possunt attendi penes quodlibet istorum. Si enim attendatur aequalitas in effeclu Baptismi penes agensprincipale, sic dico quod effectus Baptismi est aequalis in omnibus, quia Deus in se aequalis disposuit hoc signo baptismali semper conferre eequalem gratiam, et aequale signatum, si aliasint aequalia.
tionfeffec- ^^ attcndatur penes causam merimi* diatur '^^i^'^> sic potest cssc inaequalitas, aequaiis et tenclur euim quod Christus novit qua noD, ^ scientia visionis (quae est respectu futurorum) omnia quoe sunt in Verbo, et omnia quae novit Verbum, et ita novit aliquos electos esse pra^visos et prwdestinatos ad majorem gloriam secundum aliquos, et ita potuit obtulisse passionem suam, ut causam meritoriam majoris gralioe plus uni quam alteri, ul pra^destinatis ad majorem gloriam quam ad minorem.
Item, passio sua nunc exhibita magis meretur nobis, quibusjam exhibita est, quam Patribus etProphetis, quibus tantum prsevisa et proecredita erat aliquando exhibenda.
De suscipiente Sacramentum Bap- suscipien- .•. j. -..,, tes Baptistismi distinguo, quia vel sunt par- mum sunt vuli vel adulti? Si parvuli, tunc different^^^^^ dico quod aequalis est effectus Baptismi in eis, quantum est ex parte ipsorum. Parentes tameneorum per O"omodo modum meriti plus possunt mereri ffiquauter...possunt suo parvulo, quam alii, quia sunt recipere meliores, et magis sunt eorum opera tum. a Deo accepta quam aliorum, sicut forte fuit de parentibusbeati Nicolai, qui meruerunt sibi forte majorem gratiam, quam habuisset, si genitus fuisset ex aliis parentibus.
Si vero suscipientes Baptismum sint adulti, cum tales habeant proprium motum voluntatis, non oporlet quod aequaliter recipiant effectum, sed dico quod secundum magis et minus participant effectum Baptismi, secundum quod magis et minus per opera propria suntdispositi ad fidem et devotionem.
Ad rationem in oppositum, dico 3. quod effectus Baptismi magis depen- Ad argum. det a ministro, ut rite fiat illud ad ^''°''p^^'-quod sequitur, ut Sacramentum, quia in ministro requiritur intentio, qua3 non requiritur in baptizato, sed non magis dependet a ministro ut fiat effectus major vel minor per modum merili, sed a baplizato sic gratia, et non propter minorem vel magis dependel, quia secundum ejus majorem disposilionem ex parle dispositionem majorcm velminorem, conferenlis, quia sive minister sit si sil adultus, vel parentum, si par- bonus, sive malus, aequaliter potesl vulus, confertur major vel minor esse effectus Baptismi in eis.
DIST. V. QUiESTlO I.
DISTINGTIO V.
DE IMPEDIMENTO EX PARTE MINISTRI.
Argam. primum.
Secundum.
Tertium.
Utrum malitia Ministri impediat effectum Baptismi, et an possit conferre verum Baptismum?
AleDS. 4. pari, qu3S$t, 16. memb. 2. D. Bonavent. art. 2. qu3Sst, i. Richard. art 3 quxst, 3. D. Thom. 3. part, quxst, 64. art. 5. et 9. Vasquez ibi disp. 437. Suarez disp. 13. lib. 4. Caslro V. Baptismus haer. 5. el V. Poteatas. Waldensie i. tom. lib. 3. cap. 81. et 82. Coccius 2. tom. lib. 5. art. 6. Scolus in Oxon. hic qusest. I.
Circa distinctionem quintam,quaero: Utrum malitia Ministri impe" diat effectum Baptismiy el an MiniS' ter malus possit conferre verum Baptismum?
Arguitur quod non. Ambrosius de catechizandis rudibus, dicit quod malus Sacerdos in conferendo Baptismum non sanat. Et hoc probatur tripliciter, primo per illud Psalm. 31. In diluvio aquarum mullarum ad eum non approximabunt.
Item, secundo per illud Apostoli ad Rom. 14. Omne quod non esl fide, peccatum est.
Tertio secundum eum ibidem, recipiens Sacramentum a tali, recipit ad judicium, non ad salutem.
Item, per rationem, membrum aridum non potest esse medium in- Quartum.
fluendi vitam in alia membra; ergo non potest esse medium influendi alteri vitam per coilalionem Sacramenti.
Item, in aqua requiritur aliqua sanctiflcatio, ut sit conveniens materia Baptismi, imo aliqua virtus supernaturalis (secundum unam opinionem); sed Sacramentum Baptismi magis dependet a ministro, quam a materia, ut aqua, sicut effectus principalis est ab agente plusquam a passo; ergo inagis requiritur sanclitas in ministro, quam in aqua; ergo, etc.
Item, errans circa aliquem articu- Quiotum. lum fidei non est in via salutis, quia non habet infusam fidem, nam error circa qualemcumque arliculum fidei non stat cum fide infusa, et per consequens cum gratia, quia fides infusa, saltem formata, non est sine gratia.
Sed CyprianusMarlyrdixit, quod cyprianus. niinister malus non dat verum Baptismum; ergo cum fuit in via salutis, non erravit circa aliquem articulum fidei; veritas enim Sacramentorum reducitur ad aliquem articulum. ut ad illum articulum, Ecclesiam Catholicam; ergo non est de necessitate fidei credere quod hoc Sacramentum ministretur tain Ratio ad opposit.
abono quam a nialo, aliter errasset Cyprianus Marlyr, et fuisset sine gratia in via ad salutem.
Oppositum apparel per multas auctoritates in littera, quccre in distinclione isla. Juxla hoc qua^ratur: 2.
Argumen SftcundUQl.
Ulrum recipiens Bapiismum a malo Ministro peccel mortaliter?
D. Thomas 3. parL quxU, 64. art, 5. et hic quarst. 2. art. 2. Richardus art. 3. quxst. 4. Covarruv. cap. Alma Maler, purt, 2. § 2. num. 7. Sotua dist. i. quxst. 5. art. 6. Suar. 3. tom. disp. 11. sect. utt, Scolus m Oxon, hic q. 2.
Arguitur quod sic, per Ambrosium, ubi supra, qui vult quod ^nTum.*' Baptismusab eis susceptus cedit in Ambrop. juJicium, ct uou iu remedium.
Item, qui cooperatur peccanti mortaliter, peccat morlaliter; sed rpcipiensa Ministro malo est hujusmodi, quia non conferret nisi peteret; ergo, elc.
Item, esto quod Sacerdos noluerit baptizare, nisi vendat aquam suam, in tali casu adullus baplizalus videtur consentire peccato^ vel si deportet parvulum suum, ut baptizetur a tali.
Oppositum de Consecr. dist. 4. cap. RomanuSy dicilur in fine capituli: Romanus Ponlifex non attendit hominem, qui baptizaty sed Deum^ ministrare gratiam, etsi Paganus sit qui baptizat.
Ilem, Augustinus super Joannem homil. 5. Non abhorreat cotumba ministerium malorum^ etc.
Terlium.
Ratio ad oppo»it.
QUiESTIO 111.
Vtrum aliquis tunc debeat ministrare hoc Sacramentum, quando prcTsumitur vergere in periculum illius cui ministratur?
Richardus liic dist. 4. art. 4. quscst. 3. Palud. hic quxst. I. art, 2. Mars. 4. qusest. 4. art. 4. dub. 8. Soto dist. 3. qusest. unic. art. 8. ^yU, verbo Baptismus, 4. 5. 10. Suarez tom. 3. disp. 20. sect. 3. Valent. tom. 4. d. 4. quaest. 1. puncto L Juxta hoc qua^ritur sine argumentis, quod alii diffusius proponunt: An aliquis dcbeat minislrare Sacramentum Baptismi, quando pra^sumitur baptizationem vergere in periculum vilae corporalis ejus, qui illam suscipit.
Malitiam minislri non impedire valorcm vel efrcclum Sacramenli, modo ponanlur materia, vcrba et intentio. Ila omnes cilali quaest. i. Vide in Oxon. Scholium hic quaest. i.
Ad primam quceslionem dico, 3 quod Sacramentum polest conferri nedsio a malo, et a peccatore, sive pcccet ^"^Ib.^"' in ministrando Sacramentum, ct dicatur malus propter peccatum quod habet actualiler, sive propter peccalum quod prius commisit, dicatur malus. Hoc apparet auctoritate Auguslini, et ponitur in lillera tract. 0. super Joanne, et de Consecr. dist. 4. cap. Baptismus: Non timeo ebriosum, etc. sed accedat ^^'''•"' "' ' cbriosQs.
' cbriosQs.
columba. Ebriosus non est actualiter ebrius, quia cum simpliciter ebrius non utatur ratione, non potest hoc Sacramentum ministrare, quia requirit fieri cum intentione recta, quam non habet ebrius.
DIST. V. QUiESTIO III.
Nulia minislri malitiaobi^tat valori Pacrameoti qnaQdo aJ^il vera inteulio. Probatur primo.
SecuDdo.
Terlio.
Ebriosus autem dicitur habere consuetudinem inebriari, el talis consuetudo ad ebrietatem, dummodo non sit actu ebrius, non debet timeri quin conferat Sacramentum.
Item, hoc probatur perrationem supradictam, a causa efficiente sic: Christusnon instiluit efTectum conferri virtute merilorum ministrantis, sed virtute Sacramenti, cui Deus efficienter assistit ad praestandum quod designat; non ergo requiritur necessario ad Sacramentum, vel ad ejus efTcctum bonus motus voluntatis ministrantisad hoc ut conferatur, sed sufficit quod non sit obex contrariae voluntalis in eo, sed quod intendat baptizare secundum ordinemetritum Ecclesiee.
Hoc secundo probatur per ralionem supradictam ex fine. Sacramenta instituuntur eodem modo, quo magis congruunt ad salutem viatorum. Sed si Sacramentum Baptismi non posset conferri, nisi a bono, non esset institutum in auxilium viatorum, sed in magnum delrimentum salutis eorum, quia ex quo nullus potest esse certus de salute sua, multo magis non potest esse certus de aliquo alio, an sit in via salutis, vel non; imo licet aliquis posset aliqualiter habere certitudinem de se, quod esset in via salutis, non tamen potest sic esse certus de ministro, et per consequens si bonitas minislri necessario requireretur, cum non posset esse certus de ea, nesciret quando esset baptizatus, et quando non.
Item, si malus non posset conferre Sacramentum Baptismi, impediretur salus, et gratia conferenda per ipsum, propterejus impietatem, sine culpa suscipientis, quod videtur omnino injustum.
Consequentia patet, quia si iste, qui vult baptizari, non potesl sibi ministrari a malo, iste caret gratia Baptismali sine culpa sua; Deus ergo statuit Sacramentum esse tale signum, quod a quolibet ministro, sive a bono, sive a malo cequaliter posset dari, et cui ipse immediate assisteret ad conferendum signatum et effectum ejus, scilicet graliam quod signat, a quocumque conferatur.
Ad primum dico, quod perfidus et haereticus, de quibus loquilur Ambrosius, aut baptizat adultum, ut facial eum esse discipulum et haereticum, sicut ipse est, et tunc polluit eum, et non sanat.
Si autem baptizet parvulum secundum formam Ecclesiee, dico quod iste est simpliciter baptizatus, in tantum quod si tunc moreretur, statim evolaret in coelum; sed si parvulus sic ab eo baptizatusconsenliret post in aetate adulta operibus haeretici, el fieret heereticus, pollueretur ab eo, quia peccaret mortaliter consentiendo ei, sed non minus prius esset baptizatus.
Ad aliud, cum diciturquod membrum aridum non potest esse medium influendi vilam aliis, dico quod verum est, et ratio est, quia in omnibus membris fiteadem vita, et ideo membrum influens vitam, oportet quod in se habeat vilam, vel quod sit propinquum medio influendi vitam, ut cordi, quod est principium vitae. Sed non est sic in proposito de vita gratiae; non enim oportet ad hoc quod minister conferat Baptismum, ad quem sequitur vita 4.
Ad argum. primuQi quaest. 1.
Ad secuDdum.
Aliter vita derivatur iu corpore myBtico, quam ia naturali.
gratis Baptisma lis.
gratiae, quod sit propinquior fonti, vel medio influendi talem vitam, ut Deo, nisi solum in officio suo, quo confert aliquid, quod est signum efficax talis vitcE gratiosfle, nec est eadem vifa in eo, qua^ in Deo, nisi in officio. Adierti- Ad aliud, dico quod in aqua non aqua nuiia est aliqua sanctitas, nec aliquid fiflt virtus TeapeciQ supematurale, quianon est subjectum capax talis fornicB; sed hoc totum aqua ciim verbo^ est unum signum sanclitatis et gralicB, quo anima fit sancta, cui signo Deus immediate assistens dat gratiam quam designat.
5. Ad aliud, dico quod aliqua sunt ^^to^iS^'^' ita simpliciter explicite de substan- Gredibiiia tia fidci, ouod ista scire et credere 10 tnplici ^ suntdiffe- teuentur omnes, quantumcumque smiplices, ut Deus est unus ettnnus, mortuus et passus, etc.
Alia sunt ad quse non tenentur omnes, sed tantum majores in Ecclesia, ut quod Patri est a^qualis Filius, et ab eo genitus, et multa alia, sicut patet per Augustinum 14. de Trinit. cap. i. Alia non sunt explicite credenda, cujusmodi sunt ista, qucB sequuntur ad articulos fidei, etnon sunt ipsi articuli fidei, nec adhuc manifestata per Ecclesiam, et non tenentur etiam majores scire, sed postquam declarata sunt ab Ecclesia pertineread substantiam fidei, etveritatem ejus, non possunt amplius perlinaciter negari sine errore; et ideo excusatur Abbas Joachim ab ha^resi, quia libros suos quos fecit, reliquitarbitrio Ecclesite, ' ei^joachim P^^ ^^^ corrigendos. Tempore abhaeresi etiam Bcati Cvpriani Martvris non fuit declaratum per Ecclesiam, an mali possent baptizare, an non.
Beatus Augustinus multum habuit disputare contra Donatistas haereticos de ista materia, et ideo cum hoc non fuerit declaratum per Ecclesiam tempore Beati Cypriani dicentis malum ministrum non posse dare verum Sacramentum Baptismi, non propter hoc fuit ipse hajreticus; fuit autem hoc declaratum tempore Beati Augustini, sicut patet per argumentum in oppositum, et ideo si ipse hoc pertinaciter tenuisset contra arbitrium Ecclesiae, fuisset heereticus.
SCHOLIUM ir.
A ministro prssciso (is tantum est, qui no* minatim, vel ob notoriam|clerici percussionem, est excommunicalus) ncn licet adulto petere Baptismum, si babei alium, si vero nulium alium babet, Doctor hlc videtur idem assercre, sed in alio scripto quaest. 2. oppositum tenet. De parvulo, ut certum tenel baptizari debere a praesciso, si non sit alius, quia non potest Baptismo flaminis salvari, sicut adullus. A minis* tro malo non praesciso licet petere Baptismum. Si tamcn sque commode adiri possit, videtur id non licere, et sic intelligendus videtur Doctor, sive sit minister ordinarius, sive noo. Ratio, quia charitas obligat, ne demus occasionem peccati proximo, si sine incommodo possumus.
Ad quaeslionem secundam dico ^ quod minister malus, aut est pra3s- Decisio cisus ab Ecclesia totaliter, ut haere- ^ cuDdi* ticus, vel degradatus, vel non, sed malus et permissus. Si primo modo, sic nullus debet petere Baptismum ab eo, nec pro se, nec pro parvulo suo, nullo casu contingente, vel quantumcumque necessario, quia scienter recipiens Baplismum ab eo peccat mortaliter, quia quantum in se est contemptibilem reddit senlentiam Ecclesiee, qua est pr<BScisus, quod sine peccato mortali lieri non DIST. V. QUiESTiO III.
Hecipieos potesl, nec potest esse in aliquo lum a mi- casu necessilalis ad hoc pelendum ^scisopw-ab hcBretico vel degradato. Non ad "SueT.^^" petendum pro se, quia esto quod nullus esset in illa regione nisi preescisus ab Ecclesia, et excommunicatus, non tenetur petere Baptismum ab aliquo istorum, quia obligatur ad non communicandum cum aliquo tali praesciso hseretico, vel excommuTiicato, qui est extra Ecclesiam, et ideo in illo casu stat in Baptismo llaminis, in voluntate recipiendi Baptismum fluminis, si adesset minister idoneus, qui illum posset ministrare, et ideo nullus potest esse casus, in quo tenetur a tali baptizari.
Nec necessitatur aliquis ad petendum Baptismum a tali, pro parvulo suo, quia etiamsi nullus alius sit in illa regione, ipsemet potest suum parvulum baptizare. Similiter si a tali pra^sciso ab Ecclesia permitteret parvulum suum baptizari, peccaret mortaliter, quia nullus est casus necessarius cogens eum ad hoc, quia ipsemet potest eum baptizare, si sit justus; vel si sit injustus et malus, potest ducere alium fideledi ad puerum suum baptizandum. Quod si nullum posset invenire, nisi praescisum ab Ecclesia, debet ipsemet ipsum baptizare, licet peccator sit et malus, dummodo non sit pra^scisus. Si tamen in illo regno ipse et omnes essent prsescisi, deberet potius ab aliquo praesciso accipere Baptismum quam permittere infantulum mori sine Baptismo. 7. Si autem sacerdos non sit preesci- A maio sus ab Ecclesia, nec excommuninon pr«8. catus, sed malus et permissus, aut ergo sibi incumbit ex officiocigoquanbaptizare pueros, puta, quia est Baptissacerdos Parochialis, aut non. Si """er" sic, tunc non peccat aliquis in petendo a tali Baptismum, sive petat pro se, sive petat pro alio, ut pro parvulo suo, quia nullus propter peccatum alterius peccat, nec perdit jus suum in aliquo ministro de debito ministerii, in quo sibi tenetur succurrere; talis autem sacerdos tenetur administrare ex officio Parochiali Sacramenta Ecclesiee, et ex debito, quia vivit ex eleemosynis eorum, ut conductus ab eis; ergo nullus peccat petendo ab eo quod ex debito et justitia ei debetur; ergo potest quis licite petere a malo sacerdote pro se, vel pro parvulo suo Baptismum. Et si ille sit malus, et peccator, talis in petendo Baptismum a malo sacerdote se habet, sicut ille qui vadil ad nialum debitorem, ut quaerat debitum suum. Si autem talis malus permissus sacerdos non habet ex officio baptizare pueros, quia non est Parochus, sed vocalus in auxilium Parochi, ut annuarius, aut ergo petens Baptismum pro se, vel pro suo parvulo, potest habere alium sacerdotem, cui incumbit ex officio et debito baptizare, ut Parochialem sacerdotem, et tunc ab illo tenetur petere Baptismum, licet iste sit malus, si non possit habere alium, cui incumbit ex officio, quia jurisdictionem habet super illos, et non alius in auxilium vo- CatuS. BapliBmus potius pe- Si autem non posset habere sa- tendus est cerdotem Parochialem, cui mcum- cerdoie bit ex officio, sed tantum alium bo^ncTSico.
8.
Ad primum argumeDt secunds queeslio- Dis.
AdsecuQdum.
Quomodo peleoa Baptii»- mum a malo mi- Dislro excueetur a cooperatione mali.
sacerdotem etiam malum, cui non incumbit, sed lantum congruil, et potest habere laicum bonum et fidelem, dubium est, a quo debet petere Baptismum pro se, vel pro suo parvulo? Videnlur enim se habere sicul excedentia et excessa. Laicus enim excedit in vita, sacerdos in officio, cui congruil ministrare Sacramenta Ecclesiae. Quae autem istarum conditionum debet prfleferri ad suscipiendum Sacramentum Baptismi?
Dico quod officium, et ideo a sacerdote malo non praesciso vel excommunicato, possunt Sacramenta Ecclesiae licite peli pro se et pro suis, sicut dicitur de consecr. dist. 4. cap. constat, ubi vult, quod solis sacerdotibus sit hujusmodi officium concessum, exceplo articulo necessitatis.
Ad illud Ambrosii, dico quod loquitur de adultis fictis, qui consentiunl in haeresim, et in malitiam haereticorum baptizanlium, quorum facti sunt discipuli in haeresi, et in vita prava, et in talibus intelligit quod nihil prodest, quod suscipiunt ab eis.
Ad aliud, cum dicitur quod cooperatur sibi in peccato mortah', dico quod non, quia non inducit istum ad peccandum, sed tanlum petit debitum sibi actum, qui quantum est ex se, bene potest conferri. Et ideo Hcet minister peccet novo peccato mortali, in ministrando Baptismum, non tamen petens in petendo, quia quantum est ex se, bene potest conferri, si minister se disponeret.
SGHOUUM m.
Negat prelium dandum pro Sacramento, etsi nullus sit qui baptizare possit praeter petentem pretiura. [Idem teneot Alens. 2. part. quaest. 187. m. 3. art. i. D. Thom. blcqusst. 2. art. 2. et dislinct. 25. quaBst. 3. art. 2. et 2. 2. quaest. 100. arl. 2. ad primum. Aragon. ibi Richard. 4. distinct. 25. art. 3. quaest. i. Paludan. quaest. 8. licet tamen aliquid dare pro rcdimenda vexatione, pro materia et labore, sed praecise in emendo spirituali esl intrinscce malum nulla circumstantia excusabiie.
Ad ahud de simonia, dico quod si emat aquam, quia sancta est, peccat, quia emit aliquid, quod non potest rebus temporalibus aaslimari secundum valorem. Non autem peccat, qui petit Sacramentum a malo sacerdote, qui non vult dare sibi aquam, sed vendere, sed peccat quia contrahit forum illicitum, si illam emat, quia sanctificata est.
Sed quid esf faciendum cum isto, qui sic vult vendere aquam sanctificatam omnino? Dico quod si lalis sacerdos velit vendere aquam, non quia sanctificata est, vel consecrata, sed propter laborem suum, quem ponit circa consecrationem ejus, sicut sacerdotes celebrantes anniversaria, vendunt laborem suum, quem habent circa Missas, et non ipsas Missas, sic potest aliquis licite emere aquam consecratam, et alius vendere officium suum et aquam, sed nullo modo carius, quia est consecrata. Si autem veht omnino vendere aquam et officium suum carius, quia consecrata, committendus est sacerdos Diabolo, et reportandus est parvulus, a patre (si nuUus alius minister idoneus occurril) cum fiducia baplizandus.
9.
Ad terlj. um.
Quomodo liceatdare aliquid pfo SacraoieO' tis.
Lir^t Teodere laborem.
/ DIST. V. QUiESTIO IFI.
Non debere minislrum baptizare si praevideat ex illo actu morlem certo seculuram. Repetit btc quod supradocuit dist. 4. quaest. 3. scilicet infantem in flumen projectum non esse baptizalum, cl eum, qui dejicerel, mortaliter peccare.
10. Ad terliam quseslionem dico, Resdiuiio quod uullus debcl sibi facere conquffiaik»- scienliam, quod propler Baptismum "*"* convenienler datum, etiam infirmo in periculo mortis, quod propter hoc vergat in periculum ejus. Nec debet hoc aliquo inodo preesumere, potest enim sine omni periculo spargere modicum de aqua tepida super corpus ejus, vel ejus partem principalem, ut super caput, vel frontem, si preesumitur quod frigida noceat. Et verisimile est quod aspersio nullo modo noceat, cum pueri tenerrimi vel infirmi balneentur in tali aqua, pro solatio et remedio speciali. Si autem aliquis habeat conscientiam erroneam, credens Baptismum esse causam acceleralionis mortis baptizati, et periculum vitae ejus, licet non sit talis irregularis in baptizando et faciendo quod officium suum in De con- causa ncccssitatis requirit, tamen erronea. staute conscicntia ejus quod acceleret mortcm per actum ejus Baptismalem, commiltit homicidium, quia habet conscientiam quod faciendo illud quod tenetur circa ipsum, occidit ipsum. Et ita factus est perplexus stante conscienlia, quia baplizando occidit non baptizando praetermittit illud ad quod tenetur ex officio in causa necessilatis, et fit irregularis; unde sola conscientia erronea facit eum perplexum, quia ex lege divina non est aliquis perplexus. Quid est ergo sibi faciendum? Respondeo, dimittenda est conscientia erronea, qnoe fuit causa perplexitatis, el implendum est praeceptum de Baptismo conferendo in articulo necessitatis. Si tamen aliquis baptizandus nonExiegedi- ,..., vinamultis potest baptizari, nisi in periculum, perpiexu». ut si sit juxta flumen profundum, et non potest cito haberi aqua, et est periculum mortis ejus, non debet minister eum projicere in flumen, et sic baptizare, quia Baptismus est ablutio in ordine ad siccitatem et sanilatem futuram. Posito etiam quod proiiciens in Anpuer ^ r d projectus flumen, baptizaret, quod non e^tinflumine verum, tamen adhuc peccaret mor- zaius. taliter sic projiciens, quia interficeret eum el ideo posito quod aliquid faceret, nullo tamen modo deberet eum propellerein flumen,quiaunusquisque magis sibi tenetur quam alii. Quid ergo est faciendum? Expectandum est quousque possit haberi convenienter maleria, et si prius moreretur,nihil ad minisfrum.
QU/ESTIO I.
Utrum solus Sacerdos possil baptizare?
I. Circa dislinctionem sexlam, quaero de ministro: Utrum solus sacerdos possit baptizare?
Arguitur quod sic, per Isidorum lib. 20. EtymoL cap.2^. et ponilur in littera. Secuadum. Item, solis sacerdotibus commissa esl potestas dimittendi peccata, Joan. 30. sed in Baptismo remittuntur peccata; ergo, etc.
Oppositum patct per Magistrum in littera.
Argu ment. primum.
Ratio ad oppositum.
SGUOLIUM.
Primum diclum: Omnis homo habens virlutem motivam ad lavandum^ loquelam^ et rationis usum^ valide baptizare potest. Secundura: Si Angelus baptizaret, teneret, quia si bonu3 cst, id non faceret, nisi Dei maudato; de malo tamcQ praesumendum esset quod mala intentione faceret, nisi constarel de Dei mandalo ad ip-8um. Tertium: Sacerdos est minister baptismi ex officio, et do absente Diaconus, post hunc subdiaconus, et post clericos laicus. Quarlum: Congruum cst maxmc solum hominem esse [tuptismi ministrum. El hujus rei afTerl tres rationes.
2, Respondeo, quod nullum suppo- Tria re- situm inlellccluale excluditur a po- "^inhalu- ieslate ministraiuli hoc Sacramentum cuilibet alteri a se in arliculo fug^^jjig necessitatis, nisi propter tripliccm *?*^°J^°^** defectum naturalem. Aut enim propter defeclum usus rationis, propler quem non potest habere inlenlionem baptizandi; aut quia non potest loqui, ut propter defectum naturalem linguae, vel alicujus alterius instrumenti, quod requiritur ad foi'-mandum verba; aut propler defectum instrumentorum necessario requisitorum ad collationeiu hujus Sacramenti, ut propter defeclum vel impotentiam in virtute moliva manuum, quibus deberet corpus tangere et abluere. Isti tres defectus simul concurrunt in parvulis, et ideo in illa aetate non possunt hoc Sacramentum conferi-e, licet postquam creverint, possint habere omnia ista simul, vel ah'qua istorum. In adullis autem sunt isli defectus divisim, quia aliquis non habet usum rationis, et tamen habet alia, ut fatuus, qui habet linguam, et ipsam potentiam molivam in manibus. Aliquis habet usum ralionis, non tamen usum manuum, ut mancus, vel pai^alyticus. Aliquis habet usum rationis, et manuum, non tamen lingUcT, ut mutus; in natura igilur humana nullus excluditur in necessitale, nisi per islos defectus nalui^ales. Quod aulcm non habens usum ralionis excludatur, patet de Consecr. dist. 4. c. Solet. Siiuililer eliarn do manco et muto, DIST. VI. QUiESTlO II.
ibidem cap. firmissimum, et l. quasst. l. cap. Detrahe. cuinaiurae Alise species naturee intellectualis coDvemt *^ I» 1.
haec potes- excluduntur a potestate conferendi g^ruoetcuiBaptismum de congruo, licet non absolute, quin possint baptizare. Prima congruentia ad hoc est, quia Christus fuit, qui hoc Sacramentum instituit. Secunda, quia in hoc Sacramento est aliquid sensibile, et aliquid spirituale et intellectuale 1. quasst. i. cap. Delrahe^ et ideo docet et congruit conferri a tali, qui habeat utrumque. Tertia, quia confertur illis, qui adscribuntur militicB Christi, ut filii Ecclesiae militanlis, etcongruum est ministrum ipsum conferentem esse de familia Chrisli in Ecclesia militante. Ao Bap- Verumtamen si conferatur ab An- ADgeioda- gelisbonis vel malis de beneplacito ret. divino, non esset ilerandum. Possunt enim incorpore assumpto verba proferre, et corpusabluere, et intentionem rectam faciendi, quod Ecclesia facit, habere, et per consequens poteslatem conferendi verum Baptismum. Et pro facto habendum esset si facerent, nec esset ilerandumBaptisma collatum ab eis, sub debita forma, sicul nec collatum ab homine est iterandum. Unde Ecclesia in monte Gargano ab Angelo dodicata, non est postea dedicata ab aliquo Episcopo.
ADgeius i)e Anerelis tamen malis, licet tnalus aa ^ vaii.ie DPi- possent baptizare, semper csset noni&trct 1.,'.,,.
Baptis- bis dubilandum de ois, quia mali sunf, et inimici, an recta intentione baptizarent, vel non; et quia Deus non ministratSacramentasalutisper minislros perpetuae damnationis, ita semper timcndum esset ne corum intentio esset niala. Dico ergo quud licet non congruat omnibus suppositis intelligentibus, hoc tamen absolute potest competere cuilibet habenti illas tres conditiones naturales.
Si autem qua^ratur, cui competit 4. ex officio? dico quod de congruo SoU Bacersacerdotibus, cujus ratio est, quia officio per Baptismum recipilur baptizatus bapnzare. in consortium, et collegium Ecclesiae; receptio autem alicujus in aliquod collegium pertinet ad Praesidentem habentem auctoritatem, et quanto majorem auctoritatem haberet aliquis, tanto de congruo magis ei conveniret. Unde Episcopis maxime conveniret baptizare, si fieri posset; necessitas autem absoluta nullum hominem excludit, ut dictum est.
Ad auctoritatem Isidori, dico quod ^unf arintelligit de congruo, etc. gumcot.
Ad aliud, dico quod remittere ^^l^^^' peccata per modum Judicis audientis et arbitrantis, solis sacerdotibus competit. Hic autem remitluntur peccata a solo Deo sine aliqua examinatione et arbitrio Judicis audientisinferioris.
QU.ESTIO II.
Ulrum unitas liaptismi nccessarlo /'^- qiiirat unitatem Ministri?
Quoad vero de unitate Baptismi in l. comparatione ad ministrum quaero: Argument. Ulrum unitas Baptismi necessario ^uegatTrequirat unitatem ministri. ^""^' Arguitur quod nun, quia idem Secundum.
Ralio ad oppositum.
polest simul plures baplizare; ergo eunidem possunt plures simul baptizare. Antecedens patet, sicut sacerdos potcst simul plures hostias consecrare, ita plures homines simul baptizare. Consequentia patet per locum a simili.
Item, quandoaliquaplura concurrunt in aliquo uno elTectu, a^que potest fieri ab uno, et a pluribus agentibus, et e converso, ut quia in domo concurrunt plura, ut lapides et ligna, seque potest domus fieri a pluribus, quorum unus ordinet de lignis, alius de lapidibus, sicut si fieret tantum ab uno. Similiter polest navis trahi a pluribus, sicut ab uno, qui habet virtutem omnium; sed in Baptismo plura concurrunt, utverbaet aqua, in qua ftt abhilio; ergo potest conferri uno lavante corpus aqua, et alio proferente verba; ergo, etc.
Contra, minister repra^sentat Christum, qui est unus mediator Dei.
QU.ESTIO III.
Utrum oporteat baptizatum esse distmctum a baptizante?
2. Arguitur quod non, quia sacerdos Argument. sihi dat communionem; ergo potest vura. seipsum baplizare. ^p^post^ Conlra, extra de Baptismo et ejus ^""^" effectu, cap. Debitam.
IJtrum oporteat simul esse ablutionem et prolationem verborum?
Richard. lib. 4. d. 3. a. 4. q. 2. Bassol. q. i. Rubion. ihid, Gabr. q, i. art. 2. Cajel. (om. i. opusc. tract. 26. Soto in 4. rf. 3. ^. un. art. 8. Suar. tom, 3. part, disput. 3. sect. i. Vasq. 3.
Arguitur quod non, quia in Eu- 3. charistia lit magna interpositio ver- "^"^""u"^ borum non sacramentalium, inler ^""^- consecrationem panis et vini, ut totum illud simili modOy etc. usque ibi, hic esty etc. quae tamen est unum Sacramentum; ergo asimili esl in proposito.
Contra, Augustinus super Joanne ^^\Tm^' Homil. 8. Accedit verbum ad elementum et fit Sacramentum.
Plures possc eumdem valide baptizarc, utroque ponenle formam et maleriam non aliter. Doctores omnes citati. Solvit tres inslantias. Ad tertium docet monstrum, quando constQt duas habere animas, seorsim esse baptizandum, ila ut primo pars spectans ad unam animam, et poslea, pars spectans ad aliam.
Ad secundam quoRslionem dico *• quod pluresbaptizare unum, potest J^^^^i^. intelligi dupliciter: Uno modo.quod cundtE.
,, * Au pJures quihbet faciat totum, quod pertinet possuut ad Sacramentum; alio modo, quod hap'iiza^rc, unus faciat unam partem, et aUus ^^ Vo.^^' aliam, ut quod unus abluat, et alius dicat verba. Si secundo modo phircs baptizarent unum, nihil fieret, quia ex institutioue Christi et EcclesiaB habeturquod ab eodem debet fieri utrumque per modum consuetum quo exprimuntur verba illa sacramentalia, dicendo, effo te bapti^ DIST. VI. QUi*:STIO IV.
^Oy ubi unus et idem exprimit verba, etsimiliter abluil; si enim unus proferret verba, et alius ablueret, falsa esset propositio, quia signaret per se personam illam abluere, cum tamen non abluat ipsam, sed alius.
Hoc etiam patet secundum modum baptizandi Grsecorum, qui dicunt, baptizetur sermis Christi, etc. Ista enim verba non solum sunt deprecabilia baplizetttr^ sed efTectiva; ergo ab eodem proferuntur, a quo signantur habere efficaciam, ut sit sensus, baptizetur a me sermis, hoc enim signat quod exercet.
Si autem inlelligatur quod plures baptizarent eumdem primo modo, scilicet complete, ut si ambo eumdem baptizandum simul immergerent, et verba proferrent, sic dicilur communiter quod unus non impedit alium. 5. Sed contra hoc objiciosic: Non objectio potest idcm effectus esse a duabus causis totalibus; ergo nec idem baptizatus a duobus totaliter baptizantibus. Antecedens patet, quia impossibile est aliquem eCTeclum ab aliqua causa totali esse, qua non existente nihilominus esset; sed si baptizaretur iste puer tantum ab uno, vere et totaliteresset baptizatus, etiam alio non existente; ergoalius non potest esse causa ejus totalis in conferendo Sacramentum. Secunda. Itcm, licct actio sit in passo, tamen utest ab agentibus, plurificatur secundum numerum agentium, et maxime quando plurificantur formee, sive instrumenta secundum quae fit actio; si ergo plures sint baptizantes, plures erunt ablutiones activae; sed cuilibet actioni correspondet propria passio; er-ToM. xxni.
go eruntplures ablutiones passivee, et ita plura Sacramenta.
Ad primum, dico quod ista major est vera de causis efficientibus et totalibus principalibus inducentibus e(rectum,vel formam ipsam totaliter; sed effectus Baptismi non est in ministro, ut acausa totali et principali, sed a solo Deo, ut causa agente, qui causat eum; tamen.dispositio ista ministerialis, qucie non est causa illius effectus, scd quoddam signum ejus, utablutio oxterior et prolatio verborum, qui sunt actus mere naturales in casu proposito, non est ab utroque ut a causa totali, sed ab ambobus simul, quando ambo abluunt..
Ad secundum dico quod ex parle agentium sunt pluresacliones, et ex parte passitantum unaablulio baptismalis, et una passio; non oporletautem quod cuilibet actioni correspondeat passio, nisi sit ejus causa totalis. Patel in tractione activa navis, ubi non correspondet cuilibet actioni vel traclioni motus navis unapassio, nisi qucelibet tractio aclivaesset sufficiens causa motus navis passive; sed sic est in proposito. Quando uterque dicit verba, et uterque abluit, non oporlet ad istas duas actiories sequi duas passiones, vel duo Sacramenta, quia quodlibet istorum est causa partialis tantum. Antecedens autem est verum, ubi utrumqueagentiumestcausa totalis, et totum inducit sicut est in Eucharistia; sic non est in proposito.
Sed contra istud est dubium de monstris, de quibus dubitatur an habeant unam animam vel duas, et ita resolutio secunda> qua^stionis est dubia, utrum idem posset simul Solulio primae objec- ' tioois.
Solutio secuDdae.
Piuribus aclioaibus potest correspoodere uua passio.
Dubiumde mooBtro.
pluresbaptizare, an non?IIicdicitur quod illiplures monstruosi vel sunt distincti personaliter vel non; si sic, tenetur communiter quod possint simul plures baptizare de facto uuomodo sub hac forma, eno vos baplizo^ etc.
gitbapii- licet graviter peccaret baptizans, zaodum. ■ r mutans, et non observans formam Ecclesice, inisto pro nomine /e, mutans singulare in plurale, nisi in casu necessitatis. Si autem illi plures non sint personaliter distincti, ut de monstris cum duobus capitibus, vel duobus ventribus, de quibus dubium est an quodlibet istorum sit unus, vel duo bomines, dicitur quod in periculo mortis baptizandus est sub conditione. Sed si non sit periculum morlis, investigandum est de tali monstro an habeat duas animas, an unam, quod non potest ita faciliter, nec ita certitudinaliter percipi ex alio signo, sicut ex actibus intellectus et voluntatis, ut si scit scientia et ignorantia respectu ejusdem in diversis partibus istius monstri, et discordent sibi invicem tales partes respectu alicujusintelligibilisperintellectum, vel si in voluntate una pars tristetur et alia gaudeat, una aliquid amet consentiendo illi, alia odiat illud ei-Reguia di- jgPj^ dissentieudo. Et credo quod gnodcendi. / aomoDBiro perciniens tales controversias inter BiL una anima, vei istas partes cx actibus intellectus et voluntatis, non deberet simul partes istas baptizare una ablutione, sed duabus infundendo aquam primo super unam partem cum verbis sacramentalibus, et deinde super aliam. Si enim baptizaret simul utramqne partem dicendo, e(jo vos baptizo, peccaret mortaliter, non observando formam Ecclesise Roduee.
manepi, nisi articulo necessitatis utriusque partis. Et forte tunc teneretur, quia nullus adeo obligatur aliis sicut sibi ipsi, sed hoc faciendo peccaret mortaliter non observando formam Ecclesise; ergo si tantum una pars sit in periculo, posset illam baptizare, et expectare posset de alio. Per hoc ad primam rationem.
Ad secundum argumentum secun- ^^d^°°' dce quffistionis, dico quod verum est quod effectus solum isto casu posito, haberet suam entitatem ante esse reale ab illis causatum; hic autem aliud est esse ordinis, et alius ordo causcie principalis ad suum effectum et instrumentalis ad suum effectum, Et ideo instituit Deus ad istum unum effectum conferendum esse unum signum, et unum ministerium, sicut est unus, qui inducit hunc effectum, ad quem minister ordinatur.
Ad secundam quaBstionera, neminem poase baplizare seipsum, reddit rationem quare quis conflcit, et sibi minislrat Eucharistiam.