorioso. Si secundo modo, nihil facit positio ad distinctionem plusquam quantitas, secundum se. A<] pri- Prima ratio adducta non valet, ti.uempro quia si mtelligitur quod mdividua n?one!" dillerunt materialiler, hoc est conditione, quia est extra quidditatem, verum est, et talem conditionem potest habere hccc albedo, et hic Angelus, non autem materiam, quae cst susceptiva formae substantialis. Et cum dicit, non possunt esse duse albedines separatim, nisi quia in illa et illa quantilate, falsum est, quia non repugnat qualitati esse hiBC^ unde et aliud a quanlitate; neque sunt duae albedines in supposito hoc per aliquid alterius generis, sic enim esset circulus, substantia per quantilatem, et quantitas per substantiam. Vel si stetur in quantitate, tunc oportet ibi negare omnes demonslrationes, quas adducunt contra individuationem per intrinseca. Ad secun- Ad aliud, cum dicitur, dividi t7i Quomodo partes ejusaem rationis convemt ^esrraUo primo qnantitati^ dico quod falsum est, sed dividi in ea, quae insunt, et aividendi constituunt lotum, quales sunt '° p*'"*^^-partes integrales, et non subjectiva}, primo convenit quantitali, quia ipsae non insunt illi, cujus sunt parles integrales, vel subjeclivce, quia, ut prius dictum est, si aqua dividatur, accidit quod dividatur totum universale in partes subjectivas, quia inquantum totum integrale dividitur in partes integrantes, quarum nulla est primum totum.
Etcum dicitur, ralio divisibilita- jo. tis est eadem eliam distinguendi commune, falsum est, quia conceptus generis est ralio diversitatis, et tamen differentiae sunt rationes distinguendi.
Prffiterea, hsec ralio vel dividendi, vel dividentis inest ei, quod dividitur; sed quantitas non inest communi, quia est passio singularis.
Ad aliud, dico quod generans Quare ad unius speciei, et genilum dislin- ^l^ requiguerentur, si neutrum esset quan- 'J^aterla* tum, quia etsi substantia esset sine quantitate, non posset generare se; tamen materia alia requiritur ad hoc quod generans generet, quia non habetin ejus virtute accidentia materiai, et debet inducere formam in materiam aliam a sua materia, et non est alia materia; nisi sit alia quantitas, et alia qualitas; non tamen est quantitas, et qualitas prima ratio materialitatis.
Ad rationes principales primse Ad arguu qucEStionis, dico quod Philosophus ^"®^^- ^ accipit materiam pro conditione contrahente quidditatem, quae non est pars quidditatis.
Ad primum principale secundae.. qusestionis, dico quod Boetius vult DIST. XII. QUiESTIO V.
Acrideoiia quod accidentia faciunt diversita- 'fe^reonam tem numeralem, quia faciunt ali- "eT.%t' quam differentiam, et non possunt quomodo. facere majorem quam numeralem, quia album et nigrum non possunt facere majorem differentiam quam numeralem in homine. Non tamen vult Boetius quod faciunt differentiam primam numeralem,quia prius est substantia hseci quam sit hoc accidens, cum heec substantia sit causa hujus accidentis.
Ad Damascenum, patet per idem, quia ut vult in Sententiis suis lib. 1. cap, 8. maxima differentia individuorum est nonesse in se invicem; heec autem est magis per substantiam quam per accidentia. Similiter cum dicitur quod non possunt distingui numero, quee non habent maleriam quantam, Damascenus A\c\\.\ Angeli sint ^equalesvel non, Deus novit^ et tamen ipsemet bene scit quod non est ibi quanlitas.
Per idem patet ad Porphyrium de septem accidentibus suis. Ad Avicennam, dico quod ipse loquitur de quidditate praecisissime accepta, et sic equinitas est tantum equinitas.
QUiESTlO V.
Utrum substantia materialis per se sit individua?
D. Thomas i. parL quxst. 40. art, 2. el i. conlra Gentts, c, 42. Hearic. quodl. 5. qusest. 8. et 15. Adam i. rf. 33. q. 8. art. i. Occham i. d. 2. quasst, 4. art.6.et quodL 5. quxst. 12. Gabr. g, 67. Solus in quxst. 2. univers'. et 7. Metaph. quxst. 31. Suarez m Metaph. d. 52. Scotus in Oxon. hic d, 3. quxst. i. et quodl. 2. et 7. Metaph, quxst. 17.
Quod sic. Aristoteles arguit contra Platonem ponentem ideas, quod substantia uniuscujusque est sibi Argmncnpropria, et non potest esse alterius, '"uvum!*' igitur substantia materialis est ex se h^c; aliler enim posset esse non propria et alterius, quam illius cujusest.
Oppositum, quod convenit alicui conira. ex sua ratione, sibi convenit in quolibetjin quo ipsum est j igitur si substantia materialis ex se esset hsecjin quocumque esset, in eodem esset illa ha^cceitas.
Sententiam Goffrodi et aliorum, nalurara esse de sc individuam, et tum per qiiantitates multiplicari juxta duplicem sensum, quem habere potest, efncaciter et clarerefutatDoctor, iQferens exea gravlssima absurda Tbeologica, Metaphysica Qt Pbysica, de quo fusius ioco Bupra citato, maxime qusst. 6.
Dicitur ad quaeslionem, quod ^ substantia materialis ex sua natura OpiDio est haecy et tamen per quantitalem ^^^^^^'^- sunt plures substantiee in eadem specie, quae quantitas distinguit unam ab alia, ut hunc lapidem ab illo. Primum patet, quia si substantia lapidis non esset hsec ex sua natura, species non diceret totara naturam individuorum, quod est contra Boeiium. Istam Boetius non ponit divisionem, nisi in species. Secundum patet, quod per quantitatem est heec alia ab ista, quia substantia quantum de se, est eadem. Dupliciter igitur potest intelligi, Dupiiciier quod haec substantia sitaliaab illa, *°iur.^'' quae est sub quantitate alia quam ilia. Vel quod ista de se est eadem in hoc lapide et illo, sicut intellectiva in manu et pede, et tunc si inlellectiva esset receptiva quantitatis, esset alia in manu et pede, solum 3.
Impugnatur secuQduna primum intel leclum.
Majus ab- Burdum ponere naturam de ee hanc, quam ideam Platoois.
qiiia sub alia quantilate et alia. Vel potest hccc positio habere alium intellectum, quod substantia qua^ est sub quantitale una, distinguitur a substantia sub alia quantitate, ita quod receptivum per se distinguitur a receplivo, et non solfle quantitates, licet tamen formaliter sit illud a quantitate, cum non possit formaliter esse a se.
Contra primum intellectum sequuntur multa inconvenientia. Primo in Theologia, quod una substantia creataeadem in se, eritin multis suppositis ejusdem speciei, imo in omnibus, quod tamen sequitur difficillimum, etiam in divinis, scire qualifer est eadem substantia in tribus suppositis.
Secundo, sequitur quod transubsfantiato uno pane in corpus Chrisli, transubstanliatur omnis panis, quia quantum ad id, quod substantia est, non est ha^c substantia panis alia ab ista substantia; igitur quantum ad idem, quod substantite est, desinente isto, desinit omnis panis, et non nisi per transubstantiationem, vel oportet concedere quod id idem simul est, etnon est.
Item, contra Metaphysicalia est ha3C positio magis, et rationalis quam Platonis de ideis, quam sibi imponit Aristoteles, quod esset ponere unam substantiam per se existentem, et esse totam substantiam hujus et illius, et tunc nec esset proprium huic, nec etiam esse ejus esset in isto. Sed illa opinio ponit quod una substantia sub mullis accidenlibus erit tota substantia omnium individuorum, et tunc erit ha3C substantia hujus, et in alio ab isto, et tamen singularis. Sequitur etiam quod eadem simul habebit plures dimensiones quantitativas ejusdem rationis, et hoc per naturam, quia hccc substantia numero est sub illa quanlitate, et eadem sub alia.
Terlio, sequitur inconveniens in 4. scienlia naturali, quod nulla crit Si nniura generatio, nulla corruptio, Q^^^est^^eneidem quod prccfuit, non generatur. ratio. yei Cum igitur iste panis tolus praMuit, et alius totus panis sequitur, igitur nihil istius generatur; pari ratione non corrumpitur iste panis dum manetalius.
Ilem, de anima intellectiva non possunt negare quin sit forma hominis, et diversa diversorum hominum; igitur diversa est substantia hujus hominis et istius; sed si aliqua ratio concluderet naturam speciei esse hanc ex se, pari ratione concluderet hoc de anima intellectiva.
Item, quidquid est perfectibile ab anima intellectiva, sive sit corpus, sive maferia prima, ipsum erit sicut anima, et non solum per quantilatem.
Si posilio habeat secundum intel- I"*p^'8".*: i. tur o[.iJi( lectum, quod sub ista quantitate est J"^*»! sehoc receptivum aliud ab islo, non tamen nisi per illud receptum, adhuc falsa est, quia si naturtT per se considerafa) repugnet esse hanc, et hoc intrinsece, igitur repugnat sibi recipere quanfitatem, quo possit esse hiecy etha^c; et quia essentia^ diviucC repugnat dividi in hoc et hoc, repugnat sibi reciperc, quo formaliter sit divisa in hoc et hoc; igitur si subsfantia de se sit htBc^ et per conscquens repugnet sibi esse hanc ct hanc, repugnabit ioteUectum.
DIST. XII. QU^STIO V.
0.
i pifio HcDric.
sibi recipere quantitatem, qua formaliler sit hccc et hcoc.
Secunda opinio,substantiam csse de se hanc, qiiia (it talis per modum vel signationem qoanlitatis indistinctam ab ipsa substantia, rejicilur, qu:a si ille modus est ipsasubslanlia, conlra hoc sunt oinnia absurda [allata; si aliqnid aliud accidentale, occurrunt allata quapstione pr.Tcedente. Et htc alTert Doctor mulla specialia, quibus, ut videtur, convincitur falsitas hujus senlentiaj, quam nonniilli Thomi^lai sequi videntur.
Secundus modus ponendi esl iste, quod subslanlia lapidis esl hsec de sc, quia non per aliquid aliud ab essentia. Nam quanlitas de se potest individuare, quia ipsa sola separata est divisibilis; igilur ipsa derelinquil modum in substantia, et signalionem, qua substanlia est hxc. Et per istum modum, qui non est aliud a subslanlia, quce signatur, et per nihil aliud posilivum est hsec.
Contra, impossibile est aliquid esse idem realiter priori naturaliter, et tamen dependere a posteriori naluraliter; sed substantia est prior quantitate naturaliter, et iste motus est idem substanticC realiter; igitur impossibile est quod dependeat a Jviojpo- quantitate naturaliter. Major patet, T*^^e- quia quod est idem realiter cum aliquo, non potest non esse alio manente, quando simplex estidem alteri; sed prius naturaliter polest esse sine posteriori natura; igitur prius naluraliler potest esse sine causato a posteriori, quia causatum a posteriori est in tertio signo.
t>*odiuo Ilem, impossibile est condilionem jotetieKe necessariam causce, ut causce, esse iUQsato.
a causato, quia sic causatum faceret aliquid ad esse caus<T>, ut causa, quia si necessaiia sil sibi ista conditio, ut causa, non posset causari, nisi causatum poneret istam conditionem in causa; sed Iktc conditio est necessaria substanlia^ ut causa, quia substantia est ha3c simplex, utpatet 2. Phys. text. 2o. et V^.Metaph. text. 12. non est offectus singularis, nisi acausa singulari naturaliter; igilur impossibile esl hanc substantiam, aliquam conditionem necessariam a posteriori habere, quia est causatum a substantia.
Item, iste modus derelictus in g^ substantia, aut est aliquid qualitercumque aliud ab eo, quod fuit in substanlia in priori nalura, vel non? Si sic, non erit illud quod prcTfuit de se hoc^ quia tu ponis quod subslantia, qucC est prius naturaquantitate, est de se hsec^ et per consequens non est per aliquidquodcumque aliud ab eo quod prcBfuit, hiec. Si nullo modo sit aliud ab eo quod prcncfuit, igitur in illo priori natura habuit totum, unde est hoc quod nunc habet; igilur nihil derelinquit quantitas, unde substantia est hsec.
Item, pari ratione, qua quantitas si quaniiderelinquit modum, quo substan- quitmotia est quanta, qui non est aliud a substansubstantia, esset ponendum quod fadet quaalbedo non seipsa facit superficiem albam; sed derelinquit unum modum in superficie, qui non est aliud a superficie, quo superficies immediate est alba, et tunc per essentiam semper esset alba, quia non per extrinsecum.
Item, si iste modusponit quod (ut communiter ponitur) individucatio est per quanlitatem, hoc improbatum estprius. Si ponit quod est aliquo modo causa individuationis, probalum est quod non potest esse causa formalis, nec finalis, nec materialis, certum autem est quod erit aliqua causa acliva, tamen negatur quantitatem principium activum esse.
SCHOLIUM IH.
Terlia opinio^ substaaliam esse hanc a suis causis intrinsecis ct extrinsecis effective, sed ex se formaliler est taiis, et non est quserendum unde individuetur, refulatur sicul prima senlentia, et quia sic repugnaret naturam dividi in plura, quia hac ratione nequit divina natura maltipiicari. Occasione bujus prcbat quinque rationibus dari unitatem realem, minorem unitate Dumerali, de qua loco citato agit a num, 2.
Teriia ^tantia materialis de se est haecy est ToBo^^!- ^^^^> ^^ eisdem causis est haec subtantiame;. stautia, hsBc, et substantia,quia sicut feciive a cst substautia cffective elfinalitera BQiscausis»...forroaiiier causis extrinsecis, et materialiter et formaliler a causis mlrinsecis, sic ab eisdem causisest haec substantia, ita quod non prius estnatura, quam sitha3C natura. Imo nulla videtur esse quaeslio qua^rere per quid haec substantia est hsscy quia ita in esse extra animam est hsec ex se, et singulare, sicutin esse in anima est universalis. Illud probatur sic: Esse in anima est esse secundum quid^ esse extra animam est esse simpliciter; ista duo dividunt omne esse. Sicut igitur non est queerendum quo formaliter habet universale esse in anima, nisi ex se; sed bene est quajrere quo effective, quia per intellectum considerantem et causantem, et illud esse est esse diminutum; igitur sic non est qua^rere, quo natura sit hdec extra animam in esse simpliciler formaliter, sed solum quo effective, el quo finaliter, intrinsece vero a causis intrinsecis.
Contra, non quaeritur per quid ha^c subslanlia sit hsBc, inlelligendo quod sit hcTx, el postea quaM*atur per quod supervcniens sit hccc, sed per quid nalura specifica extra animam sit ha>c individua; et quod sic non ^^^^^q^ posset esse hsec de se, probalur, quia reimgnat illa natura extra animam, qu* in can piuriesse simpliciler est hxc, ex se est ta- biiiter. lis, quod sibi repugnat communicari pluribus; sed natura speciei extra animam est talis per te, igilur, etc. Major probatur; primo, exemplo, quia essentia divina est ex se h<vc^ ideo sibi repugnat dividi et communicari pluribus; similiter de Inlelligentiissecundum Philosophos. Secundoper ralionem, cui ex se convenit unum oppositorum, sibi ex se repugnat oppositum; esse ex se h3ec et posse communicari pluribus, sunt opposita; igitur cui competit esse ex se hcec, sibi repugnat posse communicari pluribus.
Confirmatur, quia si essentia extra g. animam secundum se simpliciter deterjninat sibi ex se, quod sit hssc, igitur intellectus intelligens essentiam, ut universalis, inlelligit ipsam ut repugnat objecto exlra. Sicut enim essentia Dei est de se ha^c, et intelligens ipsam sub ratione universalis, intelligit sub modo repugnante objecto illius inlellectus; sic si lapisexfra animam in esse simpliciter est de se hic, inlelligens lapidem, ut universale, est intelligens ipsum sub opposito modo objecli, sicut intelligens Socratem ut universale.
DIST. XII. QUiESTIO V.
Item, si non polest intelligi inclusum esse nisi hoc, igitur neque in- Rcpugnai cludcns. Si enim non potest intelliha^cciia- gi rationale sub opposito rationalis, lem. nt P.,.,,.
oniversaie. igilur ncc homo, incluuens rationale, sednon potestinteIligiha3Cceitas, ut universale, igitur nec natura speciei includens, cum ipsa heecceitas dc se sit hsec; igitur impossibile est intelligere naturam specificam, ut universale.
Item, naturalapidisextra animam in esse simpliciter habet minorem unitatem realem, quam habeat hic lapis; igitur extra animam est unitas realis minor quam numeralis, et illa est specifica. Assumptum probatur, quia prima mensura habet aliquam unitatem realem. Quodhabeat unitatem patet. 10. Metaph. text. 4. ^iL«"reair» ^^t^^^suva in omni genere esl unum^ "mJ^rair^ ct quod sit uuitas realis, probatur, quia in creatis ens reale non mensuratur ente ralionis tantum, igitur mensura erit realis, et una non unitate singularitatis, quia 3. Metaph. text. 2. In singularibus eju^dem speciei, non est hoc perfeclius illo^ quia non intelligit Aristoteles, quod albedo intensissima non sit mensura in genere colorum, sic quod una intensior quanlum ad hoc mensurat albedines minus intensas, sed capit albedinem pro omnibus suppositis quantum ad mensuram, ac si omniaessent unum. 9. Secundo sic probatur idem assumptum: Unitas realis est formae, ut secundum eam etiam esl operalio, quia ut 7. Physic. text. 29. secundum genus non jiunl comparationes^ sed secundum speciem; illud non potest esse propter unitatem in conceptu solum, sed propter unitatem realem, quia si unitas conceptus sufficeret ad comparationem, cum genus habeat unum conceptum, cEqualiter fieret comparatio secundum genus et secundum speciem.
Quod genus habeat unum conceptum, probo, quia si tot sunt conceptus generis, quot sunt naturae specierum, igitur nullus est conceptus generis dictus mquid de pluribus speciebus; sed praedicando conceptum animalis de asino est prccdicare conceptum asini de asino, et sic idem de se; igitur conceptus generis est a^que unus, sicut conceptus speciei, et non proprie comparatur idem sibi realiter; igitur oportet quod forma, secundum quam debet esse comparatio, habeat unitatem realem minorem, quam sil unitas numeralis.
Item, tertio sic probatur idem: Unitas realis requiritur ad hoc quod aliquid sit fundamentum relationis realis tcquiparantiae, ut similitudinis, et non numeralis; igitur minor. Quod non numeralis, patet, quia tuncnon esset relatio realis. Neque sufficil unitas conceptus, quia relatio realis non requirit unitatem in fundamento, quae est tantum ratio; igitur inler unitalem rationis, quse est in conceptu, et realem numeralem, est realisminor.
Quarto ad idem, uniusactus sentiendi est objectum per se unum reale, et non requiritur necessario unitas rationis tantum ad hoc quod sentiatur, quia sensus non sentit universale; nec est illa unitas realis numeralis, quia sensus non sentitobjectumsuum, utest hoc numero; sensus enim visus non sentit albedinem, ut est heec numeralis, UDitas rea- Hs fuDJat relatioDem sequiparaatifie.
ObjectuDQ eeDsus noQ est UDiversale, sed natura ut coojuDcta siDgularitati.
LIBRl IL quia si sic, discenieret hanc albedinema qualibet qua? non est Aa?c.Non enim est visus, qui distinguit an sit idem radius Solis, vel slatim alius et alius, nec an sit idem, qui durat per lotum diem lucenle Sole; similiter, si Deus faceret duo alba simillima simul esse in eodem situ, non distingueret visus hanc albedinem ab isla. Sensus igitiir non per se sentit singulare, tamen sentit naluram extra animam primo, sed ut conjunctam singularitati necessario,intellectus vero potest illam cognoscere non utconjunctam singularitati.
Quintosic: Si omnis unitas realis est numeralis; igitur diversitas realis est lantum numeralis; igitur non plus differunt qucjecumque realia plusquam solo numero. Consequentia patet, quot modis dicitur unum oppositorum, tot et reliquum, primo Topicorum text. 9. igilur si unitas realis tantum sit numeralis, nulla erit diversitas realis nisi numeralis.
Vera sententia, dari unitatem realem minorem numerica, el naturam de so non esse uni* vcrsalem, nec singularem, sed indifferentem, ut extra animam per differentias individuantes singularizetur, vel in anima universalizetur, et hlc habet expressissime non dari universale a parte rei. De quo lale in Oxon. 2. d. 3. quaest. I. et 6. mirum est quomodo aliqui oppositum ei imponant, cum tamen ex professo admittens unitatem minorem numerica, impugnet illam posilionem universalis a parte re». Per quid autem constituatur natura hxc^ explicat sequentibus quaQstionibus.
11. Ideo dico ad qua^stionem conce- Decisio dendo conclusionem, quam probant ^"nil*° illcc rationes, quod est unitas extra animam minor quam numeralis, ut specifica, et ideo ipsa non est de se hcBc^ quia si sic, ei repugnaret esse ad plura, utargutum estprius. Modus ponendi est AvicenntT o. Metaphys. cap. 1. Equinilas est lanlum cquinitaSy hoc est, ex se non habel ^atura de hoc esse singulare, nec esse univer- uuiversasale; sed natura potest liabere m^ singuiaris, 1. A't t i ' ' '. sed iotlifsub universalitate, ut in amma, et ferens. potest habere majorem unilatem realem quam specificam; ideo neutrum est ex se, quia non est universale, quia essentia ut est in anima, ut considerata ab anima est objectum; igilur de se non est universale, quia non de se est intellecta, quiaintentio consequens objectum, ut cognitum, non includitur infra objectum cognitum; igitur illa intellectio objecti secundum se, quod estprius natura ista intensione, est immediata i\)sius quod quid; et sic propositiones sunt pcr se vera^ primo modo, quia nalura substantia) p^fo^^^im^ materialis habet esse prius natura, ^ersa*'»^t€, quam sit esse in anima, et quam sit ritaie. illa consideiatio Logica, qua3 est rei ut sub intentione formaliter. Simililer natura posita in esse natura?, quod est esse simpiiciter extra animam, non includit singularitatem, sed procedit natiira, quia si intelligcretur ex se /u-ec, non posset intelligi non /tccc^ ideo est quaerere per quid est /uec formaliter, quoB est unilas major, quam sit unitas realis specifica; sicut est quaerere de natura in intellectu, ut est sub modo universalitatis, per quid formaliter est universalis, non de nalurautintellecta, hoc est in esse secundum quidy sed de natura media.
Contra illud arguitur: Ex his se- 12. quitur quod universale est actu in pHma!*^ DIST. XII. QUiESTIO V.
renon solum in anima, quiaponitur unitas realis minor numerali, el ista estunilas universalis, et non iu anima, ut conceclitur. IIoc videlur contra Commentatorem 1. dc Anima, com. 8. Inlellectus est^ qui facituniversalitatem in rebus.
Secnoda. Item Damasccnus lib. 1. OrthocL fid. cap. 8. ponit differenliam inter unitatem naturee in Deo et in creaturis: In Deo esl unitas naturse realis in diversis suppositis; in creaturis esl tantum unum ratione^ et non in re in diversis suppositis.
Besokiiur Ad primumhorum dico, quod uniprioia.
UoTeriaie versale in actu non est nisi in intelf"Di?Hnlectu, quia non est actu universale, icieiitcio. j^jgj ^jj unum in mullis et de multis, ita quod de multis est aptitudo proxima universalis in actu, quia non potest liaberi in actu universale, quo ipsum est dicibile de alio sic, hoc esl hoc, nisi per intellectum. Tamen istaunitas realis media inler numeralem, et rationis, non est differentia universalilalis, quia hoc est aclu dicibile de mullis; sed solum est indifferentia, secundum quam non repugnat sibi esse hoc et hoc simul. Tamen non polest secundum istani realem unitatem minorem esse simul hoc et hoc, nisi in conceptu in intelleclu, quod non est ex?i*iarew. parte sui, quia ha3C equinitas est Bn r^pu-natura, qua3 non habet unde repu-^"fiiou^ gnat sibi esse in hoc, et esse in isto, sed fleterminatur pcr singularitatem advenientem, unde non potest simul esse in hoc, et in isto; ideo ista communitas non est universalis complete.
Exemplum ad hoc, sicut materite non repugnat quin esset sub alia forma, quantum est ex parte sui, et simul sub diversis, si forma3 essent compossibiles, quia non repugnat sibi esse ex se sub quacumque forma, tamen nunc non est simul sub diversis propter aliud determinans, nec ut determinata per hanc formam potest esse sub alia; ideo indifferentia matericE non est indifferenlia universalis completi, ut actu dicibilis simul de multis. Sic nec 1°^^^«^^^^^^^ omnis unitas realis minor unitate.quomodo iD univernumerali est universalis, sed est 8aii. unitas natura^ pra^supposit® operationi intellectus, et ideo intellectus movetur magis ad abslrahendum unum conceptum specificum a Socrate et Platone, quam a Socrate et lapide, et ideo intellectus \ causat universalitatem; tamen illi nalurce habenti minorem unitatem non repugnat ex se esse in mullis, sicut repugnat singularitati advenienti.
Aliud exemplum, forma est principium formale operandi et producendi simile, et aliud principium non est hoc, quia ha3cceitas generantis et geniti sunt primo diversa, non illudin quo sunt similia; sed calor est principium operandi, in quo ignis generans assimilalur genito.
Ad Damascenum dico, quod non soiutio sesic est unum re in creaturis, et in jeciionis. Socrate et Platone, sicut essentia divina in diversis supposilis, quia in creaturis non est eadem numero essenlia in tribus.
Dicunt, in quo est ista unitas realis minor numerali? Non in uno tantum, quia quod est in uno numcro est unum numero. Necin uno in comparatione ad aliud, quia tunc non esset nalura absoluta; igitur in duobus simul.
Noiacon- Dico, quodista unitas est naturae, species dividi in individua, unde ibi "SeSes utestin uno supposito, non ut in est differentia formarum, sed non q?od*^p": ordine ad aliud, neque in duobus formalis.
"vSriaie°a' simul. Ad ratioues secundee positionis 15.
SSomo^do Et cum dicitur, quidquid est in cum dicituVyquanlitas est de sefiseCj "lirawt ^^^ numero, est unum numero, ve- falsum est, quia quantilas nuUius haec. rumest preedicatione denominativa estdese AcPc. Et cum dicitur, ipsa pra hic q. vcl esscntiali. Sic haec unitas minor separata est plurificabilis ex se^ quia ' de se est hsec numero, non essen- ex se potest dividij ex hoc sequitur tialiter, sed tantum denominative; oppositum, quiaquod ex se est plused hcECceitas est numero haec es- rificabile, non est principium divisentialiter. Sicut aliter dicitur cor- dendi, quia quod est ratio dividenpus animatum, quod est altera pars tis, vel plurificabile, vel confuse accompositi, et aliter homo dicitur cipitur, nunquam est principium dianimatus; corpus enim tantum de- videndi partem a parte; neque denominative, sed homo essentialiter. relinquit quantilas talem modum Et sic dupliciter dicitur illa unitas in substantia, qui non sit aliud a minor, una, quia essentialiter est substantia, sicut dictum est prius '. •supr.n.5, una unitate minori numerali, et ta- Ad rationes terliee positionis, cum Ad raUomen denominative est una numero, dicitur, si in uno esse est determina- ^^^^p'"' quia in hoc uno numero. tum ad universale, ut secundum 14. Ad primum principale, dico quod esse diminutum, quod habet in in- Ad argum. ratio Philosophi est contra ideas tellectu:igitur secundum me?extra, Platonis, quia substantia prima est quod est esse simphciter, est deterde se hsec, ideo idea non est prima minatum ad esse heec. Dico quod substantia. Sed loquendo de natura non sequitur, quia esse extra quod extra animam, ipsa est propria illi, est naturae, simpliciter est indiffecujus est, sed non de se, sed per rens de se ad esse diminulum, quod aliquid posterius se conlrahens ip- habet in inteilectu, et ad esse %oc, sum, ut per heecceitatem, ideo salis quod habet persingularilalem. Ideo est ratio Phiiosophi contra Plato- si in intellectu possit habere esse nem, quia ideaper nihil contrahens diminutum, sicut in esse extra inest propria. tellectum potest habere esse simplitt%l^^\. ^^ pnmum pro positione alia, citer duplex quantumest dese, tunc cum dicit, species dicit totam naiu- esset simile hinc inde, et tunc sicut ram individuorum, \Qvum c^i Xoidim quaerendum esset quo unitas reaquidditatem, et totum esse quiddita- lis minor habet unitatem majorem tivum, quia illud additum non per- formaliter, sic qua^rendum esset in tinet ad quidditatem. esse diminuto, quo formaliter habene^so^p^n^ Ad aliud dico, quod loquendo de ret aliud magis diminutum. Sicut divisione formali proprie, sic non igitur in esse diminulo non oportet dividitur species in individua, sed quaerere, quo habet esse proprium genus in species; loquendo tamen naturee extra animam, nisi agens, de divisione formarum, bene potest sed ulterius oportet quaerere per DIST. XII. QU^STIO VI.
quid illud unum reale habet majorem unitatem realem, et sic quo natura secundum se habet esse diminutum in intellectu formaliter.
QU2ESTIO VI.
Ulrum substantta materialis per aliquid positivum sit haec?
Doclores citati quxst, prsecrd. ScolUB?n Oxon. 2. diit, 3. gu3S5i. 2. et 6. HeDric. quodl, quaest.
1. Quod non. Unum dicit indivisio- ^^•°" nem, indivisio negationem; igitur 1''°«» per nihil positivum individualur.
•^oira. Oppositum, prima substantia per se operatur inquantum dislinguitur a secunda, non per solam negationem; igitur per positivum.
SeDleatia HeDrici, sabstaDtiarD DQaterialem individaari duplici Degatioae divisibilitatis ia plura, et ideDtitatis ad alia, refutatur opticne, quia aegatio nulli conveoit, Disi raliooe alicujus positivi. De quo late Doctor in 1. dist. 28. quxst. 2.
2. Diciluradquaestionem quod non, Benrid sed per duplicem negationem, quia ^*^'"*^' nalura esl de se dividuum. (Hoc vocabulo utitur Richardus primo de Trinit.) Hanc potentiam tollit individuum; igitur de se non est hxc^ sed per extrinsecum formae dividuae.
Prseterea, haec natura de se tantum est in potentia //a?c, et nihil ducit se de potentia ad actum, sicut per aliquid exlrinsecum in immaterialibus non potest esse materia, vel quantitas, sed est substantia immaterialis hsec ab agenteinquantum est ToM. xxin.
terminus actionis; in materialibus illud extrinsecum formae est duplex negatio. Non enim est absolutum, quia de isto quaerendum esset, quo esset haec? Si seipso, pari ratione standum in primo. Si extrinseco, quaerendum de isto, et sic in inGnitum. Neque illud extrinsecum est respectivum, quia omne respectivum fundatur in absoluto, ut producto; igitur haec prima negatio est non posse dividi in plura sub se. Secunda respicit alia juxtase, quia est negatio identitatis ejus ad aliud, et istae negationes sunt extra intentionem formae, et assimilantur respectibus individui istae negationes.